Bò bía 'rẻ nhất' TP.HCM, chỉ 2.000 đồng/cuốn: Vợ chồng cùng bán hơn 25 năm
Theo Ban tổ chức, sân vận động này có sức chứa 20.000 người và hiện đang trong quá trình hoàn thiện các hạng mục, riêng mặt sân và khán đài A đã hoàn thiện đảm bảo tổ chức giải đấu. Giải đấu mở cửa tự do phục vụ khán giả, tuy nhiên để đảm bảo an toàn, Ban tổ chức chỉ đón khoảng 10.000 người vào sân (tương đương 50% công suất thiết kế).
Lính trẻ sáng huấn luyện, chiều thể thao, tối cất cao tiếng hát
Ngày 17.1, thượng tướng Lê Quốc Hùng, Thứ trưởng Bộ Công an, đã trao quyết định của Bộ trưởng Bộ Công an điều động và bổ nhiệm đại tá Phạm Thanh Hùng, Phó giám đốc Công an Hà Nội, đến nhận công tác và giữ chức vụ Tư lệnh Bộ Tư lệnh Cảnh vệ (Bộ Công an) từ ngày hôm nay.Điểm qua những thành tích của đại tá Phạm Thanh Hùng, Thứ trưởng Bộ Công an cho hay, tân Tư lệnh Bộ Tư lệnh Cảnh vệ sinh năm 1974 tại H.Nam Đàn (Nghệ An), có nhiều thành tích nổi bật trong quá trình công tác, trưởng thành trong lực lượng của Công an Hà Nội.Trước những đóng góp này, từ tháng 7.2022 đến nay, đại tá Hùng được giao làm Phó giám đốc Công an Hà Nội.Thứ trưởng Bộ Công an nhấn mạnh, việc điều động và bổ nhiệm đại tá Phạm Thanh Hùng giữ chức Tư lệnh Bộ Tư lệnh Cảnh vệ thể hiện sự ghi nhận, tin tưởng của lãnh đạo Bộ Công an.Thượng tướng Lê Quốc Hùng đề nghị tân Tư lệnh Bộ Tư lệnh Cảnh vệ bắt tay ngay vào công việc; cùng tập thể Đảng ủy Bộ Tư lệnh Cảnh vệ đoàn kết, thống nhất hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao; xây dựng đơn vị trong sạch vững mạnh tiêu biểu..."Mục tiêu trước mắt trong năm 2025 đưa lực lượng Cảnh vệ Công an nhân dân tiến lên hiện đại theo Nghị quyết số 12 của Bộ Chính trị", thượng tướng Lê Quốc Hùng đề nghị.Phát biểu nhận nhiệm vụ, đại tá Phạm Thanh Hùng xác định đây là vinh dự và trách nhiệm to lớn, cam kết sẽ luôn cố gắng, phấn đấu, nỗ lực không ngừng cùng tập thể lãnh đạo Bộ Tư lệnh Cảnh vệ tập trung hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, để lực lượng thực sự là lá chắn vững chắc, kiên cường bảo vệ Đảng, bảo vệ lãnh tụ.
Bị ‘giật’ tiền góp vốn làm ăn vừa tố cáo, vừa kiện ra tòa được không?
