Việt Nam đón hơn 3 triệu khách quốc tế trong 2 tháng đầu năm
Hiệp hội Bất động sản TP.HCM đề nghị Bộ Xây dựng và Ngân hàng Nhà nước trình Thủ tướng Chính phủ xem xét quyết định cho người mua, thuê mua nhà ở xã hội được vay với lãi suất bằng lãi suất cho vay đối với hộ nghèo do Thủ tướng Chính phủ quy định trong từng thời kỳ. Năm 2025, lãi suất cho vay đối với hộ nghèo được Chính phủ quy định là 4,7%/năm. Trong khi đó, mức lãi suất cho vay đối với người mua, thuê mua nhà ở xã hội tại Ngân hàng Chính sách xã hội là 6,6%/năm là quá cao.Bên cạnh đó, hiệp hội cũng đề nghị Ngân hàng Nhà nước xem xét xây dựng cơ chế cho người trẻ (từ 18-45 tuổi) mua căn nhà đầu tiên được vay tín dụng với lãi suất thương mại hợp lý chỉ khoảng 6-7%/năm được bảo đảm khoản vay bằng chính căn nhà đó. Thời gian cho vay trong 10-15 năm sẽ tạo "cú huých", khuyến khích các doanh nghiệp tái cấu trúc các dự án bất động sản hiện hữu, chuyển hướng đầu tư sang phân khúc nhà ở thương mại giá vừa túi tiền. Việc này cùng với Chương trình phát triển ít nhất 1 triệu căn hộ nhà ở xã hội giai đoạn 2021-2030 sẽ tái cấu trúc thị trường bất động sản an toàn, lành mạnh, bền vững. Bởi lẽ HoREA cho rằng, đa số người trẻ có chí tiến thủ, còn một khoảng đời dài để làm ăn và trả nợ, thông thường sau khoảng 10-15 năm sẽ có thu nhập tăng gấp đôi hoặc hơn gấp đôi, nên hầu như không có rủi ro cho các ngân hàng thương mại cho vay.Song song đó, HoREA cũng cho rằng cần xem xét bổ sung vào Nghị định 100/2024 quy định công nhận nhà trọ cho thuê dài hạn theo tháng, theo năm cũng là một loại nhà ở xã hội, là nhà ở riêng lẻ do cá nhân, hộ gia đình đầu tư xây dựng cho thuê, mà người thuê chủ yếu là công nhân, lao động, người nhập cư. Quy định này nhằm để cho các chủ nhà trọ được hưởng chính sách ưu đãi về tín dụng, về thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập cá nhân. Điển hình là TP.HCM có khoảng 60.470 người kinh doanh phòng trọ cho thuê dài hạn với tổng số phòng trọ 560.000 phòng, đáp ứng chỗ thuê trọ cho 1,4 triệu người nhưng hiện nay, do chưa được hỗ trợ theo chính sách nhà ở xã hội nên các chủ nhà trọ phải nộp thuế khoán bằng 7%/doanh thu, bao gồm 5% thuế giá trị gia tăng và 2% thuế thu nhập cá nhân. Mức thuế khoán này tương tự như các chủ khách sạn mini thuộc loại hình dịch vụ lưu trú ngắn hạn là không hợp tình hợp lý. Nếu công nhận nhà trọ cho thuê dài hạn là một loại hình nhà ở xã hội thì các chủ nhà trọ sẽ được hưởng chính sách ưu đãi về tín dụng, ưu đãi về thuế như được giảm 50% thuế suất thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân đối với nhà ở xã hội. Khi đó, chủ nhà trọ chỉ phải nộp thuế khoán/doanh thu là 3,5% và còn được vay tín dụng ưu đãi để xây dựng, cải tạo hoặc sửa chữa nhà trọ phục vụ người thuê...Bạn trẻ sợ hãi vì bị quay phim, chụp hình lén nơi công cộng
