Nhiều tuyến đường ở TP.Quảng Ngãi xuống cấp, hư hỏng
Tương tự nhiều làng cổ khác của vùng chiêm trũng Bắc bộ, làng Nôm thuộc Đại Đồng, Hưng Yên vẫn còn đó những nét đẹp cổ kính, trầm mặc, từ đình làng, ao làng, đường làng, cùng 19 nhà thờ họ biểu trưng cho con dân làng Nôm. Ở đời thường, nhắc đến Nôm là gợi ngay về nghề đặc thù của làng, ấy là buôn đồng nát. Cái nghề ấy "lẻn" cả vào thơ vè, định danh cụ thể về làng rằng: "Đồng nát thì về cầu Nôm".Ngược dòng lịch sử, tìm hiểu chuyện hình thành làng Nôm thông qua cụm di tích đình làng còn lưu lại mới biết thành hoàng làng Nôm chính là thánh Tam Giang - vị anh hùng dân tộc vẻ vang chống ngoại xâm chẳng liên quan gì đến nghề đồng nát. Ở vùng chiêm trũng Bắc bộ, thánh Tam Giang có hai hóa thân là thiên thần và nhân thần. Ở góc độ thiên thần, đây là vị thần chuyên bảo hộ vùng sông nước. Còn ở nhân thần, thánh Tam Giang là vị tướng oai dũng chống giặc ngoại xâm, sau khi hy sinh vì nước, ông được người dân tôn thờ. Thống kê có đến gần 400 đình, đền, nghè ở các làng cổ phía bắc thờ thánh Tam Giang.Trong cụm di tích đình Tam Giang ở làng Nôm, ngoài kiến trúc cổ kính của đình làng, mái ngói, cầu đá… còn nổi bật một cây đa cổ thụ. Các cụ cao niên kể rằng đấy là nơi khi xưa thánh Tam Giang và quân sĩ buộc ngựa, chiêu binh phục vụ kháng chiến chống giặc. Việc chiêu mộ binh sĩ khắp nơi, mỗi người mang mỗi họ khác nhau, khi đất nước yên bình, nhiều người trong số đó ở lại, thành cư dân làng Nôm. Nguyên cớ có đến 19 dòng họ khác nhau ở đây là vì vậy.Cũng từ câu chuyện chiêu quân của đức thánh Tam Giang, bánh tày ra đời. Với chiều dài gần 40 cm, khẩu chỉ bằng 3 ngón tay chụm lại, cầm rất vừa tay, mỗi chiếc bánh đủ cho một người bình thường ăn no. Việc người làng Nôm phát minh ra bánh tày chính là để phục vụ nhu cầu lương binh cho quân sĩ, vừa đủ dưỡng chất vừa đáp ứng tính tiện dụng, dễ dàng vận chuyển, lưu trữ thời gian dài. Nhờ vậy, bánh tày là dạng lương thực để binh sĩ bồi bổ trong những chiến trận ác liệt hoặc những cuộc hành quân xa.Tên gọi bánh tày, khi tìm hiểu ra, cũng mang lại nhiều thuyết giải thú vị. Liệu chiếc bánh có liên quan gì đến dân tộc Tày hay không? Nếu nhìn lại danh sách các dòng họ đang hiện hữu ở làng Nôm và những họ phổ biến của người Tày như Đỗ, Lê, Tạ… có thể thấy có sự tương đồng. Biết đâu trong quá trình chiêu quân, các tráng sĩ người Tày cũng tham gia công cuộc vệ quốc, gia nhập binh đoàn thánh Tam Giang và mang thứ bánh lá đặc trưng của dân tộc mình vào đời sống quân ngũ?Một lý giải khác liên quan đến bánh tày bắt nguồn từ chiều dài chiếc bánh. Nếu đo trung bình độ dài một chiếc bánh tày sẽ tương đương chiều dài cẳng tay với điểm đầu là lòng bàn tay và điểm cuối là cùi