Trao đổi với Thanh Niên chiều 11.2, một lãnh đạo Q.Tây Hồ (Hà Nội) cho biết, Công an Q.Tây Hồ đang khẩn trương xác minh, xử lý nghiêm vụ việc nam shipper bị tài xế xe ô tô Lexus hành hung, khiến dư luận phẫn nộ.Theo vị lãnh đạo này, ngay sau khi vụ việc xảy ra, lực lượng công an đã mời tài xế điều khiển xe ô tô Lexus, nam shipper và những nhân chứng đến trụ sở để làm việc, ghi nhận lời khai. "Bước đầu, vụ việc xác định có lỗi của cả hai bên. Tuy nhiên, quá trình xô xát, tài xế Lexus còn dùng cả mũ bảo hiểm để hành hung. Hành động này mang tính chất côn đồ. Quan điểm của quận trong vụ việc này là phải xử lý nghiêm, ai sai đến đâu thì xử lý đến đó", vị lãnh đạo cho biết thêm.Trước đó, tối 10.2, trên mạng xã hội lan truyền đoạn clip quay cảnh nam shipper lái xe máy xảy ra mâu thuẫn với người đàn ông điều khiển xe ô tô Lexus. Sau đó, người lái ô tô lao vào đánh, đấm liên tiếp vào vùng mặt, đầu nam shipper.Chưa dừng lại, tài xế ô tô còn "lên gối" và đá vào mặt nam thanh niên đang ngồi trên xe máy. Đỉnh điểm, nam tài xế ô tô lấy mũ bảo hiểm đập liên tiếp vào đầu nạn nhân.Nam shipper bị hành hung được xác định là anh Nguyễn Xuân Hưng (31 tuổi). Sáng 11.2, anh Hưng được Công an P.Yên Phụ (Q.Tây Hồ) mời đến trụ sở để lấy lời khai, cho giám định thương tích.Theo anh Hưng, sự việc xảy ra ngày 10.2, sau khi ô tô Lexus va chạm với xe máy của anh thì một người đàn ông bước xuống chửi bới và liên tiếp đánh, đấm anh. Từ khi xảy ra vụ việc, anh Hưng chưa nhận được lời xin lỗi hay hỏi thăm của tài xế ô tô cũng như người thân của tài xế này.
Làm khách trên sân Vinh của SLNA, CLB Công an Hà Nội (CAHN) đặt mục tiêu giành trọn 3 điểm để chen chân vào tốp 4. Đội bóng ngành công an cũng được dự đoán sẽ không gặp nhiều khó khăn khi sở hữu dàn cầu thủ chất lượng và phong độ tốt hơn hẳn SLNA.Tuy nhiên, trong hiệp 1, đội bóng của HLV Polking gặp nhiều khó khăn ở mặt trận tấn công. Phải nhờ đến sai lầm của thủ thành Văn Việt phía SLNA ở phút 39, CLB CAHN mới tìm được bàn mở tỷ số. Lợi thế dẫn bàn của đội khách cũng không duy trì được lâu khi đến phút 45, ngoại binh Kuku của SLNA đánh đầu chính xác, đưa trận đấu về vạch xuất phát. Đến hiệp 2, CLB CAHN đẩy cao sức ép nhằm tìm thêm bàn thắng. Dù tạo ra rất nhiều cơ hội nhưng các chân sút của CLB CAHN lại kém duyên, không thể xuyên thủng lưới của SLNA và chấp nhận trận hòa 1-1.Bị cầm chân 1-1 trên sân Vinh, CLB CAHN bỏ lỡ cơ hội chen chân vào tốp 4. Đội bóng của HLV Polking có 21 điểm, tiếp tục đứng vị trí thứ 6. Đồng thời, khoảng cách giữa họ và đội đầu bảng Nam Định giờ đây đã được nới rộng lên thành 9 điểm. Phía đối diện, CLB SLNA có 13 điểm, đứng vị trí thứ 13.Trận thắng quan trọng trên sân Bình Định giúp CLB Bình Dương có 24 điểm sau 15 trận, vươn lên đứng thứ 4 trên bảng xếp hạng. Ở chiều ngược lại, CLB Bình Định có 13 điểm, đứng vị trí thứ 12. CLB Bình Định hiện đã bị đội xếp sau là CLB SLNA cân bằng về điểm số và chỉ có thể xếp trên nhờ có hiệu số tốt hơn. Cuộc chiến nhóm cuối, tránh rớt hạng đang rất căng thẳng.FPT Play - Đơn vị duy nhất phát sóng trọn vẹn LPBank V.League 1-2024/25, tại https://fptplay.vn
Lao động làm việc kém năng suất, công ty đơn phương chấm dứt hợp đồng được không?