Ngày 5.1, theo nguồn tin của PV Thanh Niên, Sở TN-MT Cà Mau vừa có thông báo kết quả kiểm tra, rà soát tình hình quản lý và sử dụng đất tại dự án (DA) xây dựng Trung tâm sản xuất giống cây rừng chất lượng cao, do Công ty TNHH XNK TM Độc Lập (Công ty Độc Lập) làm chủ đầu tư.Công ty Độc Lập có trụ sở tại TP.HCM, do ông V.T.Đ.N làm Giám đốc. Công ty được Sở KH-ĐT Cà Mau cấp giấy chứng nhận đăng ký hoạt động chi nhánh tại Cà Mau, do bà N.T.H.G là người đại diện.Ngày 22.7.2009, Công ty Độc Lập được UBND tỉnh Cà Mau cấp giấy chứng nhận đầu tư. Mục tiêu của DA là sản xuất 4 triệu cây giống (cây rừng) chất lượng cao mỗi năm, kế hoạch khởi công vào tháng 6.2009 và đưa vào hoạt động tháng 3.2010.Ngày 19.6.2009, UBND tỉnh Cà Mau quyết định cho Công ty Độc Lập thuê 10 ha đất tại xã Khánh An, H.U Minh, thời hạn thuê 30 năm. Công ty được hưởng ưu đãi miễn tiền thuê đất trong 9 tháng đầu. Tuy nhiên, từ năm 2014, chi nhánh Công ty Độc Lập tại Cà Mau đã ngừng hoạt động kinh doanh tại địa chỉ đăng ký với cơ quan thuế.Ngày 30.10.2024 và ngày 20.11.2024, đoàn kiểm tra tiến hành khảo sát thực tế khu đất (không có mặt chủ DA) và làm việc với người được thuê giữ đất là ông H.H.T. Ông T. cho biết, trước đây, Công ty Độc Lập cho ông C. vào ở giữ đất và trồng thanh long, chuối, rồi ông C. thuê ông làm công với mức lương 5 triệu đồng/tháng. Sau đó, ông V.T.Đ.N trực tiếp thuê ông T. giữ đất, giao ông quản lý, khai thác và hưởng lợi trên phần đất này. Từ trước đến nay, ông V.T.Đ.N không trực tiếp xuống quản lý mà chỉ chỉ đạo qua điện thoại, thời gian gần đây thì không liên lạc được.Ngày 5.11.2024, đoàn kiểm tra làm việc với ông V.T.G, nguyên Chủ tịch HĐQT Công ty Độc Lập. Ông G. trình bày: Năm 2009, ông có góp vốn vào Công ty Độc Lập, với tư cách là Chủ tịch HĐQT. Đến năm 2011, ông rút hết cổ phần và không còn liên quan với Công ty Độc Lập.Còn bà N.T.H.G cho biết, khi được Sở KH-ĐT Cà Mau cấp giấy chứng nhận hoạt động chi nhánh tại Cà Mau, bà chỉ đứng tên trên hồ sơ để hợp thức hóa thủ tục thuê đất.Sở TN-MT Cà Mau xác định, hiện trạng trên khu đất được ông H.H.T trồng một số loại cây như: chuối, dừa... và không có các hoạt động của DA đầu tư xây dựng Trung tâm sản xuất giống cây rừng chất lượng cao. Công ty Độc Lập chỉ sản xuất giống cây rừng trong giai đoạn đầu DA. Từ đó cho đến nay, công ty không có các hoạt động sản xuất theo DA đã được UBND tỉnh Cà Mau cấp giấy chứng nhận đầu tư. Thay vào đó, công ty sử dụng đất cho mục đích không đúng mục tiêu DA. Việc Công ty Độc Lập thực hiện các hoạt động nêu trên là không đúng quy định tại điều 2, điều 6 và điều 8 Giấy chứng nhận đầu tư đã được UBND tỉnh cấp.Đồng thời, Công ty Độc Lập hiện nợ 246 triệu đồng tiền thuê đất, vi phạm nghiêm trọng quy định về sử dụng đất theo điều 170 luật Đất đai 2013 và các quy định liên quan.Sở TN-MT Cà Mau yêu cầu Công ty Độc Lập liên hệ Sở KH-ĐT và Cục Thuế tỉnh Cà Mau để hoàn thành nghĩa vụ tài chính, bao gồm tiền thuê đất và các khoản phạt chậm nộp (nếu có). Thực hiện DA đúng mục tiêu và quy định pháp luật, sử dụng đất theo đúng mục đích được giao. Báo cáo kết quả thực hiện về Sở TN-MT trước ngày 28.2.2025. Nếu sau thời hạn trên, công ty không thực hiện, Sở TN-MT sẽ báo cáo UBND tỉnh xử lý theo quy định pháp luật. DA Trung tâm sản xuất giống cây rừng chất lượng cao từng được kỳ vọng sẽ thúc đẩy phát triển lâm nghiệp địa phương. Tuy nhiên, việc triển khai không đúng mục tiêu đang đặt ra nguy cơ lãng phí tài nguyên đất và ảnh hưởng đến kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.