chỏ. Trong phương ngữ vùng Bắc bộ, đặc biệt là cư dân Hà Tây, chữ "tay" khi phát âm sẽ được nhấn thêm dấu huyền để thành "tày". Trong quá trình tập hợp binh về làng Nôm, có thể trong số ấy có những người lính đến từ vùng Hà Tây, việc biến âm trong phương ngữ khiến chiếc bánh tay khi xướng âm biến thành bánh tày là vậy.Trở lại với thời bình, bánh tày làng Nôm chỉ được làm vào dịp tết hoặc những sự kiện thực sự trọng đại. Cấu tạo một chiếc bánh rất đơn giản chỉ với đậu xanh đánh (đậu xanh lột vỏ, luộc chín, xào đường theo tỷ lệ 1:1) và mỡ thăn lợn cắt thỏi dài. Hai thứ này dùng làm nhân, còn lớp vỏ bánh là gạo nếp bao quanh, áo là lá dong. Bánh tày, ngoại hình giản đơn chỉ có thế. Nhưng khi ăn, bánh tày thực sự gây ấn tượng bởi sự cân bằng hài hòa giữa các nguyên liệu, hương vị. Ngọt bùi của đậu, béo ngậy của mỡ, dẻo thơm của nếp…, tất cả hòa quyện theo từng miếng cắn rất vừa nhờ kích thước khác lạ với các dòng bánh lá hiện hữu.Là đặc sản làng Nôm, ai ăn cũng khen ngon nhưng để tìm người làm ra bánh tày hôm nay lại là chuyện nan giải khi cả làng chỉ còn lại cụ Tạ Đình Hùng hằng năm vẫn gói bánh tày mùa tết đến. Tham gia cùng cụ Hùng trong một chuyến gói bánh tày, được nghe giải thích và chứng kiến các công đoạn làm bánh, mới thấy đằng sau vẻ giản đơn của chiếc bánh con con là vô số công đoạn phức tạp. Đầu tiên là phân chia tỷ lệ nguyên liệu, để ra một mẻ 100 chiếc bánh cần 10 kg gạo nếp cái hoa vàng vụ mới, 10 kg đường trắng, 10 kg đậu xanh không vỏ, 10 kg mỡ thăn. Phần chuẩn bị nguyên liệu chỉ có khoản đậu xanh đánh là nhọc sức vì phải luộc cho đậu nhừ, đánh nhuyễn không còn thấy dáng hạt rồi trộn đường đảo đều. Cái vất vả là khi đậu quết cùng đường, đảo tay không đều và nhanh sẽ làm đường chảy gây cháy khét, mẻ nhân ấy coi như hỏng. Đậu đảo đến chín nhừ, vàng ươm là hoàn thiện.So sánh làm bánh tày và bánh chưng, cụ Tạ Đình Hùng bảo: "Làm bánh tày vất hơn bánh chưng nhiều, bánh chưng có khuôn, một bánh tôi làm chậm nhất chỉ 2 phút, gói được một bánh tày bằng gói 3 - 4 cái bánh chưng". Đem câu chuyện làm bánh tày hỏi các nhà bán bánh lá ở chợ Nôm, ai cũng lắc đầu: "Không làm đâu, nhọc công lắm chú ạ". Cái sự nhọc ấy, hóa ra chẳng phải khó ở khâu chuẩn bị nguyên liệu mà ở kỹ thuật gói. Chứng kiến cụ Hùng tay thoăn thoắt từng thao tác xếp lá dong, rải 100 gram nếp cho một cái bánh, đặt phần nhân bánh lên lớp nếp, đoạn lấy tay túm hai mép lá kéo lên cao, giật xóc nhẹ, cuộn lại thật nhanh và đều, rồi thắt dây là xong một cái bánh tày. Độ khó khi làm bánh chính là ở cú giật "kinh điển" ấy. Cụ Hùng biết gói bánh tày từ năm 10 tuổi, đến nay đã hơn 70 năm tuổi nghề và cú giật điệu nghệ ấy vừa đủ lực để lớp gạo mỏng te bám đều quanh lõi nhân. Tôi làm