Ai đã phát minh ra hộp quẹt và bật lửa tự động đầu tiên trên thế giới?
Ngày 18.1, Trường ĐH Nam Cần Thơ tổ chức khánh thành Viện khoa học sức khỏe DNC và lễ kỷ niệm 12 năm thành lập trường (25.1.2013- 25.1.2025). Viện khoa học sức khỏe DNC quy mô 11 tầng, gồm 83 phòng chức năng, 15 giảng đường lớn dành cho các khoa (y, y quốc tế, điều dưỡng, y học dự phòng, răng - hàm - mặt, dược, chẩn đoán hình ảnh, xét nghiệm…) và bệnh viện tiền lâm sàng với tổng diện tích sàn xây dựng khoảng 26.000 m2. Kinh phí đầu tư hơn 750 tỉ đồng.Viện khoa học sức khỏe DNC được đầu tư cơ sở vật chất hiện đại theo chuẩn quốc tế, áp dụng mô hình y khoa tiên tiến của Mỹ và các nước phát triển trên thế giới. Công trình đưa vào sử dụng không chỉ đáp ứng nhu cầu học tập, nghiên cứu của hơn 6.000 sinh viên theo học khối ngành sức khỏe tại trường mà còn tiếp nhận đào tạo sinh viên quốc tế đến từ nhiều quốc gia. TS-LS Nguyễn Tiến Dũng, Chủ tịch hội đồng Trường ĐH Nam Cần Thơ, cho biết qua 12 năm hình thành, xây dựng và phát triển, đến nay, DNC được đánh giá là một trong những ngôi trường có chất lượng, cơ sở vật chất, trang thiết bị hiện đại, khuôn viên trường xanh - sạch - đẹp. Hệ thống cơ sở vật chất, trang thiết bị được đầu tư đồng bộ, đảm bảo phục vụ cho hơn 24.000 sinh viên, học viên theo học tập, nghiên cứu tại trường.Cơm rang dưa bò ngõ Tràng Tiền
Có tên hệ thống Phát sóng-Giám sát Phụ thuộc Tự động (ADS-B), công nghệ phát đi tín hiệu về vị trí, độ cao và tốc độ của trực thăng Black Hawk, từ đó cho phép các nhân viên đài kiểm soát không lưu theo dõi chi tiết về chuyển động của máy bay.Thượng nghị sĩ Ted Cruz là thành viên đảng Cộng hòa của Ủy ban Thương mại, Khoa học và Giao thông Thượng viện Mỹ. Ủy ban này đã được cung cấp thông tin mới nhất về cuộc điều tra thảm kịch hàng không ở vùng thủ đô Washington (Mỹ) vừa qua. Phía cung cấp thông tin là Cơ quan Hàng không Liên bang Mỹ (FAA) và Cơ quan An toàn Giao thông Quốc gia (NTSB) của nước này.Trả lời một số báo đài Mỹ như USA Today, The New York Times hôm nay 7.2 (giờ Việt Nam), ông Cruz bày tỏ quan ngại về việc hệ thống ADS-B trên trực thăng bị tắt.ADS-B cho phép phía kiểm soát không lưu có thêm số liệu tham chiếu bên cạnh radar, vốn có thể xảy ra việc chậm phát dữ liệu trong vòng vài giây, và vì thế mang đến một tầng bảo vệ khác cho trực thăng."Đó là chuyến bay huấn luyện, do vậy không hề có nguyên nhân nào bắt buộc phải tắt ADS-B trên trực thăng", ông Cruz cho biết sau cuộc họp với NTSB và FAA.Hệ thống ADS-B còn có cả màn hình cho phi công thấy được vị trí của các máy bay khác trên bầu trời hoặc trên đường băng.Chiếc trực thăng gặp nạn trong lúc thực hiện sứ mệnh huấn luyện thường lệ. Dữ liệu cho thấy Black Hawk từ Wichita (bang Kansas) có lẽ đã ở vị trí cao hơn độ cao tối đa cho hành trình này, vốn chỉ dừng ở mức 61 m.Tính đến thời điểm hiện tại, giới hữu trách đã hoàn tất việc trục vớt mọi bộ phận quan trọng của trực thăng và máy bay hành khách của Hãng American Airlines từ sông Potomac. Các nhà điều tra hy vọng sẽ biết thêm chi tiết về thảm kịch hàng không sau khi tiếp cận được xác trực thăng.