Reuters: Quân đội và chính phủ Trung Quốc vẫn mua được chip Nvidia dù Mỹ cấm
Sự hiện diện của Võ Hoàng Minh Khoa ở đội tuyển Việt Nam vừa bất ngờ, vừa... không gây ngạc nhiên. Bất ngờ ở chỗ, tiền vệ sinh năm 2001 trước đó không nằm trong "radar tìm người" của HLV Kim Sang-sik, khi nhà cầm quân người Hàn Quốc vốn trọng dụng các tiền vệ giàu kinh nghiệm như Nguyễn Hoàng Đức, Lê Phạm Thành Long hay Doãn Ngọc Tân. Tuy nhiên, không bất ngờ ở chỗ, Minh Khoa đã chơi ở đẳng cấp mà ông Kim khó lòng bỏ qua. Cầu thủ 24 tuổi có bước đệm thuận lợi, khi chơi cho đội bóng ưu ái phát triển nội binh như CLB Bình Dương. Song, thành công hôm nay của Minh Khoa đến từ cố gắng bền bỉ và dẻo dai suốt nhiều năm, để thay đổi định kiến từ một cầu thủ thuần túy cần mẫn, chỉ biết chạy và chạy, nay trở thành tiền vệ toàn năng gánh vác tuyến giữa đội bóng đất Thủ.Minh Khoa bước lên đội một Bình Dương đá V-League từ năm 2022, khi 21 tuổi. Phải đến mùa giải 2023 - 2024, tiền vệ này mới thực sự chiếm được chỗ đứng, với 23 lần ra sân (14 trận đá chính) cùng 2 bàn thắng. Dưới bàn tay huấn luyện của ông thầy khó tính Lê Huỳnh Đức, Minh Khoa được bố trí chơi tự do như "con thoi" chăm chỉ chạy trên "khung cửi" chiến thuật của Bình Dương. Khoảng thời gian đầu, Minh Khoa đá tương đối chân phương. Tiền vệ 24 tuổi chăm chạy, nhiệt tình tranh chấp, đánh chặn, rồi lại kéo bóng lên tuyến trên. Sự xông xáo nhiệt huyết tiềm ẩn trong thể hình khiêm tốn (chỉ cao 1,73 m) của Minh Khoa đã gây ấn tượng với cả HLV Lê Huỳnh Đức ở CLB Bình Dương và HLV Hoàng Anh Tuấn (U.23 Việt Nam). Dù vậy, Minh Khoa khi ấy vẫn chỉ là viên ngọc thô. Anh thiếu sự lì đòn như Ngọc Tân, cũng chưa đạt đến đẳng cấp che chắn và phát triển bóng như Hoàng Đức. Tiền vệ của CLB Bình Dương theo đuổi sự toàn năng, song ở mức... mỗi thứ biết một ít. Anh thừa cho U.23 Việt Nam (từng tỏa sáng ở giải U.23 Đông Nam Á 2023 và U.23 châu Á 2024), nhưng lại thiếu cho đội tuyển quốc gia, khi chưa từng được nhắm đến. Thế nhưng, như HLV Kim Sang-sik đã đề cập rằng phải chăm chỉ đến sân xem V-League để không bỏ lỡ nhân tài, nỗ lực của Minh Khoa đã đổi lấy quả ngọt. Mùa trước, Minh Khoa chỉ đá chính 53,8% số trận cho CLB Bình Dương. Còn mùa này là 86,7%. Anh mới ngồi dự bị 2 trận từ đầu giải. Dù đá cặp tuyến giữa với Odilzhon Abdurakhmanov, ngôi sao từng ra sân 29 trận cho đội tuyển Kyrgyzstan, nhưng Minh Khoa không lép vế.Nếu Abdurakhmanov đảm nhiệm vai trò giữ nhịp, Minh Khoa lại "cày ải" và càn quét tuyến giữa để kiến thiết lối chơi. Ở mùa thứ tư tại V-League, Minh Khoa đã chững chạc hơn. Xử lý tỉnh táo, tiết chế năng lượng cho những tình huống quan trọng, quan sát tốt.Thống kê cho thấy, dù chơi cho CLB Bình Dương hay U.23 Việt Nam, Minh Khoa đều có nhiều đường chuyền trên phần sân đối thủ với tỷ lệ chuẩn xác cao. Anh dám chuyền lên nhiều hơn, có thể vừa phòng ngự, rồi đâm lên hỗ trợ tấn công như một mũi lao nhờ nguồn năng lượng vô hạn.