Theo TCD, trong nỗ lực tìm kiếm giải pháp lưu trữ năng lượng hiệu quả và thân thiện với môi trường, các nhà khoa học Hàn Quốc đã đạt được một bước tiến đáng kinh ngạc: kéo dài tuổi thọ pin lithium thế hệ mới lên đến 750% bằng cách sử dụng một lớp bảo vệ đặc biệt làm từ nước.Pin lithium đang được coi là tương lai của ngành công nghiệp năng lượng, ứng dụng trong vô số thiết bị từ điện thoại, laptop cho đến xe điện. Tuy nhiên, loại pin này vẫn tồn tại những hạn chế như tuổi thọ kém, dễ cháy nổ và gây ô nhiễm môi trường trong quá trình sản xuất.Nhằm giải quyết những vấn đề này, Giáo sư Il-Doo Kim từ Viện Khoa học và Công nghệ Tiên tiến Hàn Quốc và Giáo sư Jiyoung Lee từ Đại học Ajou (Hàn Quốc) đã nghiên cứu và phát triển một lớp phủ bảo vệ mới cho pin lithium. Thay vì sử dụng các vật liệu độc hại như trước đây, lớp phủ này được tạo ra từ gôm guar (Guar Gum) chiết xuất từ thực vật và nước.Kết quả thử nghiệm cho thấy pin lithium sử dụng lớp phủ mới có tuổi thọ tăng đáng kinh ngạc lên đến 750%, vượt xa so với các công nghệ hiện tại. Ngoài ra, lớp phủ này còn có khả năng tự phân hủy trong môi trường sau khoảng 1 tháng, góp phần bảo vệ môi trường.Phát hiện này được kỳ vọng sẽ mở ra một kỷ nguyên mới cho công nghệ pin lithium, mang đến những loại pin vừa hiệu quả, bền bỉ lại thân thiện với môi trường, góp phần thúc đẩy sự phát triển của các thiết bị điện tử và xe điện trong tương lai.
Người dân vui mừng khi đường Tạ Quang Bửu thông xe sau 23 năm
Cú ngã ngựa bất ngờ của tỉ phú giàu nhất Ấn Độ
Theo Android Authority, vấn đề nhiệt độ quá cao trên iPhone 15 Pro đã khiến không ít người dùng lo lắng. Tuy nhiên, với dòng iPhone 17, Apple dường như đang ấp ủ một giải pháp tản nhiệt vượt trội, hứa hẹn mang đến cho người dùng trải nghiệm 'mát mẻ' chưa từng có.Trước đây, Apple đã ứng dụng tấm graphene vào hệ thống tản nhiệt của iPhone 16 Pro để cải thiện khả năng làm mát. Giờ đây, có vẻ như công ty sẽ tiến xa hơn với công nghệ buồng hơi tiên tiến, vốn đã được các hãng smartphone Android như Samsung, Google và OnePlus áp dụng.Theo nguồn tin từ MyDrivers, tất cả mẫu iPhone 17, gồm iPhone 17, 17 Air và 17 Pro, đều sẽ được trang bị công nghệ buồng hơi. Điều này trái ngược với dự đoán trước đó của chuyên gia phân tích Ming-Chi Kuo, người cho rằng chỉ iPhone 17 Pro Max mới độc quyền sở hữu công nghệ này.Buồng hơi là một hệ thống tản nhiệt hiệu quả nhất hiện nay, khi sử dụng chất lỏng bay hơi để hấp thụ và phân tán nhiệt lượng. Khi nhiệt độ tăng cao, chất lỏng bên trong buồng hơi sẽ bốc hơi, lan tỏa khắp bề mặt và mang theo nhiệt ra ngoài, giúp thiết bị luôn mát mẻ ngay cả khi hoạt động ở cường độ cao.Nếu thông tin này chính xác, iPhone 17 sẽ là thế hệ iPhone đầu tiên được trang bị công nghệ buồng hơi trên toàn bộ các phiên bản. Điều này hứa hẹn sẽ giải quyết triệt để vấn đề quá nhiệt, mang đến trải nghiệm mượt mà và ổn định hơn cho người dùng, đặc biệt là khi chơi game hoặc sử dụng các ứng dụng nặng.Tuy nhiên, tất cả vẫn chỉ là tin đồn cho đến khi Apple chính thức ra mắt dòng iPhone 17 vào tháng 9 tới. Liệu 'táo khuyết' có thực sự mang đến một cuộc cách mạng về tản nhiệt trên thế hệ iPhone mới? Hãy cùng chờ câu trả lời trong tương lai.