Đầu tư gì trong năm 2024 cho giới trẻ
Đến Việt Nam năm thứ ba, Tổng lãnh sự Mỹ tại TP.HCM Susan Burns cũng ba lần trải qua cái Tết truyền thống của người Việt. Tết Ất Tỵ 2025 càng thêm đặc biệt vì đây là sự khởi đầu của chuỗi hoạt động kỷ niệm 30 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam - Mỹ.Trước gian trưng bày của Tổng lãnh sự quán Mỹ ở Đường hoa Nguyễn Huệ, bà Burns đã chia sẻ với Thanh Niên về thói quen ăn Tết cổ truyền ở Việt Nam. "Đây là lần thứ ba tôi ăn Tết ở Việt Nam. Đối với tôi, Tết là thời điểm tuyệt vời của năm. Tôi thật sự thích quan sát mọi người xúng xính trong bộ áo dài dạo phố, chụp ảnh", bà cho biết. Còn tại nhà riêng, bà có thói quen chưng quả vải, để sẵn tiền lì xì, và tất nhiên không thể thiếu việc trưng bày các chậu hoa ngày Tết trong nhà. "Hoa Tết cũng xuất hiện khắp nơi, mang đến không khí vui mừng của dịp lễ hội trên mọi góc phố. Không khí Tết sẽ là điều mà tôi nhớ nhất về thành phố", theo Tổng lãnh sự Mỹ.Bên cạnh đó, bà cho rằng chính quyền thành phố đã làm nên điều tuyệt vời khi tổ chức biểu diễn âm nhạc ngoài đường phố, tạo nên không khí vô cùng sống động cho dịp Tết đến Xuân về. "Tôi sẽ luôn nhớ đến tinh thần của thành phố này", bà Burns nói.Theo bà Tổng lãnh sự, thành phố đã hoàn thành Đường hoa Nguyễn Huệ một cách ấn tượng, thêm rằng bà rất thích đến đây để dạo bước trong những ngày Xuân và Tết năm nay cũng không ngoại lệ. Kể từ năm 2021, đường hoa bắt đầu có sự tham gia của các tổng lãnh sự quán tại TP.HCM, thể hiện qua các gian trưng bày. Và đây là năm thứ tư liên tiếp Tổng lãnh sự quán Mỹ góp mặt trong sự kiện quan trọng của TP.HCM vào những ngày Tết.Năm nay, gian trưng bày của Tổng lãnh sự quán Mỹ nổi bật với sắc màu chủ đạo là đỏ, vàng, trắng. Con số 30 khổng lồ ở phía trên đánh dấu kỷ niệm 30 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam - Mỹ.Bà Burns giải thích: "Chúng tôi đang ăn mừng những thành tựu ấn tượng mà cả Mỹ và Việt Nam đã đạt được trong 3 thập niên, và mong chờ sẽ tiếp tục cùng nhau để giúp hai quốc gia an toàn và thịnh vượng hơn. Tôi thực sự hào hứng trước tương lai đang chờ đón hai nước ở phía trước. Và gian trưng bày là biểu tượng cho tất cả những niềm mong mỏi đó. Việc dùng hoa trang trí và sự hiện diện của Mỹ tại Đường hoa Nguyễn Huệ trong dịp Tết chính là biểu tượng về một tương lai đầy hy vọng. Tôi mong là sẽ có nhiều người đến tham quan và thưởng thức (gian trưng bày).Tổng lãnh sự Mỹ cũng tiết lộ một điều bí mật đằng sau quá trình trang trí gian trưng bày. Theo tinh thần giảm