TW, TS chạy đua 'vũ trang' cho chiếc vé đến CKTG 2023
Hai phi hành gia người Mỹ bị mắc kẹt trong không gian 9 tháng qua sẽ phải chờ thêm ít nhất vài ngày nữa để trở về nhà, sau khi công ty SpaceX của tỉ phú Elon Musk hủy bỏ cuộc phóng tên lửa chở phi hành đoàn dự kiến sẽ lên thay thế họ vào ngày 12.3, được gọi là Crew-10.Hai phi hành gia trên đã bị kẹt lại trên ISS trong 9 tháng qua. Tổng thống Donald Trump và cố vấn của ông là tỉ phú Musk đã quy trách nhiệm cho cựu Tổng thống Joe Biden về sự cố này.Slayder ghé trụ sơ GAM để 'tắm nhờ'?
Chia sẻ với Thanh Niên, anh Phạm Vũ Lộc, nghiên cứu viên tại Trung tâm Vũ trụ Việt Nam, Viện hàn lâm Khoa học công nghệ Việt Nam cho biết trên nhiều phương tiện thông tin truyền thông có lan truyền thông tin rằng trên bầu trời đêm nay 28.2, sẽ xảy ra hiện tượng 7 hành tinh thẳng hàng.Tuy nhiên theo anh Lộc, có nguồn tin đã đưa thêm nhiều thông tin thiếu chính xác dẫn đến sự kiện "được đẩy đi quá xa".Nói về vấn đề này, anh Lộc cho biết các hành tinh được hình thành trong một đĩa khí bụi dẹt quay quanh mặt trời ở trung tâm, gọi là đĩa tiền hành tinh. Do đó mặt phẳng quỹ đạo của chúng gần như trùng nhau. Nếu lấy mặt phẳng bất biến của hệ mặt trời làm chuẩn thì quỹ đạo các hành tinh nghiêng một góc không quá 2° so với nó, chỉ trừ quỹ đạo của sao Kim nghiêng 2,19° và của sao Thủy nghiêng 6,34°. Vì vậy các minh họa về hệ mặt trời trong thực tế đều thể hiện nó gồm nhiều quỹ đạo hành tinh đồng tâm lồng vào nhau trên cùng một mặt phẳng.Vì trái đất quay quanh mặt trời 1 vòng trong 1 năm nên nhìn từ trái đất, mặt trời di chuyển trên bầu trời thành một đường tròn khép kín gọi là Hoàng đạo. Do quỹ đạo các hành tinh gần như đồng phẳng như vậy, cho nên khi nhìn từ trái đất chúng dường như di chuyển trên một dải vùng trời nằm không quá xa Hoàng đạo, gọi là Hoàng đới. Vì thế khi quan sát vào ban đêm các hành tinh dường như nằm thẳng hàng dọc theo Hoàng đới. Cần lưu ý rằng đây chỉ là sự thẳng hàng biểu kiến khi nhìn từ trái đất, chứ trong thực tế các hành tinh cách nhau rất xa và không thẳng hàng với nhau trong không gian."Hiện tượng này cũng không hề hiếm gặp. Vì tốc độ di chuyển của các hành tinh trên Hoàng đới không giống nhau, nên thời điểm có thể quan sát được chúng trên bầu trời đêm mỗi năm là khác nhau", anh Lộc thông tin.Ví dụ như sao Hỏa đi khoảng 2 năm hết một vòng trời, sao Mộc là gần 12 năm và sao Thổ là hơn 29 năm. 3 hành tinh này có quỹ đạo nằm ngoài quỹ đạo trái đất nên có thể quan sát được vào ban đêm. Trái lại, sao Thuỷ và sao Kim nằm ở phía trong quỹ đạo trái đất nên nó nằm khá gần mặt trời trên bầu trời và chỉ có thể quan sát được vào lúc sau hoàng hôn hoặc trước bình minh. Dẫu vậy, nếu các hành tinh này cùng xuất hiện trên bầu trời thì ta đều có thể nhận ra chúng nằm gần như thẳng hàng trên Hoàng đới.Chuyên gia cho biết không chỉ riêng gì tối ngày 28.2 mà trong khoảng thời gian này của năm nay các hành tinh đang cùng xuất hiện trên bầu trời đêm, tức là cùng nằm trên một bán cầu về phía đông của mặt trời. Nói cách khác, sau khi mặt trời lặn chúng ta có thể nhìn thấy được cả 7 hành tinh