Ở tuyến giữa, Minh Khoa sẽ cạnh tranh với 3 tiền vệ. Hoàng Đức đang ở đỉnh cao phong độ, với vai trò ông chủ khu trung tuyến nhờ khả năng điều bóng và kiểm soát nhịp chơi tốt. Ngọc Tân đã qua thời đỉnh cao (31 tuổi), nhưng vẫn rất khỏe và sung mãn. Thái Sơn có lối chơi lăn xả và bền bỉ như Ngọc Tân, song trẻ và non kinh nghiệm hơn.Trong tay HLV Kim Sang-sik đang có nhiều tiền vệ chất lượng, mà mỗi người mang một sắc thái riêng.Dù vậy, giữa các tiền vệ vẫn có điểm chung: đều rất mẫn cán, có tầm hoạt động rộng cùng thể lực ấn tượng để đá đủ 90 phút. Tuyến giữa của thầy Kim có thể không cần đột biến, nhưng phải duy trì cường độ chơi ổn định trong cả trận để đảm bảo sự cân bằng trong tấn công và phòng ngự. Đội tuyển Việt Nam của thầy Kim luôn ưa thích những cầu thủ cần cù. Mà với phẩm chất này, Minh Khoa không thiếu. Tiền vệ của CLB Bình Dương là "động cơ máy dầu" phù hợp để tạo nên tuyến giữa cơ động và sáng tạo. Cờ đã đến tay, Minh Khoa còn chờ gì mà không phất!
Thương hiệu xe Việt – VinFast mới đây chính thức công bố loạt sản phẩm mới dự kiến sẽ trình làng thị trường Việt Nam trong năm 2025. Đáng chú ý, cả 4 tân binh của hãng được thiết kế riêng, hướng đến nhóm khách hàng kinh doanh dịch vụ vận tải.Cụ thể, 4 mẫu xe mới dự kiến sẽ xuất hiện trong danh mục sản phẩm của VinFast thời gian tới gồm Minio Green, Limo Green, Herio Green và Nerio Green. Những cái tên này rải đều ở các phân khúc xe đang được đánh giá hút khách nhất thị trường.Trong đó, Minio Green có thiết kế 2 cửa xếp ở phân khúc minicar. Xe có kích thước dài, rộng, cao lần lượt 3.090 x 1.496 x 1.625 mm; cùng chiều dài cơ sở 2.065 mm. Mặc dù vậy, tương tự "đàn anh" VF 3, Minio Green vẫn đảm bảo không gian nội thất tối ưu cho 4 người ngồi.Ở khả năng vận hành, mẫu xe điện siêu nhỏ này sử dụng động cơ điện công suất tối đa 20kW, pin có khả năng hoạt động 180 km sau mỗi lần sạc đầy. Đồng thời có hỗ trợ cả sạc nhanh DC (công suất tối đa 12 kW) và sạc chậm AC (công suất tối đa 3,3 kW). Minio Green được VinFast định hướng là mẫu xe bốn bánh thay thế xe máy khi di chuyển nội đô.Hai mẫu xe tiếp theo gồm Herio Green và Nerio Green. Bộ đôi này không hẳn là những mẫu xe hoàn toàn mới của VinFast mà đã khá quen thuộc với người dùng vì thực tế chỉ là những phiên bản tinh chỉnh từ VF 5 và VF e34; nhằm tối ưu chi phí và trang bị, dành riêng cho đối tượng khách hàng dịch vụ.Herio Green được thiết kế phù hợp với phân khúc dịch vụ cơ bản, di chuyển tối đa 326 km sau mỗi lần sạc đầy, thời gian sạc pin từ 10% lên 80% chỉ trong 33 phút. Trong khi, Nerio Green có chiều dài cơ sở lớn hơn, ở mức 2.611 mm, cùng chiều dài tổng thể đạt 4.300 mm; do đó có không gian nội thất rộng rãi và khoang chứa đồ lớn, phù hợp với phân khúc dịch vụ cao cấp hơn. Mẫu xe này có khả năng di chuyển tối đa hơn 318 km sau mỗi lần sạc đầy, thời gian sạc pin từ 10% lên 70% chỉ trong 27 phút.