Bức xúc vì công trình quá ngổn ngang
Tết Nguyên đán là thời điểm đầu của chu kỳ năm mới. Khi căn cứ vào các sử liệu và văn hóa dân gian, chúng ta khó xác định người Việt bắt đầu ăn tết vào dịp lập xuân từ khi nào; tuy nhiên, nhắc về nguồn gốc tết chúng ta lại có nhiều thông tin thú vị.PGS.TS Nguyễn Ngọc Thơ, Giảng viên cao cấp Viện Phát triển năng lực lãnh đạo, Đại học Quốc gia TP.HCM cho biết, người Việt cổ sớm hiểu và xác định Tết Nguyên đán là mở đầu cho một năm nông lịch nhờ vào khả năng nhận thức sự tuần hoàn của thời tiết và sự thích ứng của vụ mùa ngoài đồng. Từ thời cổ đại, khi tổ tiên người Việt nhận thức được sự chuyển giao của thời tiết và chu kỳ thời gian trong năm đã có một số hình thức sơ khai về việc xác lập chu kỳ tuần hoàn và tổ chức đón tết. Khảo cứu về phong tục của người Bách Việt cổ, trong đó có tổ tiên Lạc Việt, cho thấy ngày tết đầu năm trước đây rơi vào đầu tháng 11 âm lịch (ứng với tháng Tý), chứ không phải đầu tháng giêng (tháng Dần). Cụ thể, người Việt xưa không dùng số đếm để gọi ngày, tháng mà dùng Thiên can – Địa chi để gọi tên, chẳng hạn hết tháng Tý thì tới tháng Sửu, rồi đến Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất, Hợi là hết một năm. Giờ Tý là giờ chuyển giao giữa hai ngày trong đêm, tháng Tý là tháng lạnh nhất trong năm - tháng 11, ứng với thời điểm Đông chí, thời điểm để bắt đầu một chu kỳ đếm mới. Lúc này mùa màng cũng đã kết thúc, người Việt xưa nghỉ ngơi để chờ đến khi thời tiết ấm lên mới tính tới việc gieo cấy mùa sau. Vì vậy, họ đã chọn đầu tháng Tý (tức tháng 11 âm lịch) để ăn tết. Tính từ đầu tháng 11 cho tới đầu tháng 5 năm sau là trọn 6 tháng; do đó, người Việt gọi Tết Đoan ngọ ngày mùng 5.5 âm lịch là Tết nửa năm. "Có giả thuyết cho rằng, tháng 11 ở Việt Nam trời chưa quá lạnh, người Việt cổ có thể tổ chức các hoạt động đón tết. Trong khi đó, ở Trung Quốc, Triều Tiên, Nhật Bản… tháng 11 là bắt đầu vào chính đông, quá lạnh không ăn tết được nên họ phải tính toán lựa chọn thời điểm tiết lập xuân để ăn tết, chính vì thế họ xác định tết âm lịch vào tháng Dần (tức tháng giêng, ngay trước hoặc sau tiết lập xuân). Họ xác định tháng Dần là tháng đầu năm, gọi là "Chính nguyệt" (tức tháng chính trong năm). Quá trình này diễn ra rất sớm trong lịch sử, dưới nhãn quan "di phong định tục" . Trong quá trình tiếp xúc văn hóa và hội nhập, người Việt cổ đã dần chuyển đổi tổ chức đón tết từ đầu tháng Tý (tháng 11) sang đầu tháng Dần (tháng giêng) như ngày nay vậy", PGS.TS Nguyễn Ngọc Thơ chia sẻ.Trước đây không lâu, một số làng quê ở Vĩnh Phúc, Phú Thọ - nơi được cho là vùng đất kinh đô xưa của nhà nước Văn Lang xưa của các vị vua Hùng còn lưu lại một số tập tục cổ (như tục ăn đất khoán hun khói, tục làm lễ mở cửa rừng...) gợi về ký ức của ngày tết cổ xưa vào đầu tháng 11 của người Việt cổ. Một số gia đình người Việt gốc Hoa ở Đồng bằng sông Cửu Long vốn