thiểu dấu ấn môi trường ở TP.HCM, đặc biệt là giảm rác nhựa sử dụng một lần, đội ngũ Tổng lãnh sự quán Mỹ cố gắng không dùng đồ nhựa. Và gian trưng bày này cũng thế. "Thông qua việc giảm rác nhựa, chúng tôi muốn thể hiện hành động quan tâm đến môi trường của Việt Nam và trở thành công dân tốt của thành phố", bà cho biết.Bà Burns cũng đánh giá cao mặt lợi ích của đường hoa đối với hoạt động thu hút du lịch, nhất là khi Tết cũng là mùa cao điểm của du lịch ở Việt Nam. Theo bà, đường hoa là một cách thức tuyệt vời để phơi bày vẻ đẹp và không khí Tết của thành phố trước du khách đến từ khắp nơi trên toàn cầu. Vì thế, bà cũng chia sẻ đường hoa như một nét xuân đặc biệt cho các đồng nghiệp Mỹ vừa đến nhận nhiệm vụ ở tổng lãnh sự quán, và khuyên họ nên sớm đến đường hoa để thưởng thức.Vào thời điểm bà Burns bắt đầu nhiệm kỳ từ năm 2022, TP.HCM cũng như những vùng miền khác của Việt Nam vừa trải qua giai đoạn dịch Covid-19. Bà cho hay điều tự hào nhất của bà trong 3 năm trên cương vị Tổng lãnh sự Mỹ tại TP.HCM chính là thành tựu phát triển kinh tế song phương. Tổng kim ngạch thương mại hai chiều giữa Việt Nam và Mỹ đạt hơn 130 tỉ USD trong năm 2024. Hai nước cũng chứng kiến sự tăng trưởng của một số ngành công nghiệp mới ở Việt Nam, chẳng hạn như chất bán dẫn vốn là ngành công nghệ cao. Và trong những năm gần đây các công ty Mỹ chuyển đến hoặc mở rộng hoạt động ở Việt Nam. "Tôi thật sự vui mừng vì những diễn biến trên mang đến các cơ hội nghề nghiệp tuyệt vời cho giới trẻ Việt Nam, cũng như giúp tăng cường an ninh cho phía Mỹ. Đối với chúng tôi, việc xây dựng chuỗi cung ứng ổn định là điều vô cùng quan trọng, và rõ ràng đây là dấu hiệu lạc quan cho cả hai nước', theo bà Burns.Đẩy mạnh hoạt động trao đổi giáo dục song phương cũng là điểm nhấn trong nhiệm kỳ Tổng lãnh sự của bà Burns. Giờ đây, lĩnh vực giáo dục đã phản ánh sự hai chiều. Bên cạnh con số ấn tượng với hơn 30.000 du học sinh Việt Nam đang học tập tại Mỹ, Việt Nam cũng nhận được nhiều sự quan tâm của các đại học Mỹ, mở ra cơ hội đẩy mạnh quan hệ hợp tác giữa đại học hai nước. Bà sẽ tiếp tục ưu tiên cho nỗ lực này trong giai đoạn còn lại của nhiệm kỳ.Tổng lãnh sự Mỹ cũng đã tiết lộ với Thanh Niên kỷ niệm đáng nhớ nhất trong nhiệm kỳ. "Đó là những dịp gặp gỡ các bạn sinh viên của Việt Nam", bà cho biết.Ba năm qua, bà đã đi khắp nơi, từ TP.HCM đến những tỉnh thành khác trên cả nước. Ở mỗi địa phương, bà lại tiếp xúc với những sinh viên trẻ ở các giảng đường đại học, những người mà bà cảm thấy luôn hào hứng chờ đón những cơ hội phía trước. "Họ nói tiếng Anh hết sẩy", bà Burns tán thưởng, và tỏ lời khen ngợi tinh thần lạc quan, đầu óc luôn tràn trề ý tưởng và nguồn năng lượng dồi dào của giới trẻ Việt Nam."