Đáng chú ý, đúng như tiết lộ trước đó, VinFast cũng chính thức xác nhận sẽ trình làng một mẫu xe thuộc phân khúc MPV 7 chỗ - phân khúc đang rất thịnh hành tại Việt Nam trong khoảng 5 năm trở lại đây. Mẫu xe hoàn toàn mới có tên gọi Limo Green 7 chỗ, sở hữu kích thước dài, rộng, cao lần lượt 4.730 x 1.870 x 1.690 mm, chiều dài cơ sở 2.840 mm, kết cấu 3 hàng ghế. Xe sử dụng pin LFP, có khả năng di chuyển lên tới 470 km sau mỗi lần sạc đầy.Theo kế hoạch, VinFast sẽ sớm mở bán hai mẫu xe Minio Green và Limo Green trong thời gian tới thông qua các nhà phân phối hiện hữu và Công ty GSM. Hiện tại, hai mẫu Herio Green và Nerio Green cũng đang được phân phối bởi GSM, nhằm đảm bảo nhất quán trong chất lượng dịch vụ và chính sách hỗ trợ đối tác B2B.Song song với việc ra mắt dòng sản phẩm chuyên biệt, tối ưu cho dịch vụ, VinFast cũng tái định vị rõ nét dòng sản phẩm VF hướng đến khách hàng cá nhân, với các sản phẩm trải dài từ VF 3 đến VF 5, VF 6, VF 7, VF 8 và VF 9. Đặc biệt, dự kiến trong năm 2025, VinFast cũng sẽ giới thiệu thêm một sản phẩm thuộc phân khúc MPV 7 chỗ dành cho khách hàng cá nhân.
Mương thoát nước bị sụp nắp đậy
Trong khoảng thời gian đó, những trẻ khác ùa chạy đi trốn, nấp đâu đó càng kín càng tốt. Khi đọc đến con số 100 thì trẻ mở mắt ra và bắt đầu đi tìm bạn, ai bị phát hiện đầu tiên là bị thua. Đếm đủ con số như thế, lâu lắm, có trẻ láu cá đọc tắt cho nhanh để khi mình mở mắt ra thì các bạn vẫn chưa kịp trốn. Câu đó như sau: "Một đôi, hai đắn, ba thìn, chín chăn, chẵn chục". Thời nhỏ, tôi đã chơi trốn - tìm và nay con tôi cùng trẻ con hàng xóm cũng thế. Năm tháng đi qua, mãi hơn 60 năm sau, nhờ đọc Phan Khôi di cảo - bản thảo chưa đầy đủ (NXB Trí Thức - 2021) do các con của cha đẻ Tình già biên soạn, tôi mới biết chi tiết này: "Trẻ con ta có trò chơi đánh chắt. Dùng những que tre mà đánh, là đánh chắt que; dùng những hòn sỏi mà đánh, là đánh chắt chuyền. Đây không nói cách đánh như thế nào, chỉ nói khi đánh xong một bàn, đếm những que tre hay hòn sỏi đã chiếm được để định ăn thua, thì trẻ con ở Trung và ở Bắc đếm có khác nhau nhưng lại giống nhau ở một chỗ rất lạ. Trẻ con ở miền Trung đếm: "Một đôi, hai đắn, ba thìn, chín chăn, chẵn chục". Trẻ con ở miền Bắc đếm: "Một chắt, hai choi, ba chòi, chín chủ, chẵn chục" (tr.216-217).Trò chơi này, sở dĩ gọi chắt/đánh chắt bởi bản thân chắt/hòn chắt có nghĩa là "hòn nhỏ nhỏ như viên đạn" (Đại Nam quấc âm tự vị, 1895), "Một trò chơi của trẻ con, một tay vừa nhặt vừa tung vừa hứng" (Việt Nam tự điển, 1931); hiện nay tên gọi phổ biến là "chuyền thẻ", có nơi còn gọi "đánh nẻ".Rõ ràng, cách đọc tắt trong trò chơi trốn - tìm đã có từ xưa lắm, ít ra đã có trước năm 1958 là năm ông Phan Khôi viết bài này. Ở đây, khi xét về chữ nghĩa ta thấy gì? Muốn thấy gì, trước hết cần phải tìm hiểu