khác trong hệ mặt trời.Hôm nay 28.2 là mùng 1 tháng hai âm lịch cho nên là một ngày không trăng. Điều này khiến cho bầu trời đêm lại càng dễ quan sát vì không bị ảnh hưởng bởi ánh trăng. Ngay sau khi mặt trời lặn chúng ta có thể thấy được sao Thủy và sao Thổ ở gần nhau trên chân trời phía tây. Nằm ngay gần sao Thủy là sao Hải Vương, tuy nhiên hành tinh này quá xa cho nên chỉ có thể nhìn thấy được bằng kính thiên văn. "Dẫu vậy, bầu trời lúc hoàng hôn vẫn còn quá sáng nên sao Hải Vương trong thực tế là không thể quan sát được. Cao hơn một chút là sao Kim có sắc vàng rất sáng. Ngẩng đầu lên ta có thể thấy được sao Mộc có ánh sáng vàng nằm ngay gần thiên đỉnh. Nằm ngay thiên đỉnh là sao Thiên Vương nhưng chỉ có thể quan sát được qua kính thiên văn. Lúc này, trên chân trời phía đông, ta có thể thấy được sao Hỏa với sắc đỏ", nghiên cứu viên Trung tâm Vũ trụ Việt Nam, anh Phạm Vũ Lộc hướng dẫn.Càng về đêm bầu trời chuyển dần về phía tây và ngày càng tối hơn. Các hành tinh nằm gần mặt trời cũng đã lặn theo mặt trời. Đầu tiên là sao Thuỷ, sao Thổ và sao Hải Vương và sau đó là sao Kim. Lúc này, sao Hỏa sẽ lên cao dần trên bầu trời và sao Thiên Vương sẽ càng nhìn được rõ hơn qua kính thiên văn do nền trời đã tối hơn.Vị trí của các hành tinh như trên thay đổi từ từ hằng ngày theo thời gian cho nên không chỉ tối ngày 28.2 mà những ngày tiếp theo đều có thể quan sát được như vậy. Có những hành tinh sẽ bị mặt trời vượt qua trong thời gian tới ví dụ như sao Thổ nên không thể thấy chúng được nữa cho đến nhiều tháng sau. Đặc biệt 2 hành tinh là sao Kim và sao Thủy di chuyển khá nhanh so với các hành tinh khác trên bầu trời nên thời gian nhìn được chúng cũng thay đổi liên tục.Quan sát các hành tinh là một trong những hoạt động thú vị của những người đam mê thiên văn học. Tuy vậy việc hiểu rõ chuyển động của chúng cũng như các điều kiện quan sát là rất cần thiết.Những hành tinh dù sáng nhưng lại gần mặt trời như sao Thủy, sao Kim có khi lại khó quan sát hơn các hành tinh vòng ngoài như sao Mộc, sao Thổ và sao Hỏa. Đó là 5 hành tinh có thể quan sát được bằng mắt thường mà là người đã biết đến từ thời cổ đại. Sao Thiên Vương và sao Hải Vương là 2 hành tinh được phát hiện sau khi con người phát minh ra kính thiên văn nên chỉ có thể quan sát được chúng qua kính thiên văn.Theo anh Lộc, điều kiện quan sát cũng đóng vai trò hết sức quan trọng. Bầu trời lý tưởng phải không có mây, ít ô nhiễm ánh sáng hay bụi mịn. Đối với các hành tinh ở gần mặt trời thì ánh sáng lúc hoàng hôn cũng là mờ chúng đi rất nhiều. Do vậy, quan sát các hành tinh mặc dù không khó và có thể không cần các thiết bị chuyên dụng nhưng cần kinh nghiệm và sự kiên nhẫn của những người đam mê.Anh Nguyễn Anh Tuấn, Cựu chủ nhiệm CLB Thiên văn Nghiệp dư TP.HCM (HAAC) cũng chia sẻ về hiện tượng 7 hành tinh xuất hiện cùng một thời điểm trên bầu trời, khi nó ở cùng một phía của mặt trời theo hướng nhìn từ trái đất nhìn từ trái đất.Anh Tuấn cho biết tượng này hiếm ở việc các hành tinh có vận tốc quay quanh mặt trời theo các vận tốc khác nhau nên thời điểm chúng đều nằm ở cùng một phía như thế