Chút tản mát miền Tây
Thông tin chia sẻ bởi ông Phạm Hồng Thưởng, Founder thương hiệu Dược mỹ phẩm GSC tại sự kiện trao hội thảo chuyên môn với các đối tác Spa, Clinic, Chuyên gia và Bác sĩ da liễu, tổ chức ngày 19.12.2024. Được biết, cập nhật, nâng cao kiến thức và năng lực chuyên môn cùng các đối tác chuyên gia luôn được GSC đề cao, là hoạt động phát triển trọng tâm hướng đến giải pháp làm đẹp bền vững, hiệu quả cho khách hàng.Founder Phạm Hồng Thưởng từng trải qua quãng thời gian dài công tác dưới vai trò kỹ sư tại Hàn Quốc, được tiếp xúc trực tiếp với quy trình công nghệ và nhà máy sản xuất mỹ phẩm tiên tiến là tiền đề nhen nhóm niềm đam mê trong ông. Trở về Việt Nam khi đón đứa con thứ hai chào đời, niềm đam mê ấy mới thực sự được thắp lửa nhờ tình yêu và sự thấu hiểu những hy sinh và nỗi niềm của người vợ bị nám nặng sau sinh. Năm 2014, Founder quyết liệt từ bỏ vị trí Giám đốc ở một xí nghiệp để bắt đầu hành trình xây dựng thương hiệu Dược mỹ phẩm GSC. "Vào thời điểm đó, tôi nhận thấy người tiêu dùng Việt cần một thương hiệu thực sự chất lượng, kết hợp giữa thành phần tự nhiên và công nghệ hiện đại. Đó là lý do GSC tiên phong đưa công nghệ tế bào gốc từ Hàn Quốc vào sản phẩm nội địa - một bước tiến táo bạo nhưng đầy tiềm năng", ông Thưởng chia sẻ.Những năm đầu khởi nghiệp nhiều khó khăn, từ sự ngờ vực của thị trường đến áp lực cạnh tranh, GSC dần khẳng định mình nhờ kiên định với giá trị cốt lõi. Trải qua hành trình 10 năm đầu tiên, thành công lớn nhất mà thương hiệu Dược mỹ phẩm GSC gặt hái được đó chính là sự hài lòng, yêu mến của hàng triệu khách hàng, đặc biệt là sự tin tưởng của những đối tác là các chuyên gia, bác sĩ da liễu, spa, clinic trên toàn quốc. Là một trong số ít những thương hiệu Dược mỹ phẩm Việt có định hướng chiến lược và giá trị theo đuổi rõ rệt, GSC đã thiết lập mối quan hệ hợp tác bền vững với hơn hàng ngàn spa, clinic, bác sĩ da liễu và thẩm mỹ viện trên khắp cả nước. Trải qua hành trình 10 năm, thương hiệu không chỉ mang đến những giải pháp chăm sóc da bền vững cho phụ nữ Việt mà còn nỗ lực khẳng định vị thế trên thị trường quốc tế, hướng tới mục tiêu trở thành thương hiệu toàn cầu.Mang theo sứ mệnh bảo vệ làn da, GSC cam kết đồng hành cùng khách hàng trong việc xây dựng lối sống lành mạnh, tự nhiên và hạnh phúc. Năm 2020, GSC vinh hạnh nhận giải thưởng "Top 10 thương hiệu mạnh ASEAN", minh chứng cho những nỗ lực không ngừng của GSC trong việc nâng tầm ngành dược mỹ phẩm Việt Nam.Trong bối cảnh thị trường mỹ phẩm liên tục biến đổi, người tiêu dùng dễ bị cuốn theo các xu hướng nhất thời, khiến làn da thiếu đi một chu trình chăm sóc ổn định và bền vững. Triết lý GSC theo đuổi tin rằng vẻ đẹp bền vững đến từ sức khỏe của làn da. Vì lẽ đó, giải pháp chăm sóc da bền vững là chiến lược cốt lõi mà GSC theo đuổi để cạnh tranh trong bối cảnh thị trường khốc liệt.Theo đuổi chiến lược này, GSC đặt ra ba nhiệm vụ lớn: 1. Đầu tư nghiên cứu và phát triển sản phẩm dựa trên triết lý sức khỏe làn da2. Liên tục nâng cao chất lượng đào tạo, nâng cao chuyên môn da liễu cho nhân sự, đối tác và đặc biệt là nâng cao hiệu quả dịch vụ tại các spa, clinic thành viên.3. Xây dựng cộng đồng chăm sóc da bền vững, với trọng tâm là sự hiệu quả, tối giản, lành mạnh và hạnh phúc.Chúng tôi không chỉ sản xuất mỹ phẩm mà còn lan tỏa triết lý chăm sóc da từ gốc, vì vẻ đẹp bền vững không chỉ là làn da khỏe mạnh mà còn là hạnh phúc lâu dài của mỗi khách hàng", ông Thưởng khẳng định.Với cam kết giữ vững giá trị cốt lõi, GSC tự tin tiếp tục hành trình tiên phong trong lĩnh vực dược mỹ phẩm, góp phần nâng tầm ngành làm đẹp Việt Nam trên bản đồ quốc tế.
