đánh đề 88

CSGT sẽ trực camera giám sát hoặc hóa trang ghi hình phạt nghiêm các lỗi này

Trong khoảng thời gian đó, những trẻ khác ùa chạy đi trốn, nấp đâu đó càng kín càng tốt. Khi đọc đến con số 100 thì trẻ mở mắt ra và bắt đầu đi tìm bạn, ai bị phát hiện đầu tiên là bị thua. Đếm đủ con số như thế, lâu lắm, có trẻ láu cá đọc tắt cho nhanh để khi mình mở mắt ra thì các bạn vẫn chưa kịp trốn. Câu đó như sau: "Một đôi, hai đắn, ba thìn, chín chăn, chẵn chục". Thời nhỏ, tôi đã chơi trốn - tìm và nay con tôi cùng trẻ con hàng xóm cũng thế. Năm tháng đi qua, mãi hơn 60 năm sau, nhờ đọc Phan Khôi di cảo - bản thảo chưa đầy đủ (NXB Trí Thức - 2021) do các con của cha đẻ Tình già biên soạn, tôi mới biết chi tiết này: "Trẻ con ta có trò chơi đánh chắt. Dùng những que tre mà đánh, là đánh chắt que; dùng những hòn sỏi mà đánh, là đánh chắt chuyền. Đây không nói cách đánh như thế nào, chỉ nói khi đánh xong một bàn, đếm những que tre hay hòn sỏi đã chiếm được để định ăn thua, thì trẻ con ở Trung và ở Bắc đếm có khác nhau nhưng lại giống nhau ở một chỗ rất lạ. Trẻ con ở miền Trung đếm: "Một đôi, hai đắn, ba thìn, chín chăn, chẵn chục". Trẻ con ở miền Bắc đếm: "Một chắt, hai choi, ba chòi, chín chủ, chẵn chục" (tr.216-217).Trò chơi này, sở dĩ gọi chắt/đánh chắt bởi bản thân chắt/hòn chắt có nghĩa là "hòn nhỏ nhỏ như viên đạn" (Đại Nam quấc âm tự vị, 1895), "Một trò chơi của trẻ con, một tay vừa nhặt vừa tung vừa hứng" (Việt Nam tự điển, 1931); hiện nay tên gọi phổ biến là "chuyền thẻ", có nơi còn gọi "đánh nẻ".Rõ ràng, cách đọc tắt trong trò chơi trốn - tìm đã có từ xưa lắm, ít ra đã có trước năm 1958 là năm ông Phan Khôi viết bài này. Ở đây, khi xét về chữ nghĩa ta thấy gì? Muốn thấy gì, trước hết cần phải tìm hiểu nghĩa của các từ đó."Một đôi" thì dễ hiểu rồi, không cần dài dòng gì thêm. "Hai đắn" thì "đắn" là gì? Tự bản thân từ này không có nghĩa, phải đi chung với từ khác, chẳng hạn Truyện Kiều có câu: "Đắn đo cân sắc cân tài/Ép cung cầm nguyệt, thử bài quạt thơ". Kể ra cái lối "mua người" ngày xưa cũng lạ, chẳng những cô ấy có nhan sắc mà còn phải biết "cầm kỳ thi họa đủ mùi ca ngâm" thì càng cao giá.Còn "ba thìn" thì sao? "Thìn" là từ Việt cổ có nghĩa là "sửa sang, răn, giữ", theo Đại Nam quấc âm tự vị (1895), chẳng hạn Thiên Nam ngữ lục có câu: "Thìn lòng tích đức tu nhân/Bụt trời đã biết, quỷ thần đã hay". Về tâm lý con người, không phải bây giờ mà hàng trăm năm trước, cụ Nguyễn Trãi đã nhìn ra:Dắng dỏi bên tai tiếng quản huyền,Lòng xuân nhẫn động ắt khôn thìn.Xuân xanh chưa dễ hai phen lại,Thấy cảnh càng thêm tiếc thiếu niên."Nhẫn" nghĩa là đến, cho đến. Chí lý thật, có lúc nghe tiếng sáo, tiếng đàn (quản huyền) trong không gian, cảnh vật mà mình yêu thích ắt khó giữ lòng mà xao động, xao xuyến, rồi cảm thấy tiếc xuân xanh đã qua. Đã qua thời tuổi trẻ. Chỉ còn là cảm xúc bùi ngùi. Sực nghĩ, "Tiếng đưa hiu hắt bên lòng/Buồn ơi! Xa vắng, mênh mông là buồn" của Thế Lữ cũng là lúc nghe Tiếng sáo Thiên Thai nên khiến "Lòng xuân nhẫn động ắt khôn thìn" là vậy.Rồi, "chín chăn" nghĩa là gì?Ta thử đặt giả thuyết từ "một đôi" là 2, "hai đắn" là 4, ắt "ba thìn" là 6, vậy "chín chăn" cũng nằm trong cách tính này? Không, "chín chăn" trong ngữ cảnh này chính là chẵn/chín chẵn, do cách phát âm nhanh nên đã lướt bỏ dấu ngã trở thành "chăn". Chẵn là trọn, đủ, không lẻ, không thừa, không thiếu, đủ cặp, không so le, còn có cách nói chẵn chòi, chẵn bon. "Chín chăn" xác định, quả quyết chính xác là 9. Suy luận này hợp lý bởi kết thúc câu này là "chẵn chục" tức là 10. Theo nhà ngôn ngữ học Lê Ngọc Trụ, "chục" là tiếng Việt chuyển gốc Hán-Việt: "Chục: số vật mười món, hoặc có hơn (tùy vùng) < thốc (sum họp, một bụi - giọng Quảng Đông: chục)". Ca dao có câu: Bảy với