thử mấy chiếc bánh cùng cụ nhưng cứ đến công đoạn cuối cùng với thao tác giật là gạo bay đằng gạo, nhân rời đằng nhân, không thể nào căn đều cho được.Mỗi lần chuẩn bị cho một mẻ bánh 100 cái, mất 2 ngày trời, dù tuổi cao, sức yếu, nhưng cụ Tạ Đình Hùng vẫn cố gắng làm, bởi: "Lệ làng xưa mỗi khi bày cỗ tết hoặc cúng đình, phải có giò cây, bánh tày, chả hoa, đều là các thứ người làng tôi tự làm cả, có năm cầu kỳ hơn thì thêm món cá kho ủ trấu. Giờ các món ấy thất truyền hết, còn lại mỗi bánh tày. Gói bánh mệt người lắm nhưng con cháu ở xa chúng nó cứ bảo gói để lễ thánh và mang làm quà đặc sản làng Nôm. Mấy năm nay chúng nó đem bánh tày làm quà biếu tết, ai ăn cũng khen, chiều các cháu nên cố làm".Nhờ kích thước nhỏ, gói đều tay, cộng thêm 5 giờ luộc ngập sôi trong nước, bánh tày khi hoàn thiện ngon dẻo rền ngậy đến lạ kỳ, ăn no vẫn không ngán. Đem cắt lát miếng bánh do cụ Hùng làm, thấy rõ các lớp vỏ, nhân, mỡ phân bố đều tăm tắp, mắt nhìn đã thấy thèm. Ăn bánh của cụ Hùng thật ngon, nhưng cũng có chút bâng khuâng, bởi rằng món bánh tày trứ danh của làng Nôm đang thiếu người kế tục. Trong nhiều mâm cỗ dâng lễ thánh ngày xuân của người làng, bóng dáng bánh tày đang dần được thay bằng những cao lương mỹ vị hợp thời hơn. Lo rằng một ngày không xa, món bánh tày làng Nôm chỉ còn tồn tại trong hoài niệm và chuyện kể.Nhiều nắp đậy, linh kiện của trụ đèn chiếu sáng bị mất
Bản hit Tái sinh và ca sĩ Tùng Dương sẽ là chủ đề chính cho chương trình số 1 HOT THÌ HỎI - talkshow giải trí hoàn toàn mới bám sát những vấn đề nóng hổi của các nghệ sĩ nổi tiếng đang được quan tâm do Báo Thanh Niên sản xuất, phát trên kênh YouTube, TikTok iHay TV và YouTube, Fanpage Báo Thanh Niên. Khán giả sẽ có cơ hội khám phá những góc khuất đằng sau bản hit Tái sinh và hiểu rõ hơn về quá trình sáng tạo cũng như ý nghĩa sâu sắc của ca khúc này trong chương trình HOT THÌ HỎI số đầu tiên.Thị trường âm nhạc cuối 2024 đầu 2025 đánh dấu sự bùng nổ của ca khúc Tái sinh do Tùng Dương thể hiện. Bài hát được lấy cảm hứng từ câu chuyện tình của nam ca sĩ không chỉ "gây bão" trong nước mà còn "làm mưa làm gió" ở Trung Quốc. Năm qua cũng được xem là một năm thành công của Tùng Dương vì ngoài Tái sinh, anh còn được Bộ Văn hóa Thể thao Du lịch vinh danh "Ca sĩ nổi bật". Nguồn năng lượng tích cực đó sẽ được Tùng Dương mang đến để "mở bát" chương trình HOT THÌ HỎI của Báo Thanh Niên.Trong chương trình trò chuyện đầu năm cùng khán giả Báo Thanh Niên, Tùng Dương sẽ tiết lộ những bí mật thú vị đằng sau bản hit Tái sinh thông qua sự dẫn dắt của MC Vũ Mạnh Cường. Ngoài ra những câu chuyện về chặng đường làm nghề cũng như kế hoạch đón Tết Ất Tỵ cũng được Tùng Dương chia sẻ trong HOT THÌ HỎI.