có nền tảng Bách Việt cổ cũng tổ chức cúng tết Đông chí bằng chè trôi nước, bánh ngọt và trái cây, coi tết Đông chí là ngưỡng thêm tuổi mới của mọi người. Như đã nói, trên đây là một giả thuyết cần có nhiều khảo cứu hơn nữa để làm rõ hơn vấn đề.Theo PGS.TS. Nguyễn Ngọc Thơ, khó có thể biết rõ người Việt xưa ăn tết thế nào nhưng cơ bản tết không thay đổi về ý nghĩa. Tết xưa còn lưu lại trong ký ức người Việt Nam hôm nay chỉ có thể là ký ức tết từ thời bao cấp hay ở giai đoạn đầu của cải cách – mở cửa mà thôi. Phong tục ngày tết xưa về cơ bản thể hiện sinh động các ý nghĩa tạ ơn đất trời, thần linh và tổ tiên, củng cố mối quan hệ vốn có của gia đình - dòng tộc, thực hiện các nghi lễ cổ truyền để chào đón năm mới và truyền dạy văn hóa cho các thế hệ con cháu, củng cố và mở rộng giao tiếp với láng giềng xung quanh, tổng kết – đúc kết kinh nghiệm của năm cũ và gửi gắm mong ước cho năm mới, chuẩn bị tâm thế mới cho năm làm việc tiếp theo. Nhìn chung, dù là tết xưa hay tết nay gì đi nữa thì ngày tết vẫn là dịp để chúng ta nhìn lại những thành quả của năm cũ và rút ra bài học cho năm mới (đối với cá nhân) và củng cố truyền thống gia đình và các mối quan hệ (đối với xã hội). Ông Thơ cho rằng, trước đây, cuộc sống hằng ngày chưa thật đủ đầy nên người ta mong đến tết để được nghỉ ngơi, ăn ngon, mặc đẹp. Vậy nên mới có câu:Cu kêu 3 tiếng cu kêuMong mau tới tết dựng nêu ăn chè.Còn ngày nay, cuộc sống no ấm hơn nên việc ăn mặc không là vấn đề nữa. Thay vào đó, sau một năm làm việc vất vả, dịp tết được nghỉ dài ngày, nhiều người quay về gia đình đoàn tụ và đón tết với gia đình trong khi không ít người muốn được nghỉ ngơi, giải trí, giao tiếp (không muốn các nghi lễ theo họ là "rườm rà"), hoặc đi du lịch..., nên dường như có sự chuyển dịch từ "ăn tết" sang "chơi tết". Dù vậy, dù là "ăn tết", "chơi tết" hay gì đi nữa thì các nghi lễ truyền thống trong dịp tết như cúng ông Táo, cúng tất niên và đ1n ông bà tổ tiên về ăn tết, cúng giao thừa, mừng tuổi ông bà cha mẹ, lì xì trẻ thơ, chúc tết dòng họ, láng giềng, thăm viếng thầy cô cũ thưở thiếu thời, tạ ơn những quý nhân đã giúp đỡ trong đời... vẫn được ưu tiên gìn giữ. Nói cách khác, các ý nghĩa cơ bản của ngày tết vẫn được giữ nguyên trạng qua phong tục và nghi lễ, việc tổ chức "ăn tết" hay "chơi tết" chỉ là hình thức thích ứng của cuộc sống đương đại. Cũng cần nhấn mạnh rằng, các phong tục, nghi lễ quan trọng trong mấy ngày tết chỉ đẹp khi chúng ta không tạo gánh nặng các thành viên gia đình, nhất là phụ nữ (chẳng hạn bắt buộc phải mâm cao cỗ đầy, nấu nướng phải tươm tất nhiều món, gánh nặng con cháu làm ăn xa quay về phải "lễ nghĩa" đầy đủ với cả họ, cả làng...). Tết là dịp sum vầy để củng cố hay xây đắp truyền thống gia đình, chúng ta cần chú ý đến nhu cầu được nghỉ ngơi, chơi tết của phụ nữ trong nhà và những người trẻ vốn đã vất vả ngược xuôi mưu sinh trong suốt