ba, anh kêu rằng một chụcTam tứ lục, anh tính cửu chươngBảy cộng ba đúng là 10, là chục. Cách gọi "chẵn chục" đến nay vẫn còn phổ biến, còn gọi chục trơn, chục chẵn. Dù biết chắc là vậy nhưng chắc gì chục là 10?Ta có thể kiểm chứng trong đời thường lẫn tác phẩm văn học, chẳng hạn, khi viết Bảy ngày trong Đồng Tháp Mười, nhà văn Nguyễn Hiến Lê có kể khi đến "Tân An, một châu thành nằm ở ven Đồng Tháp", lúc đi chỗ ăn sáng: "Anh Bình nhất định lựa tiệm ở gần chợ vì anh vốn ưa cảnh náo nhiệt, thích nhìn người ta đi lại, mua bán. Anh mua một trái dưa hấu và một chục quít, ngạc nhiên lắm khi thấy cô hàng đếm cho anh mười hai trái. Anh cầm hai trái trả lại: "- Cô đưa thừa cho tôi. Tôi mua có một chục thôi mà". Cô hàng nghe giọng là lạ của anh, mỉm cười, đẩy hai trái quít về phía anh: "- Thầy mua một chục thì tôi đếm một chục đó". Anh Bình chẳng hiểu gì cả, tôi phải giảng: "- Ở miền này trái cây như quít, mận thì một chục là mười hai trái. Có tỉnh một chục mười bốn hay mười sáu kia". "- Lạ nhỉ! Một chục mười sáu trái. Thế thì có ông thánh hiểu".Chi tiết này đã phản ánh tính cách rộng rãi, hào phóng của người miền Nam. Anh Bình ngạc nhiên là phải bởi anh từ ngoài Bắc vào, không sinh sống nơi này.Với các phân tích, dẫn chứng vừa nêu, tóm lại, ta vẫn không hiểu rõ nghĩa các từ liên quan đến số đếm trong trò chơi của con trẻ ngày xưa. Không những thế, ta còn còn ngắc ngứ với bài đồng dao này: "Mồng một lưỡi trai/Mồng hai lá lúa/Mồng ba câu liêm/Mồng bốn lưỡi liềm/Mồng năm liềm giật/Mồng sáu thật trăng/Mười rằm trăng náu/Mười sáu trăng treo/Mười bảy sảy giường chiếu/Mười tám rám trấu/Mười chín đụn dịn/Hăm mươi giấc tốt/Hăm mốt nửa đêm…". Với câu "Mười chín đụn địn", có bản ghi "đụn dịn". Bài đồng dao này mô tả hình thù mặt trăng qua các ngày, đại khái, đêm 17 trăng lên vào lúc người ta "sảy giường chiếu" là chuẩn bị ngủ, đêm 18 trăng mọc là lúc lửa ủ trong bếp đã "rám trấu"... Thế, đêm 19 "đụn địn/đụn dịn" thì hiểu thế nào đây?Chịu. Từ "chịu" này, ta lặp lại một lần nữa khi nghe đến từ "đí địn". Trong tập sách Người Việt nói tiếng Việt (NXB TH TP.HCM - 2023), nhà nghiên cứu Nguyễn Quang Thọ cho biết văn cảnh xuất hiện của từ này: "Chuyện rằng có một chị vợ cực đoảng. Một hôm anh chồng bắt được một con ba ba, giao cho vợ làm bếp rồi đi làm đồng, bụng chắc mẩm chiều về có mồi ngon sẽ rủ bạn lai rai vài xị đế. Chị vợ thả con ba ba vào nồi, bỏ thêm vào đó vài ngọn rau mùng tơi rồi bắc lên nấu trên bếp củi. Trong khi chị lúi húi vo gạo thì con ba ba thấy nước nóng lên, nó bèn bò ra khỏi nồi rồi đi mất. Chị vợ đoảng vo gạo xong, mở vung nồi canh xem thử. Chị ta lấy đũa khoắng, nhận ra rau mùng tơi vẫn chưa kịp chín, nhưng ba ba đâu thì chẳng thấy. Chị ta cứ bần thần ngẫm nghĩ hồi lâu, rồi đi đến kết luận: "Mùng tơi chưa chín, đí địn đã tan".Dám nói rằng, những từ vừa nêu ra chẳng ai có thể giải thích nổi nghĩa của nó. Riêng cách nói về số đếm trong trò chơi đánh chắt, ta còn thắc mắc vì sao ở miền Trung, từ "3/ba thìn" lại nhảy qua "9/chín chăn", cũng như ở miền Bắc từ "3/ba chòi" lại vọt đến "9/chín chủ"? Cách nói này hoàn toàn không ngẫu nhiên mà đã vận dụng, phổ biến trong tục ngữ, ca dao, thí dụ: "Thằng Bờm có cái quạt mo/Phú ông xin đổi ba bò, chín trâu", "Ba bể chín châu", "Ba bị chín quai mười hai con mắt"… Ông Phan Khôi thừa nhận: "Tôi nghĩ mãi mà không hiểu". Rồi ông nêu ý kiến: "Hoặc giả câu trẻ con nói đó có cái lý gì sâu kín về số học hay toán học mà mình không biết. Còn như bảo thứ đó trẻ con bạ đâu nói đấy, hơi đâu mà tìm hiểu cho mệt trí, thì tôi không dám" (SĐD, tr.217).Bạn cũng nghĩ thế chăng?Vâng, tôi cũng nghĩ thế. Và xét ra trong ngày xuân ngày tết, chúng ta cùng bàn về vài từ "bí hiểm" đâu phải không có ích khi cùng tìm về tiếng Việt.