psg vs brest
Trong khoảng thời gian đó, những trẻ khác ùa chạy đi trốn, nấp đâu đó càng kín càng tốt. Khi đọc đến con số 100 thì trẻ mở mắt ra và bắt đầu đi tìm bạn, ai bị phát hiện đầu tiên là bị thua. Đếm đủ con số như thế, lâu lắm, có trẻ láu cá đọc tắt cho nhanh để khi mình mở mắt ra thì các bạn vẫn chưa kịp trốn. Câu đó như sau: "Một đôi, hai đắn, ba thìn, chín chăn, chẵn chục". Thời nhỏ, tôi đã chơi trốn - tìm và nay con tôi cùng trẻ con hàng xóm cũng thế. Năm tháng đi qua, mãi hơn 60 năm sau, nhờ đọc Phan Khôi di cảo - bản thảo chưa đầy đủ (NXB Trí Thức - 2021) do các con của cha đẻ Tình già biên soạn, tôi mới biết chi tiết này: "Trẻ con ta có trò chơi đánh chắt. Dùng những que tre mà đánh, là đánh chắt que; dùng những hòn sỏi mà đánh, là đánh chắt chuyền. Đây không nói cách đánh như thế nào, chỉ nói khi đánh xong một bàn, đếm những que tre hay hòn sỏi đã chiếm được để định ăn thua, thì trẻ con ở Trung và ở Bắc đếm có khác nhau nhưng lại giống nhau ở một chỗ rất lạ. Trẻ con ở miền Trung đếm: "Một đôi, hai đắn, ba thìn, chín chăn, chẵn chục". Trẻ con ở miền Bắc đếm: "Một chắt, hai choi, ba chòi, chín chủ, chẵn chục" (tr.216-217).Trò chơi này, sở dĩ gọi chắt/đánh chắt bởi bản thân chắt/hòn chắt có nghĩa là "hòn nhỏ nhỏ như viên đạn" (Đại Nam quấc âm tự vị, 1895), "Một trò chơi của trẻ con, một tay vừa nhặt vừa tung vừa hứng" (Việt Nam tự điển, 1931); hiện nay tên gọi phổ biến là "chuyền thẻ", có nơi còn gọi "đánh nẻ".Rõ ràng, cách đọc tắt trong trò chơi trốn - tìm đã có từ xưa lắm, ít ra đã có trước năm 1958 là năm ông Phan Khôi viết bài này. Ở đây, khi xét về chữ nghĩa ta thấy gì? Muốn thấy gì, trước hết cần phải tìm hiểu nghĩa của các từ đó."Một đôi" thì dễ hiểu rồi, không cần dài dòng gì thêm. "Hai đắn" thì "đắn" là gì? Tự bản thân từ này không có nghĩa, phải đi chung với từ khác, chẳng hạn Truyện Kiều có câu: "Đắn đo cân sắc cân tài/Ép cung cầm nguyệt, thử bài quạt thơ". Kể ra cái lối "mua người" ngày xưa cũng lạ, chẳng những cô ấy có nhan sắc mà còn phải biết "cầm kỳ thi họa đủ mùi ca ngâm" thì càng cao giá.Còn "ba thìn" thì sao? "Thìn" là từ Việt cổ có nghĩa là "sửa sang, răn, giữ", theo Đại Nam quấc âm tự vị (1895), chẳng hạn Thiên Nam ngữ lục có câu: "Thìn lòng tích đức tu nhân/Bụt trời đã biết, quỷ thần đã hay". Về tâm lý con người, không phải bây giờ mà hàng trăm năm trước, cụ Nguyễn Trãi đã nhìn ra:Dắng dỏi bên tai tiếng quản huyền,Lòng xuân nhẫn động ắt khôn thìn.Xuân xanh chưa dễ hai phen lại,Thấy