này ít khi diễn ra. Dĩ nhiên hiện tượng này là có chu kì và có thể được tính toán dự báo thời điểm trước. Về yếu tố thẳng hàng, các hành tinh quanh mặt trời gần với mặt phẳng quỹ đạo của trái đất quay quanh mặt trời, vì thế vị trí của các hành tinh trên bầu trời luôn lân cận đường Hoàng đạo, nên lúc nào chúng cũng gần như thẳng hàng trên bầu trời dọc theo đường Hoàng đạo. "Vì thế không có sự thẳng hàng nào đặc biệt diễn ra vào hôm nay cả. Chỉ là thời điểm này có thể thấy được cả 7 hành tinh cùng lúc. Tuy nhiên hầu như không thể quan sát được sao Thủy và sao Thổ nếu hướng tây bị che chắn nhiều và có nhiều mây", anh Tuấn cho biếtSao Thiên Vương và Hải Vương cũng không thể quan sát được bằng mắt thường mà chỉ có thể nhìn qua kính thiên văn hoặc ống nhòm, nhưng cần phải có sự định vị chính xác của chúng trên bầu trời bằng các phần mềm hỗ trợ. Các hành tinh mà ta có thể dễ dàng nhìn thấy bằng mắt thường là sao Kim, sao Mộc và sao Hỏa và chúng vẫn có thể thấy được dễ dàng nhiều tuần sau đó. Nên chúng ta không cần phải tiếc nuối nếu ngày 28.2 này không quan sát được các hành tinh sáng này do thời tiết xấu.
Thanh niên lái xe máy vào đường cấm, lạng lách 'như diễn xiếc' trên cầu Sài Gòn
"Món ăn Việt Nam có màu đỏ rực rỡ này được chế biến từ tiết động vật tươi trộn với một số nguyên liệu, trong đó có mắm. Phần nhân thịt được nấu chín sau đó đổ tiết vào và đông lại thành một loại bánh pudding sền sệt, thường được trang trí bằng đậu phộng, rau thơm… Món ăn này được chế biến theo truyền thống vào những dịp đặc biệt, mặc dù gây ra nhiều tranh cãi do nguy cơ vi khuẩn trong thịt, gây ngộ độc", Taste Atlas mô tả và xếp tiết canh vào vị trí 52 của danh sách 100 món ăn tệ nhất thế giới.Danh sách còn có món trứng vịt lộn rất phổ biến của người Việt nhưng được đưa vào ẩm thực của Philippines, xếp ở vị trí 42. "Trứng vịt lộn được phục vụ ở khắp mọi nơi từ các quầy hàng trên đường phố đến các nhà hàng cao cấp ở Phillippines. Vịt lộn được coi là 'thuốc bổ', thường được thưởng thức với một cốc bia lạnh. Món ăn có thể nêm thêm ớt, tỏi, dấm, muối, nước cốt chanh, tiêu xay, lá bạc hà; cũng có thể được nấu trong món trứng tráng hoặc dùng làm nhân cho bánh ngọt", Taste Atlas mô tả và cho biết thêm, mặc dù trứng vịt lộn gắn liền với ẩm thực Philippines và đã trở nên phổ biến trên toàn thế giới nhưng vẫn bị coi là bữa ăn của người nghèo.Đứng đầu danh sách 100 món ăn tệ nhất thế giới năm 2024 là blodpalt, theo truyền thống gắn liền với các vùng phía bắc của Thụy Điển và Lapland của Phần Lan. Blodpalt là loại bánh bao màu nâu sẫm, được chế biến từ bột lúa mạch đen hoặc lúa mạch và máu động vật. Mặc dù theo truyền thống, chúng được làm bằng máu tuần lộc, nhưng ngày nay xuất hiện với nhiều loại trong vùng sử dụng máu của nhiều loài động vật, các loại gia vị khác nhau và đôi khi là khoai tây nghiền.Danh sách 100 món ăn tệ nhất thế giới cho đến ngày 8 tháng 1 năm 2025 có tới 596.403 đánh giá được ghi nhận, trong đó 385.835 được hệ thống công nhận là hợp pháp. Taste Atlas cho rằng, kết quả đánh giá không nên được coi là kết luận toàn cầu cuối cùng về món ăn.