Bộ ảnh kỷ niệm 10 năm của cặp đôi trẻ khiến ai cũng muốn yêu

Bộ Công an vừa phát đi thông báo về tổ chức "Ủy ban cứu người vượt biển" có tên tiếng Anh là "Boat People SOS", viết tắt là BPSOS đã và đang có hoạt động liên quan đến khủng bố.Tổ chức này thành lập năm 1990 tại Mỹ, do Nguyễn Đình Thắng (67 tuổi, sinh tại TP.HCM, quê quán Nghệ An; hiện đang sống tại Mỹ) cầm đầu, giữ vai trò Giám đốc điều hành.Theo Bộ Công an, tổ chức BPSOS hoạt động dưới danh nghĩa "cứu trợ người tị nạn" nhưng thực chất là lợi dụng hoạt động này để móc nối, trợ giúp các tổ chức, cá nhân liên quan đến các hoạt động chống phá Việt Nam, trong đó có nhóm đối tượng tham gia tổ chức "Người Thượng vì công lý - MSFJ" từng gây ra cuộc khủng bố tại Đắk Lắk ngày 11.6.2023.Với vai trò cầm đầu, Nguyễn Đình Thắng đã trực tiếp tham gia và chỉ đạo các thành viên trong tổ chức tiến hành nhiều hoạt động liên quan đến tổ chức khủng bố MSFJ.Cụ thể, Thắng đã chỉ đạo hỗ trợ các đối tượng trong tổ chức của mình hỗ trợ thành lập tổ chức MSFJ vào tháng 7.2019 tại Thái Lan và hoạt động tại Mỹ vào tháng 4.2024, đồng thời hỗ trợ MSFJ đăng ký pháp nhân tại Mỹ.Để hỗ trợ MSFJ hoạt động, Thắng trực tiếp hướng dẫn, hỗ trợ kinh phí, phương tiện, trả lương cho thành viên MSFJ hoạt động chống phá nước ta, trong đó có các hoạt động khủng bố tại Đắk Lắk.Sau khi nhóm MSFJ bị truy nã trong đó có đối tượng Y Quynh Bdap, Thắng vẫn hỗ trợ tiền, bố trí nơi ở để Y Quynh Bdap lẩn trốn tại Thái Lan. Y Quynh Bdap bị bắt và đưa ra xét xử, Thắng vẫn tích cực tìm cách bảo vệ, không để Tòa án Thái Lan ra phán quyết trục xuất đối tượng này về Việt Nam. Đồng thời, gây quỹ tài trợ cho luật sư Thái Lan tham gia bảo vệ Y Quynh Bdap tại phiên tòa và tham gia vận động các tổ chức quốc tế ủng hộ hoạt động cho tổ chức MSFJ.