năm qua. Theo nhà nghiên cứu văn hóa, dù là ăn tết hay chơi tết chúng ta cũng cần chú ý yếu tố về sự ấm cúng của gia đình, đặc biệt là những người có tuổi, ông bà cao tuổi vì ngày tết là khoảng thời gian thiêng liêng để các bậc cao niên được sống trong không gian thiêng liêng của gia đình, được tương tác, đối thoại và thể hiện lòng tôn kính, kính nhớ với tổ tiên. Đối với nhiều gia đình Việt Nam, bàn thờ tổ tiên những ngày tết phải đầy đủ lễ phẩm và nhang khói, có như vậy họ mới cảm thấy ấm cúng, an lòng. Vậy nên người trẻ mong muốn tổ chức chơi tết (như mời bố mẹ đi du lịch xa nhà chẳng hạn) phải lưu ý việc này."Do đó, nếu người trẻ mong muốn mời ba mẹ rời quê lên thành phố ăn tết hay cùng nhau đi du lịch đó đây mà ba mẹ từ chối thì không nên buồn, bởi ba mẹ và những người lớn trong nhà còn có những nhiệm vụ phải làm để giữ lửa, giữ phong tục, giao tiếp với người tổ tiên đã khuất", PGS.TS Nguyễn Ngọc Thơ lưu ý.Thêm vào đó, những ai đang làm bố làm mẹ cần chú ý tạo điều kiện để con trẻ được trải nghiệm không khí tết qua những tập tục cổ truyền như cùng bố mẹ tảo mộ ông bà, bài trí bàn thờ, dán liễn xuân, quây quần bên nồi bánh chưng/bánh tét và sum họp đêm giao thừa, được mặc trang phục đẹp nhất chúc tết ông bà cha mẹ, mừng tuổi dòng họ, láng giềng, khuyến khích các con biết thể hiện lòng biết ơn đối với gia đình, thầy cô, láng giềng. Tất cả những hình ảnh ấy sẽ kết thành ký ức tuổi thơ thật đẹp về ngày tết, sẽ theo các con suốt cuộc đời, và sẽ thôi thúc chúng thực hiện những điều tương tự đối với thế hệ sau nữa khi chúng trưởng thành.Nhiều người nấu mì với lá, hoa cúc vạn thọ và tấm tắc khen ngon
Làng giải trí Đài Loan đang bàng hoàng trước tin Từ Hy Viên qua đời sau khi mắc bệnh cúm và viêm phổi. Giữa lúc những thông tin liên quan đến cái chết của nữ ca sĩ - diễn viên 7X chưa được tiết lộ cụ thể, những hình ảnh cuối cùng của cô thu hút sự quan tâm của truyền thông, công chúng.Theo trang Yahoo News (Đài Loan), lần cuối cùng Từ Hy Viên được nhìn thấy tại sự kiện đông người là vào ngày 25.1 vừa qua, khi cô cùng chồng dự bữa tiệc mừng của con gái nhà sản xuất Vương Vĩ Trung. Trong loạt ảnh được các khách mời chia sẻ trên mạng xã hội, sao phim Vườn sao băng xinh đẹp, rạng rỡ trong chiếc váy dài nữ tính, khoác vest đen thanh lịch. Cô quấn quýt bên chồng - DJ Koo, liên tục cười nói với những người bạn thân thiết và thoải mái chụp ảnh cùng dàn khách mời. Nhiều người hâm mộ xót xa bày tỏ họ không ngờ những khoảnh khắc chụp tại sự kiện này là lần cuối cùng họ được nhìn thấy ngôi sao sinh năm 1976. Trước đó, Từ Hy Viên cùng chồng và những người thân trong gia đình đã cùng tổ chức bữa tiệc ấm cúng vào tối 31.12.2024 để đón chào năm mới 2025. Khoảnh khắc tụ họp ấm cúng của cả nhà được DJ Koo đăng kèm dòng trạng thái: "Chúc mừng năm mới! Chúc mừng năm mới!". Trong ảnh, nữ diễn viên phim Bong bóng mùa hè trông