Đối với tôi, sức mạnh thật sự của Việt Nam đến từ những con người trẻ tuổi, từ sự năng động, tinh thần kinh doanh của họ. Đó sẽ là ký ức mà tôi sẽ mang theo", bà chia sẻ một cách không giấu diếm sự thưởng thức đối với giới trẻ Việt Nam. "Qua những cuộc gặp như thế, tôi lại cảm thấy vô cùng lạc quan không những cho tương lai của Việt Nam mà cả tương lai của toàn cầu", theo lời tổng lãnh sự.Bà cũng bày tỏ niềm yêu thích đối với những bãi biển tuyệt đẹp của Việt Nam. Theo bà, Việt Nam là đất nước thật may mắn với địa hình và đường bờ biển đáng kinh ngạc, và bà thật sự yêu thích những chuyến đi đến Phú Quốc, Cam Ranh trong năm ngoái."Vì vậy, thật thú vị khi quan sát Việt Nam có thể phát triển năng lực cảng biển đến mức nào, cũng như khai thác những tiềm năng khác dựa vào vị trí địa lý đầy thuận lợi được trời ban", bà nhận xét.Kỷ niệm 30 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam – Mỹ, Tổng lãnh sự quán Mỹ đã lên kế hoạch triển khai nhiều sự kiện đặc sắc, như các lễ hội hữu nghị ở 4 thành phố lớn, bao gồm TP.HCM. Người dân các thành phố đều được mời tham gia lễ hội dành cho công chúng này.Hoạt động mở rộng hợp tác trong lĩnh vực giáo dục cũng được triển khai thông qua các chương trình YSEALI dành cho các thủ lĩnh trẻ ASEAN, chương trình Fulbright tập trung vào giáo dục STEM và khoa học. Phía Mỹ cũng tiếp tục thực hiện công tác xử lý dioxin tại khu vực Biên Hòa, vốn là dự án vô cùng quan trọng, và một số hoạt động hợp tác với Bảo tàng Chứng tích Chiến tranh ở TP.HCM.Trên hết, hoạt động hoạt động kinh tế và thương mại sẽ là trọng tâm của chuỗi sự kiện ăn mừng 30 năm thiết lập quan hệ. "Nói tóm lại, 2025 sẽ là năm vô cùng bận rộn. Tôi sẽ nói với đội ngũ Tổng lãnh sự quán Mỹ hãy trong tư thế sẵn sàng để triển khai ngay sau Tết", bà cho biết.Tổng lãnh sự Mỹ cam kết không ngừng làm việc để vun bồi cho quan hệ song phương Việt Nam – Mỹ cho đến tận ngày cuối cùng lên máy bay rời khỏi. "Đó sẽ là ngày vô cùng khó khăn đối với tôi. Thế nhưng, cho đến lúc đó, tôi sẽ làm việc tận tụy mỗi ngày", bà nhấn mạnh.Gửi lời đến bạn đọc và bạn xem đài Thanh Niên, bà Burns chúc mọi người một mùa Tết thật vui vẻ. "Chúc mừng năm mới. Tôi hy vọng năm con rắn sẽ mang đến sự thịnh vượng, thành công và hòa bình. Và tôi thật sự mong đợi quan hệ Việt Nam-Mỹ tiếp tục thăng hoa", bà kết luận.