Căng thẳng rủi ro va chạm ở quỹ đạo trái đất
Quyết định nói trên dựa trên "những khác biệt sâu sắc trong quản lý y tế, đặc biệt là trong đại dịch (Covid-19)", theo phát ngôn viên Manuel Adorni của Tổng thống Milei phát biểu tại một cuộc họp báo ở thủ đô Buenos Aires của Argentina. Ông Adorni nói rằng các hướng dẫn của WHO vào thời điểm đó đã dẫn đến đợt đóng cửa lớn nhất "trong lịch sử nhân loại".Ông Adorni cho biết thêm Argentina sẽ không cho phép một tổ chức quốc tế can thiệp vào chủ quyền của mình "và càng không can thiệp vào sức khỏe của chúng ta". Ông cho rằng WHO thiếu sự độc lập vì ảnh hưởng chính trị của một số quốc gia, mà không nêu tên bất kỳ quốc gia nào. Thực tế, WHO không có thẩm quyền buộc các quốc gia thực hiện các hành động y tế cụ thể, và những hướng dẫn và khuyến nghị của tổ chức này, kể cả trong các cuộc khủng hoảng y tế như đại dịch Covid-19, thường bị bỏ qua, theo AP.Ông Adorni không nói khi nào quyết định của Tổng thống Milei sẽ được thực hiện. Ông Milei là người chỉ trích gay gắt lệnh phong tỏa do cựu Tổng thống Alberto Fernandez áp đặt trong đại dịch Covid-19, cho rằng lệnh này gây tổn hại đến nền kinh tế.Ông Adorni nói rằng Argentina không nhận được tài trợ của WHO cho hoạt động quản lý y tế và quyết định của Tổng thống Milei không ảnh hưởng đến chất lượng dịch vụ y tế của nước này. "Ngược lại, quyết định này mang lại sự linh hoạt hơn để thực hiện các chính sách được áp dụng theo lợi ích Argentina yêu cầu", ông Adorni nói thêm.Trong năm ngoái, chính phủ của Tổng thống Milei đã từ chối ký một thỏa thuận để quản lý đại dịch trong khuôn khổ WHO, với lập luận làm như thế có thể ảnh hưởng đến chủ quyền quốc gia.WHO cho hay cơ quan này đang xem xét thông báo của Argentina. Quyết định của Tổng thống Milei tương tự như quyết định của đồng minh là Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ông Trump đã bắt đầu quá trình rút Mỹ khỏi WHO bằng một sắc lệnh hành pháp vào ngày đầu tiên trở lại Nhà Trắng hôm 21.1.Việc mất thêm một quốc gia thành viên sẽ làm rạn nứt thêm sự hợp tác trong lĩnh vực y tế toàn cầu, dù Argentina dự kiến chỉ cung cấp khoảng 8 triệu USD cho WHO trong ngân sách ước tính 6,9 tỉ USD của cơ quan này trong giai đoạn 2024-2025, theo AP.
Tại Brazil, giá cà phê arabica còn giảm mạnh hơn. Kỳ hạn tháng 7 giảm 148,5 USD xuống 5.342 USD/tấn, kỳ hạn tháng 9 giảm 11 USD xuống 5.3294 USD/tấn và tháng 12 giảm 44 USD xuống 5.236 USD/tấn.
Ô tô điện Fiat Topolino siêu nhỏ, ngắn hơn VinFast VF3
Đây là năm thứ hai chương trình Eco Central Park Countdown được tổ chức tại đại công viên xanh. Sân khấu sự kiện được dàn dựng công phu tại Công viên Hồ Thiên Nga rộng 10ha. Cùng hệ thống ánh sáng, âm thanh đỉnh cao, Eco Central Park Countdown 2025 mang đến một bữa tiệc nghệ thuật hấp dẫn thỏa mãn mọi giác quan.Chương trình năm nay mang tên gọi E-ConcErt Countdown 2025, với chữ E mang 4 ý nghĩa: Energy - Nguồn năng lượng, Exciting - Sự thú vị lan tỏa, Emotion - Những cảm xúc dâng trào và Explosion - Những khoảnh khắc bùng nổ cảm xúc cùng với màn bắn pháo hoa mãn nhãn.Nhà sáng lập Ecopark mong muốn gửi đến các khán giả thông điệp về một năm 2025 tràn đầy hạnh phúc, lan tỏa nguồn năng lượng tích cực và tận hưởng trọn vẹn niềm vui và ý nghĩa của cuộc sống trong từng khoảnh khắc. Đó cũng là hành trình chủ đầu tư Eco Central Park không ngừng nỗ lực, từng ngày kiến tạo nên một môi trường sống đích