vẫn tươi tắn và mỉm cười hạnh phúc bên những người thân yêu. Hình ảnh trên cũng được em gái của cô là Từ Hy Đệ chia sẻ. Tiểu S bộc bạch: "Năm 2025 sắp đến rồi. Biết ơn vì chúng ta vẫn được tụ họp bên nhau. Được rồi, các bạn muốn nhìn thấy Đại S lắm đúng không, tôi sẽ cho các bạn xem. Khuôn mặt của chị ấy vẫn rạng rỡ ngay cả khi không trang điểm… Chúng ta hãy cùng nhau trẻ trung trong năm rắn này nhé!". Đáng tiếc là không lâu sau đó, Hy Đệ đã phải xác nhận sự ra đi của chị gái... Trước khi qua đời, Từ Hy Viên sống kín tiếng bên DJ Koo và hai con. Cô hiếm cập nhật trang cá nhân, hầu như không xuất hiện công khai, dự sự kiện hay tham gia các hoạt động giải trí. Những năm qua, sức khỏe của nữ diễn viên không ổn định do từng sảy thai, mắc chứng trầm cảm, chán ăn đến mức có lúc chỉ còn 39 kg… Cuộc chiến ly hôn giữa cô và doanh nhân Uông Tiểu Phi từ năm 2021 cũng khiến nữ diễn viên 7X chịu nhiều mệt mỏi, áp lực. Năm 2024, DJ Koo từng tiết lộ sức khỏe của Từ Hy Viên khiến anh luôn ở bên chăm sóc. Trên trang cá nhân, nam nghệ sĩ người Hàn thỉnh thoảng chia sẻ một vài khoảnh khắc hạnh phúc bên vợ. Sau khi bà xã qua đời, anh chưa có động thái gì trên mạng xã hội. Một số phương tiện truyền thông Đài Loan tiết lộ gia đình đang sắp xếp để đưa Từ Hy Viên từ Nhật Bản về Đài Loan. Kế hoạch tang lễ của ngôi sao 7X cũng đang được gia đình bàn bạc.
Đi học trồng nấm để đổi đời
Để chế biến loại cà phê ngon Blue Sơn La từ quả tươi, ta cần khoảng 4 ngày nhưng với cà phê đặc sản, cần 2 đến 3 tuần mới xong một mẻ. Từ 6.000 tấn cà phê Blue Sơn La Arabica, Phúc Sinh chỉ làm được 6 tấn cà phê đặc sản Honey & Natural Specialty.
Ngày 13.3, ông Lê Văn Đang, Chủ tịch UBND xã Ninh Thạnh Lợi A, cho biết trên địa bàn xã vừa xảy ra vụ hỏa hoạn làm 4 căn nhà bị thiệt hại gần như hoàn toàn.Theo thông tin ban đầu, khoảng 21 giờ ngày 12.3, tại ấp Thống Nhất, xã Ninh Thạnh Lợi A, bất ngờ xảy ra vụ cháy lớn xuất phát từ 4 căn nhà liền kề gồm: nhà bà Nguyễn Thị Nhiên, bà Trần Thị Bé, ông Trần Văn Hơn và ông Lê Văn Thành.Nhận được tin báo, lực lượng chức năng xã Ninh Thạnh Lợi A và H.Hồng Dân nhanh chóng đến hiện trường phối hợp với hàng chục người dân tích cực tham gia chữa cháy. Đến 23 giờ 30 phút cùng ngày, đám cháy được dập tắt hoàn toàn.Vụ cháy đã thiêu rụi nhà của bà Nhiên và bà Bé; nhà của ông Hơn và ông Thành cũng bị thiệt hại lớn. Nguyên nhân ban đầu được xác định do chập điện, đám cháy xuất phát từ căn nhà bà Nhiên, sau đó lan sang các căn nhà liền kề.Ông Lê Văn Đang cho biết thêm, tối 12, rạng sáng 13.3, xã Ninh Thạnh Lợi A đã huy động nhiều lực lượng giúp bà con khắc phục thiệt hại, hỗ trợ tiền, gạo tạm ổn định cuộc sống. Cơ quan chức năng của tỉnh Bạc Liêu và H.Hồng Dân đang điều tra, làm rõ nguyên nhân và thống kê thiệt hại vụ hỏa hoạn.
23 tháng chạp, cúng ông Táo: Lau dọn bàn thờ, xử lý tượng thờ hư cũ thế nào?
Hệ thống giải trí