Cuộc gọi rác... không nghỉ lễ

Mỹ nhập khẩu khoảng 1/4 lượng thép từ các nước láng giềng Mexico và Canada hoặc các đồng minh ở nước ngoài như Nhật Bản, Đức và Hàn Quốc. Canada và Mexico chiếm gần 40% tổng lượng thép nhập khẩu vào Mỹ vào năm 2024. Theo dữ liệu từ Cục Thống kê Mỹ, 6,6 triệu tấn sản phẩm thép được nhập khẩu từ Canada và 3,5 triệu tấn từ Mexico. Brazil là nguồn cung cấp thép lớn thứ hai cho Mỹ trong năm ngoái.Mặc dù Trung Quốc là nhà sản xuất và xuất khẩu thép lớn nhất thế giới, nhưng xuất khẩu đến Mỹ rất ít. Phần lớn thép từ Trung Quốc đã bị loại khỏi thị trường Mỹ sau khi Washington áp mức thuế 25% vào năm 2018.Khoảng một nửa lượng nhôm được sử dụng tại Mỹ là nhập khẩu, phần lớn đến từ Canada. Theo Bộ Thương mại Mỹ, lượng nhôm nhập khẩu từ Canada năm ngoái là 3,2 triệu tấn, gấp đôi tổng lượng nhập khẩu từ chín quốc gia tiếp theo cộng lại.Các nguồn nhập khẩu lớn tiếp theo là Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) với khoảng 347.000 tấn và Trung Quốc với khoảng 223.000 tấn. Ngành công nghiệp luyện nhôm của Mỹ khá nhỏ so với tiêu chuẩn toàn cầu.Theo khảo sát địa chất Mỹ, tổng công suất luyện nhôm trong nước chỉ chiếm 1,7% tổng công suất toàn cầu.

Theo ghi nhận của Báo Thanh Niên, vào lúc 10 giờ sáng 7.3, giá vàng miếng SJC sụt giảm khi niêm yết mua vào 90,7 triệu đồng, bán ra 92,7 triệu đồng, giảm 300.000 đồng so với ngày hôm qua. Các công ty kinh doanh vàng như PNJ, Doji… niêm yết mua bán vàng miếng bằng giá với Công ty SJC. Chênh lệch mua bán vàng miếng tiếp tục giữ ở mức 2 triệu đồng/lượng.Tương tự, vàng nhẫn 4 số 9 tại Công ty SJC cũng giảm giá mua vào 90,7 triệu đồng, bán ra 92,7 triệu đồng. Trong khi đó, Công ty PNJ giảm 200.000 đồng khi mua vào còn 91,5 triệu đồng, bán ra giữ nguyên 92,9 triệu đồng; Tập đoàn Doji mua vào 91,4 triệu đồng, bán ra 93 triệu đồng/lượng; Công ty Bảo Tín Minh Châu mua vào 91,6 triệu đồng và giảm 100.000 đồng ở chiều bán ra, xuống 93,1 triệu đồng... Vàng nhẫn tại các công ty bán ra tiếp tục cao hơn vàng miếng từ 300.000 - 400.000 đồng/lượng.Giá vàng thế giới tăng 4 USD, lên mức 2.908 USD/ounce. Nhà đầu tư có phần yên tâm sau khi thông báo từ Nhà Trắng về việc hoãn thuế 1 tháng đối với các nhà sản xuất ô tô bán ô tô tuân thủ Hiệp định Mỹ-Mexico-Canada (USMCA). Thông báo này đã mang lại cho nhà đầu tư hy vọng rằng các khoản thuế mà Tổng thống Donald Trump công bố sẽ được hoãn thêm, từ đó giảm bớt tác động dự kiến đối với nền kinh tế Mỹ.