cảnh càng thêm tiếc thiếu niên."Nhẫn" nghĩa là đến, cho đến. Chí lý thật, có lúc nghe tiếng sáo, tiếng đàn (quản huyền) trong không gian, cảnh vật mà mình yêu thích ắt khó giữ lòng mà xao động, xao xuyến, rồi cảm thấy tiếc xuân xanh đã qua. Đã qua thời tuổi trẻ. Chỉ còn là cảm xúc bùi ngùi. Sực nghĩ, "Tiếng đưa hiu hắt bên lòng/Buồn ơi! Xa vắng, mênh mông là buồn" của Thế Lữ cũng là lúc nghe Tiếng sáo Thiên Thai nên khiến "Lòng xuân nhẫn động ắt khôn thìn" là vậy.Rồi, "chín chăn" nghĩa là gì?Ta thử đặt giả thuyết từ "một đôi" là 2, "hai đắn" là 4, ắt "ba thìn" là 6, vậy "chín chăn" cũng nằm trong cách tính này? Không, "chín chăn" trong ngữ cảnh này chính là chẵn/chín chẵn, do cách phát âm nhanh nên đã lướt bỏ dấu ngã trở thành "chăn". Chẵn là trọn, đủ, không lẻ, không thừa, không thiếu, đủ cặp, không so le, còn có cách nói chẵn chòi, chẵn bon. "Chín chăn" xác định, quả quyết chính xác là 9. Suy luận này hợp lý bởi kết thúc câu này là "chẵn chục" tức là 10. Theo nhà ngôn ngữ học Lê Ngọc Trụ, "chục" là tiếng Việt chuyển gốc Hán-Việt: "Chục: số vật mười món, hoặc có hơn (tùy vùng) < thốc (sum họp, một bụi - giọng Quảng Đông: chục)". Ca dao có câu: Bảy với ba, anh kêu rằng một chụcTam tứ lục, anh tính cửu chươngBảy cộng ba đúng là 10, là chục. Cách gọi "chẵn chục" đến nay vẫn còn phổ biến, còn gọi chục trơn, chục chẵn. Dù biết chắc là vậy nhưng chắc gì chục là 10?Ta có thể kiểm chứng trong đời thường lẫn tác phẩm văn học, chẳng hạn, khi viết Bảy ngày trong Đồng Tháp Mười, nhà văn Nguyễn Hiến Lê có kể khi đến "Tân An, một châu thành nằm ở ven Đồng Tháp", lúc đi chỗ ăn sáng: "Anh Bình nhất định lựa tiệm ở gần chợ vì anh vốn ưa cảnh náo nhiệt, thích nhìn người ta đi lại, mua bán. Anh mua một trái dưa hấu và một chục quít, ngạc nhiên lắm khi thấy cô hàng đếm cho anh mười hai trái. Anh cầm hai trái trả lại: "- Cô đưa thừa cho tôi. Tôi mua có một chục thôi mà". Cô hàng nghe giọng là lạ của anh, mỉm cười, đẩy hai trái quít về phía anh: "- Thầy mua một chục thì tôi đếm một chục đó". Anh Bình chẳng hiểu gì cả, tôi phải giảng: "- Ở miền này trái cây như quít, mận thì một chục là mười hai trái. Có tỉnh một chục mười bốn hay mười sáu kia". "- Lạ nhỉ! Một chục mười sáu trái. Thế thì có ông thánh hiểu".Chi tiết này đã phản ánh tính cách rộng rãi, hào phóng của người miền Nam. Anh Bình ngạc nhiên là phải bởi anh từ ngoài Bắc vào, không sinh sống nơi này.Với các phân tích, dẫn chứng vừa nêu, tóm lại, ta vẫn không hiểu rõ nghĩa