Bác sĩ chuyên khoa 1 Lê Đức Hùng, Trung tâm Sản Phụ khoa, Bệnh viện đa khoa Tâm Anh TP.HCM, cho biết âm hộ bệnh nhân T. rách 3 cm, chảy máu, dính nhiều vụn sứ vỡ từ bồn vệ sinh.Theo bác sĩ Hùng, có nhiều nguyên nhân gây vết thương ở âm hộ, âm đạo như tai nạn, đạp xe, chơi thể thao, quan hệ tình dục thô bạo, sử dụng đồ chơi tình dục không an toàn, khô âm đạo, sinh con to, tẩy lông…, trường hợp chị T. gặp tai nạn do sức nặng cơ thể gây vỡ bồn cầu, là trường hợp ít gặp.Ê kíp bác sĩ đã làm sạch vết thương cho chị T., khâu 4 mũi, ghi nhận vị trí bị rách không ảnh hưởng đến chức năng sinh sản. Chị T. được tiêm phòng uốn ván, dùng thuốc kháng sinh theo chỉ định của bác sĩ ngừa nhiễm trùng, xuất viện trong ngày. Bác sĩ hướng dẫn chị T. cách vệ sinh, thay băng thường xuyên, kết hợp nghỉ ngơi, tránh vận động mạnh để vết thương hồi phục nhanh chóng.Bác sĩ Hùng cho biết, tai nạn trong quá trình vận động, ngã hoặc va đập mạnh với các vật cứng có thể gây tổn thương vùng kín. Người bị tai nạn chảy máu, đau dữ dội hoặc có dấu hiệu bất thường vùng kín nên đến ngay cơ sở y tế chuyên khoa để khám để được bác sĩ đánh giá mức độ tổn thương, đưa ra phương pháp xử trí phù hợp.Trong khi chờ cấp cứu, người bệnh có thể sử dụng khăn sạch để cầm máu, không được tự ý dùng thuốc vì có thể gây ra tác dụng phụ, làm vết thương nặng hơn. Theo bác sĩ Hùng, tâm lý e ngại khiến một số phụ nữ tự xử lý vết thương hoặc đợi tình trạng cải thiện. Điều này làm chậm trễ điều trị, tăng nguy cơ biến chứng như nhiễm trùng, đau mạn tính, hẹp âm đạo, tổn thương cơ quan sinh sản dẫn đến vô sinh.Để phòng tránh tai nạn trên, bác sĩ khuyến cáo phụ nữ nên đeo đồ bảo hộ cần thiết trong khi lao động hoặc chơi thể thao, không ngồi xổm trên bồn vệ sinh, không thụt rửa âm đạo quá sâu, quan hệ tình dục an toàn. Khám phụ khoa định kỳ để phát hiện, điều trị sớm bệnh lý có thể làm tăng nguy cơ rách vùng kín.
Giảm ham muốn: Chuyên gia chia sẻ 5 mẹo quan trọng
Tác giả tự chịu trách nhiệm về mặt pháp lý đối với tác phẩm của mình, đảm bảo không có tranh chấp bản quyền, không đạo văn; trường hợp có các khiếu kiện pháp lý, tác giả hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật.