nghĩa của các từ đó."Một đôi" thì dễ hiểu rồi, không cần dài dòng gì thêm. "Hai đắn" thì "đắn" là gì? Tự bản thân từ này không có nghĩa, phải đi chung với từ khác, chẳng hạn Truyện Kiều có câu: "Đắn đo cân sắc cân tài/Ép cung cầm nguyệt, thử bài quạt thơ". Kể ra cái lối "mua người" ngày xưa cũng lạ, chẳng những cô ấy có nhan sắc mà còn phải biết "cầm kỳ thi họa đủ mùi ca ngâm" thì càng cao giá.Còn "ba thìn" thì sao? "Thìn" là từ Việt cổ có nghĩa là "sửa sang, răn, giữ", theo Đại Nam quấc âm tự vị (1895), chẳng hạn Thiên Nam ngữ lục có câu: "Thìn lòng tích đức tu nhân/Bụt trời đã biết, quỷ thần đã hay". Về tâm lý con người, không phải bây giờ mà hàng trăm năm trước, cụ Nguyễn Trãi đã nhìn ra:Dắng dỏi bên tai tiếng quản huyền,Lòng xuân nhẫn động ắt khôn thìn.Xuân xanh chưa dễ hai phen lại,Thấy cảnh càng thêm tiếc thiếu niên."Nhẫn" nghĩa là đến, cho đến. Chí lý thật, có lúc nghe tiếng sáo, tiếng đàn (quản huyền) trong không gian, cảnh vật mà mình yêu thích ắt khó giữ lòng mà xao động, xao xuyến, rồi cảm thấy tiếc xuân xanh đã qua. Đã qua thời tuổi trẻ. Chỉ còn là cảm xúc bùi ngùi. Sực nghĩ, "Tiếng đưa hiu hắt bên lòng/Buồn ơi! Xa vắng, mênh mông là buồn" của Thế Lữ cũng là lúc nghe Tiếng sáo Thiên Thai nên khiến "Lòng xuân nhẫn động ắt khôn thìn" là vậy.Rồi, "chín chăn" nghĩa là gì?Ta thử đặt giả thuyết từ "một đôi" là 2, "hai đắn" là 4, ắt "ba thìn" là 6, vậy "chín chăn" cũng nằm trong cách tính này? Không, "chín chăn" trong ngữ cảnh này chính là chẵn/chín chẵn, do cách phát âm nhanh nên đã lướt bỏ dấu ngã trở thành "chăn". Chẵn là trọn, đủ, không lẻ, không thừa, không thiếu, đủ cặp, không so le, còn có cách nói chẵn chòi, chẵn bon. "Chín chăn" xác định, quả quyết chính xác là 9. Suy luận này hợp lý bởi kết thúc câu này là "chẵn chục" tức là 10. Theo nhà ngôn ngữ học Lê Ngọc Trụ, "chục" là tiếng Việt chuyển gốc Hán-Việt: "Chục: số vật mười món, hoặc có hơn (tùy vùng) < thốc (sum họp, một bụi - giọng Quảng Đông: chục)". Ca dao có câu: Bảy với ba, anh kêu rằng một chụcTam tứ lục, anh tính cửu chươngBảy cộng ba đúng là 10, là chục. Cách gọi "chẵn chục" đến nay vẫn còn phổ biến, còn gọi chục trơn, chục chẵn. Dù biết chắc là vậy nhưng chắc gì chục là 10?Ta có thể kiểm chứng trong đời thường lẫn tác phẩm văn học, chẳng hạn, khi viết Bảy ngày trong Đồng Tháp Mười, nhà văn Nguyễn Hiến Lê có kể khi đến "Tân An, một châu thành nằm ở ven Đồng Tháp", lúc đi chỗ ăn sáng: "Anh Bình nhất định lựa tiệm ở gần chợ vì anh vốn ưa cảnh náo nhiệt, thích nhìn người ta đi lại, mua bán. Anh mua một trái dưa hấu và một chục quít, ngạc nhiên lắm khi thấy cô hàng đếm cho anh mười hai trái. Anh cầm hai trái trả lại: "- Cô đưa thừa cho tôi. Tôi mua có một chục thôi mà". Cô hàng nghe giọng là lạ của anh, mỉm cười, đẩy hai trái quít về phía anh: "- Thầy mua một chục thì tôi đếm một chục đó". Anh Bình chẳng hiểu gì cả, tôi