Tuyển Việt Nam ở Asian Cup 2019: Không có gì là không thể

Chúng ta hãy cùng nhìn sâu hơn về cách công nghệ màn hình cảm ứng đã cách mạng hóa ngành công nghiệp và cuối cùng giết chết BlackBerry ra sao.Mặc dù ban đầu có sự phản đối đối với màn hình cảm ứng nhưng iPhone đã làm thay đổi điều đó. 2007 là một năm then chốt khi iPhone đầu tiên được phát hành với thiết kế đẹp mắt và giao diện người dùng kỹ thuật số trực quan. Màn hình cảm ứng cho phép tương tác động, nhiều cử chỉ khác nhau và giao diện người dùng linh hoạt có thể thích ứng với nhiều ứng dụng. Chỉ trong một thời gian ngắn, màn hình cảm ứng đã chuyển kỳ vọng của người dùng từ bàn phím vật lý sang màn hình tương tác.BlackBerry đã phát huy thế mạnh của mình, bao gồm bàn phím QWERTY xúc giác và tập trung vào bảo mật. Mặc dù vẫn là mặt hàng chủ lực đối với một số người dùng nhất định, công ty đã phải vật lộn để thích nghi với thị trường đang thay đổi. BlackBerry đã bám sát công thức hiệu quả với họ nhưng smartphone mới là tương lai.Trong khi các đối thủ cạnh tranh đang áp dụng thiết kế toàn màn hình và phát triển hệ sinh thái ứng dụng mạnh mẽ, BlackBerry vẫn tiếp tục ưu tiên bàn phím truyền thống và các tính năng tập trung vào doanh nghiệp. Sự thay đổi chậm chạp này khiến BlackBerry khó có thể cạnh tranh với các thiết bị đa chức năng, kiểu dáng đẹp đã nhanh chóng chiếm lĩnh thị phần.Theo thời gian, mọi người bắt đầu thấy tất cả những điểm tích cực của màn hình cảm ứng so với bàn phím vật lý. Màn hình cảm ứng cung cấp nền tảng cho cử chỉ đa chạm, tích hợp ứng dụng và giao diện tùy chỉnh. Trong khi đó các dịch vụ của BlackBerry bắt đầu có vẻ lỗi thời và kém hấp dẫn hơn. Sự thay đổi trong sở thích của người dùng đối với việc tiêu thụ phương tiện truyền thông, mạng xã hội và chơi game đã đẩy nhanh sự suy giảm của BlackBerry, vì những hoạt động này được trải nghiệm tốt nhất trên các thiết bị có màn hình lớn hơn.BlackBerry đã có một chỗ đứng vững chắc trong thế giới doanh nghiệp, nơi bảo mật và năng suất rất quan trọng. Tuy nhiên, ngay cả các doanh nghiệp cũng bắt đầu ưa chuộng những chiếc điện thoại có thể cung cấp cả bảo mật và trải nghiệm người dùng hiện đại.Khi các công ty cuối cùng cũng áp dụng các nền tảng sử dụng nhiều ứng dụng và dịch vụ, smartphone màn hình cảm ứng đã trở thành một nhu cầu thiết yếu. Khi xem xét tất cả điều này, việc BlackBerry không thể thích ứng nhanh chóng cũng khiến họ mất đi mảng kinh doanh này.Smartphone màn hình cảm ứng đã thay đổi cách chúng ta tương tác với công nghệ. Chúng đã định hình lại thế giới di động và Blackberry, công ty từng dẫn đầu trong lĩnh vực truyền thông di động, đã không thể tiến hóa nhanh chóng khiến họ biến mất trên thị trường. Điều này cho thấy đổi mới được xem là chìa khóa để các công ty tồn tại.