Nhìn hàng hoa vắng tanh, tôi thoáng bồi hồi, tự giận mình một chút, không ra sớm hơn để gặp, nhìn thêm một chút nụ cười hiền hậu của đôi vợ chồng già. Nhưng cứ nghĩ mọi năm, bác Ba Khâm vẫn dọn dẹp muộn hơn chút xíu, để kêu xe về đến Bến Tre nghỉ ngơi vài tiếng trước khi ngắm pháo hoa giao thừa. Nên lỡ mất cái nắm tay như mọi năm, nghe chừng từ bác một khoảnh khắc trìu mến.Hôm trước, tôi dọn dẹp nhà cửa xong, xách xe chạy ra thấy hai vợ chồng bác đang tíu tít mua bán. Mai, quất, sống đời và đủ thứ hoa. Xôn xao người hỏi han trả giá. Tôi chọn hai chậu bạch mai nhỏ nhắn, như mọi năm. Mỗi chậu khoảng vài chục búp, mới nở một bông, rồi dúi vào túi bác 200 ngàn. Là vì trước đó, tôi không dám hỏi, chỉ e bác không lấy tiền, nên khi loáng thoáng một người bảo rằng mỗi chậu 100 ngàn, mới làm ra vậy. Y như mọi năm!Sáng 27 tết, tôi đã dạo công viên Làng Hoa, mua được chậu mai vàng của một chủ vườn ở P. Thạnh Xuân, Q.12, TP.HCM. Để về chưng góc nhà, đưa mắt ưng ý chậu mai vừa vặn, búp nhiều, dáng thế cũng hợp, nên khi chú bán mai ra giá 1,5 triệu, mua luôn không ngần ngừ. Cái cách mua hoa năm nào với tôi, cũng là để vui chút với vườn với ruộng mà họ đã đổ mồ hôi chăm bẵm. Xe giằng xong chậu mai phía sau, chú lái ngồi lên, vỗ vai người bán bắt tay cười cái, là đi.…Bây giờ, thì những nhà vườn đã lục tục chất bớt hoa lên xe. Còn lại một ít họ rao “xổ hoa xổ hoa” vang rộn các góc công viên. Tôi chú ý một cặp ý chừng là vợ chồng, nghiêng ngó chỉ trỏ mấy chậu linh sam đang trổ hoa tím, nhỏ li ti hương thoang thoảng. Chị bán hoa da trắng mày cong, nói: “cặp 700 ngàn, cô chú à”. Họ trả, thôi bớt 100 ngàn, lấy cặp về chưng cho đẹp. Chị bán hoa dường như giãn cặp mày, cười duyên dáng: ừ, cô chú lấy đi. Vậy là cả ba lấy túi ni lon níu níu buộc buộc, nói lời chúc nhau đôi câu. Nghe lời yêu thương chuyển ý rót vào tai nhau, đất trời như rộn vui! Tôi dạo vài vòng. Giờ này không mua hoa nữa. Nhớ lúc xách xe đi, đứa con gái út cười, nói: “Rồi, ba lại đi làng hoa”. Ý cháu là ba nó cứ thích chạy xe đi, là mua hoa về, để rồi sau đó loay hoay không biết dọn xếp để chưng góc nào trong nhà. Tôi cười “lần này không mua nữa, chỉ dạo thôi”.Gần thêm nửa tiếng. Loanh quanh bất chợt, thế nào tôi cũng vòng đến chỗ chú Bảy Chợ Lách (là biệt danh tôi đặt cho một người quen, dân bán bông ở Bến Tre lên). Hỏi han vài câu, nhìn đám bông cúc vàng mâm xôi đã vợi đi, còn lưa thưa chen giữa đám cúc tím nhỏ xinh, biết là hoa cũng bán được nhiều. Năm nào cũng vậy, chú Bảy rời Sài Gòn sau 5g chiều. Công viên kêu dọn trước 12g, thì chú qua xin mấy cổng nhà mặt tiền phía đối diện, bán thêm một chút, kiếm tiền xe về kịp đón giao thừa.Vậy là một mùa hoa của ngày cuối năm Giáp Thìn đã vãn. Nhìn quanh, tôi có cảm giác chút trống vắng hơn mấy bữa trước. Nhưng hoa đã về với mọi nhà, xóm ngõ để đẹp hơn những ngày thường tất bật lo toan.Để rồi các gia đình quây quần lúc giao thừa, ngắm những nụ hoa, mầm lá xanh tươi đang gọi xuân về!
Bến xe tiền tỉ thành nơi… mở nhà hàng
Trước hết là ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe, nguy cơ tử vong mẹ vẫn còn cao so với các bà mẹ sinh con ở tuổi trưởng thành. Mẹ dễ bị thiếu máu, tiền sản giật, đẻ non, sẩy thai, chuyển dạ đình trệ, bất tương xứng thai khung chậu. Trong lúc sinh, dễ bị đẻ khó, nhiều nguy cơ phải can thiệp bằng các thủ thuật và phẫu thuật.