phải giảng: "- Ở miền này trái cây như quít, mận thì một chục là mười hai trái. Có tỉnh một chục mười bốn hay mười sáu kia". "- Lạ nhỉ! Một chục mười sáu trái. Thế thì có ông thánh hiểu".Chi tiết này đã phản ánh tính cách rộng rãi, hào phóng của người miền Nam. Anh Bình ngạc nhiên là phải bởi anh từ ngoài Bắc vào, không sinh sống nơi này.Với các phân tích, dẫn chứng vừa nêu, tóm lại, ta vẫn không hiểu rõ nghĩa các từ liên quan đến số đếm trong trò chơi của con trẻ ngày xưa. Không những thế, ta còn còn ngắc ngứ với bài đồng dao này: "Mồng một lưỡi trai/Mồng hai lá lúa/Mồng ba câu liêm/Mồng bốn lưỡi liềm/Mồng năm liềm giật/Mồng sáu thật trăng/Mười rằm trăng náu/Mười sáu trăng treo/Mười bảy sảy giường chiếu/Mười tám rám trấu/Mười chín đụn dịn/Hăm mươi giấc tốt/Hăm mốt nửa đêm…". Với câu "Mười chín đụn địn", có bản ghi "đụn dịn". Bài đồng dao này mô tả hình thù mặt trăng qua các ngày, đại khái, đêm 17 trăng lên vào lúc người ta "sảy giường chiếu" là chuẩn bị ngủ, đêm 18 trăng mọc là lúc lửa ủ trong bếp đã "rám trấu"... Thế, đêm 19 "đụn địn/đụn dịn" thì hiểu thế nào đây?Chịu. Từ "chịu" này, ta lặp lại một lần nữa khi nghe đến từ "đí địn". Trong tập sách Người Việt nói tiếng Việt (NXB TH TP.HCM - 2023), nhà nghiên cứu Nguyễn Quang Thọ cho biết văn cảnh xuất hiện của từ này: "Chuyện rằng có một chị vợ cực đoảng. Một hôm anh chồng bắt được một con ba ba, giao cho vợ làm bếp rồi đi làm đồng, bụng chắc mẩm chiều về có mồi ngon sẽ rủ bạn lai rai vài xị đế. Chị vợ thả con ba ba vào nồi, bỏ thêm vào đó vài ngọn rau mùng tơi rồi bắc lên nấu trên bếp củi. Trong khi chị lúi húi vo gạo thì con ba ba thấy nước nóng lên, nó bèn bò ra khỏi nồi rồi đi mất. Chị vợ đoảng vo gạo xong, mở vung nồi canh xem thử. Chị ta lấy đũa khoắng, nhận ra rau mùng tơi vẫn chưa kịp chín, nhưng ba ba đâu thì chẳng thấy. Chị ta cứ bần thần ngẫm nghĩ hồi lâu, rồi đi đến kết luận: "Mùng tơi chưa chín, đí địn đã tan".Dám nói rằng, những từ vừa nêu ra chẳng ai có thể giải thích nổi nghĩa của nó. Riêng cách nói về số đếm trong trò chơi đánh chắt, ta còn thắc mắc vì sao ở miền Trung, từ "3/ba thìn" lại nhảy qua "9/chín chăn", cũng như ở miền Bắc từ "3/ba chòi" lại vọt đến "9/chín chủ"? Cách nói này hoàn toàn không ngẫu nhiên mà đã vận dụng, phổ biến trong tục ngữ, ca dao, thí dụ: "Thằng Bờm có cái quạt mo/Phú ông xin đổi ba bò, chín trâu", "Ba bể chín châu", "Ba bị chín quai mười hai con mắt"… Ông Phan Khôi thừa nhận: "Tôi nghĩ mãi mà không hiểu". Rồi ông nêu ý kiến: "Hoặc giả câu trẻ con nói đó có cái lý gì sâu kín về số học hay toán học mà mình không biết. Còn như bảo thứ đó trẻ con bạ đâu nói đấy, hơi đâu mà tìm hiểu cho mệt trí, thì tôi không dám" (SĐD, tr.217).Bạn cũng nghĩ thế chăng?Vâng, tôi cũng nghĩ thế. Và xét ra trong ngày xuân ngày tết, chúng ta cùng bàn về vài từ "bí hiểm" đâu phải không có ích khi cùng tìm về tiếng Việt.