các từ liên quan đến số đếm trong trò chơi của con trẻ ngày xưa. Không những thế, ta còn còn ngắc ngứ với bài đồng dao này: "Mồng một lưỡi trai/Mồng hai lá lúa/Mồng ba câu liêm/Mồng bốn lưỡi liềm/Mồng năm liềm giật/Mồng sáu thật trăng/Mười rằm trăng náu/Mười sáu trăng treo/Mười bảy sảy giường chiếu/Mười tám rám trấu/Mười chín đụn dịn/Hăm mươi giấc tốt/Hăm mốt nửa đêm…". Với câu "Mười chín đụn địn", có bản ghi "đụn dịn". Bài đồng dao này mô tả hình thù mặt trăng qua các ngày, đại khái, đêm 17 trăng lên vào lúc người ta "sảy giường chiếu" là chuẩn bị ngủ, đêm 18 trăng mọc là lúc lửa ủ trong bếp đã "rám trấu"... Thế, đêm 19 "đụn địn/đụn dịn" thì hiểu thế nào đây?Chịu. Từ "chịu" này, ta lặp lại một lần nữa khi nghe đến từ "đí địn". Trong tập sách Người Việt nói tiếng Việt (NXB TH TP.HCM - 2023), nhà nghiên cứu Nguyễn Quang Thọ cho biết văn cảnh xuất hiện của từ này: "Chuyện rằng có một chị vợ cực đoảng. Một hôm anh chồng bắt được một con ba ba, giao cho vợ làm bếp rồi đi làm đồng, bụng chắc mẩm chiều về có mồi ngon sẽ rủ bạn lai rai vài xị đế. Chị vợ thả con ba ba vào nồi, bỏ thêm vào đó vài ngọn rau mùng tơi rồi bắc lên nấu trên bếp củi. Trong khi chị lúi húi vo gạo thì con ba ba thấy nước nóng lên, nó bèn bò ra khỏi nồi rồi đi mất. Chị vợ đoảng vo gạo xong, mở vung nồi canh xem thử. Chị ta lấy đũa khoắng, nhận ra rau mùng tơi vẫn chưa kịp chín, nhưng ba ba đâu thì chẳng thấy. Chị ta cứ bần thần ngẫm nghĩ hồi lâu, rồi đi đến kết luận: "Mùng tơi chưa chín, đí địn đã tan".Dám nói rằng, những từ vừa nêu ra chẳng ai có thể giải thích nổi nghĩa của nó. Riêng cách nói về số đếm trong trò chơi đánh chắt, ta còn thắc mắc vì sao ở miền Trung, từ "3/ba thìn" lại nhảy qua "9/chín chăn", cũng như ở miền Bắc từ "3/ba chòi" lại vọt đến "9/chín chủ"? Cách nói này hoàn toàn không ngẫu nhiên mà đã vận dụng, phổ biến trong tục ngữ, ca dao, thí dụ: "Thằng Bờm có cái quạt mo/Phú ông xin đổi ba bò, chín trâu", "Ba bể chín châu", "Ba bị chín quai mười hai con mắt"… Ông Phan Khôi thừa nhận: "Tôi nghĩ mãi mà không hiểu". Rồi ông nêu ý kiến: "Hoặc giả câu trẻ con nói đó có cái lý gì sâu kín về số học hay toán học mà mình không biết. Còn như bảo thứ đó trẻ con bạ đâu nói đấy, hơi đâu mà tìm hiểu cho mệt trí, thì tôi không dám" (SĐD, tr.217).Bạn cũng nghĩ thế chăng?Vâng, tôi cũng nghĩ thế. Và xét ra trong ngày xuân ngày tết, chúng ta cùng bàn về vài từ "bí hiểm" đâu phải không có ích khi cùng tìm về tiếng Việt.
quay-thử-xổ-số-miền-trung-thứ-tư