thực, nơi mọi cư dân tại đây có thể tận hưởng trọn vẹn ý nghĩa của cuộc sống thông qua thông điệp: Sống Hạnh phúc - Sống Ecopark.Khởi động bữa tiệc âm nhạc là sự xuất hiện của các nghệ sĩ trẻ - những đại diện tiêu biểu cho sức trẻ và năng lượng, mang trong mình chữ E đầu tiên trong đại nhạc hội E-Concert Eco Central Park Countdown 2025.Giọng ca nam Nam Naggie mang tới những ca khúc như Heartshot, Thầm ước và Mashup Sarangheroine & The End. Nữ ca sĩ Hồng Phương thể hiện các bài hát như Em nói anh nghe này, By your side, Đóa hoa hồng, Từng giọt nắng xuân… Bùi Công Duy dành tặng các khán giả loạt ca khúc: Em mới là người yêu anh, Răng khôn, Em làm người yêu anh nhé baby, Có không giữ mất đừng tìm…Thông điệp của chữ E thứ hai - Exciting (Thú vị) trong đại nhạc hội E-Concert Countdown được thể hiện bởi Raven x Rabbit - bộ đôi nghệ sĩ trẻ tài năng, sở hữu phong cách âm nhạc độc đáo kết hợp hài hòa giữa Indie, JPop, và US-UK. Rain (Cơn mưa), The Moon (Gọi trăng), The Sun (Mặt trời) và Alive (Một bầu trời mới) là những bài hát đã được các nghệ sĩ mang tới chương trình.Các màn biểu diễn tiếp theo đến từ Phương Nghiêm và Jineze cũng đã mang đến những tiết mục đầy năng lượng và tích cực cho khán giả.Không khí chương trình càng thêm sôi nổi với sự xuất hiện của Producer Phúc Bồ x Rick, với những ca khúc như Đông cuối, Để em rời xa. Đặc biệt hơn, producer nổi tiếng trong giới underground đã chia sẻ một ca khúc mới dành tặng cho Eco Central Park - khu đô thị đáng sống bậc nhất dải đất miền Trung.Bảo Yến Rosie - nữ ca sĩ ghi dấu ấn trong lòng khán giả bằng những bản ballad ngọt ngào và chất giọng đầy nội lực dành tặng các khán giả tại Eco Central Park loạt ca khúc Anh lại làm em khóc, Mời buồn sang chơi, Cướp đi cả thế giới, Cô đơn trên sofa…Giọng ca "vừa ăn kẹo vừa hát" Phượng Vũ dường như "đốt cháy sân khấu" với loạt ca khúc Khóc xong em quên anh, Cheri Cheri Lady, Bóng mây qua thềm, Khúc tình nồng. Orange - nghệ sĩ nữ tài năng cũng đã chiếm trọn tình cảm của khán giả với những ca khúc đầy cảm xúc: Gặp lại năm ta 60, Em nên yêu cô ta, Em hát ai nghe…Kết lại bữa tiệc âm nhạc là sự xuất hiện của "Soái ca" Mai Tiến Dũng với Chiếc bóng mong manh, Yêu như ngày yêu cuối và Mashup: Không ai hơn em đâu anh + Destiny.Khoảnh khắc được mong chờ nhất chương trình - màn trình diễn pháo hoa mãn nhãn trên bầu trời đêm, cũng mang lại nhiều cảm xúc cho các khán giả tham dự. Tất cả các nghệ sĩ có mặt trong đêm đại nhạc hội E-ConcErt Countdown đã cùng tiến lên sân khấu, cùng gửi tới khán giả những lời chúc hạnh phúc đặc biệt nhất, như một món quà tinh thần đầy ý nghĩa dành tặng cho tất cả mọi người trong đêm nhạc hội. Đối với nhiều khán giả, trải nghiệm đón năm mới tại E-ConcErt Eco Central Park Countdown 2025 mang lại nhiều cảm xúc, bởi họ được tận hưởng không khí chuyển giao giữa năm cũ và năm mới trong không gian thoáng đãng, ngập tràn cây xanh, được trao cho nhau những lời chúc năm mới hạnh phúc, an yên, thanh bình như chính cuộc sống nơi Đại Công viên xanh Eco Central Park."Dịp này mình đưa các con đến Eco Central Park, vì cả gia đình mình yêu thích không gian xanh, để con nhỏ được thỏa sức vui đùa, chạy nhảy giữa công viên. Mình cũng hồi hộp chờ tới ngày nhận bàn giao căn hộ tại đây để chính thức trở thành cư dân, cùng cả gia đình tận hưởng cuộc sống hạnh phúc giữa thiên nhiên trong lành", chị Trần Thanh Mai (TP Vinh) cho biết.
