Chúng ta phải định hình một 'cơ hội vàng' rất khác cho Việt Nam
Các cầu thủ Danang Dragons thể hiện rõ quyết tâm khi dồn lên mở điểm trước, nhưng rất nhanh sau đó thế trận lại rơi vào tay đội Ho Chi Minh City Wings nhờ sự tỏa sáng của ngoại binh cao 2,11 m Amir Williams.Đề xuất cấp hơn 100 tỉ đồng vận hành thử tuyến metro số 1 TP.HCM
Madarious Gibbs đi vào lịch sử VBA khi phá vỡ kỷ lục số lần kiến tạo trong một trận đấu với 16 lần "dọn cỗ” cho đồng đội ghi điểm (vượt qua kỷ lục cũ 13 lần của Việt Arnold ở VBA 2017 và Ngô Tuấn Trung ở VBA 2016). Ngoài ra hậu vệ này còn có 24 điểm và hiệu suất ném 3 điểm 83% (4/5) để xứng đáng với danh hiệu cầu thủ xuất sắc nhất trận.
HTV ra mắt định dạng tin tức đa phương tiện mới tại Việt Nam
Smartphone ngày nay không chỉ là công cụ liên lạc mà còn đóng vai trò quan trọng trong công việc và quản lý cá nhân. Oppo Reno13, với bộ công cụ Oppo AI Productivity tích hợp trong ColorOS 15, mang đến giải pháp toàn diện để hỗ trợ người dùng xử lý công việc hiệu quả hơn. Từ việc dịch thuật, tóm tắt tài liệu, đến ghi chép và quản lý thông tin, thiết bị này hướng đến việc nâng cao năng suất trong mọi tình huống hằng ngày.Bộ công cụ Oppo AI Productivity được phát triển với các nhóm tính năng chính sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI), giúp người dùng xử lý công việc dễ dàng hơn: dịch thuật AI, xử lý văn bản và biểu đồ AI, nhận dạng giọng nói thông minh, và trợ lý ghi chép AI.Tính năng dịch thuật AI mang đến khả năng dịch trực tiếp nội dung trên màn hình mà không cần chuyển đổi qua ứng dụng thứ ba. Oppo AI Productivity hỗ trợ dịch hơn 100 ngôn ngữ, từ các tài liệu trực tuyến, email đến hội thoại đa ngôn ngữ trong công việc.Thử nghiệm dịch một tin tức nước ngoài, thời gian xử lý khi quét toàn bộ màn hình cho đến lúc có kết quả là khoảng 2 giây. Oppo cũng cung cấp tính năng tải xuống các gói ngoại tuyến để bạn có thể sử dụng khi không có điều kiện trực tuyến.Ngoài ra, tính năng dịch giọng nói cũng là một công cụ hữu ích trong các cuộc họp hoặc hội thảo quốc tế. Nhờ khả năng này, rào cản ngôn ngữ trở nên dễ dàng vượt qua, mang đến sự hiệu quả trong giao tiếp và xử lý công việc.Với Oppo AI Productivity, tính năng nhận dạng giọng nói được cải tiến để hỗ trợ chuyển đổi lời nói thành văn bản chính xác hơn. Với đoạn ghi âm được thu từ một sự kiện ra mắt sản phẩm, AI của máy ghi nhận chính xác các danh từ, thuật ngữ chuyên ngành. Điều này sẽ giúp ích cho việc nắm bắt nội dung dễ dàng hơn. Người dùng cũng có thể chỉnh sửa lại định dạng theo ý mong muốn hoặc xem chi tiết những câu nói được ghi âm theo mốc thời gian một cách trực quan như trên hình minh họa.Bên cạnh khả năng tóm tắt văn bản dài, Oppo AI Productivity còn tích hợp công cụ phân tích biểu đồ thông minh. Người dùng có thể nhanh chóng trích xuất dữ liệu từ biểu đồ hoặc bảng biểu trong tài liệu, sau đó chuyển đổi thành thông tin số dễ chỉnh sửa và sử dụng.Thử nghiệm trên một tài liệu thống kê, AI của Oppo giúp tiết kiệm thời gian đọc và hỗ trợ phân tích và sử dụng thông tin một cách hiệu quả. Đặc biệt, công cụ này phù hợp với các báo cáo kinh doanh, tài liệu nghiên cứu hoặc tài liệu có cấu trúc phức tạp.Trợ lý ghi chép AI là công cụ mạnh mẽ giúp sắp xếp và tổ chức nội dung ghi chép một cách hợp lý. Công cụ này tự động nhận diện ngữ cảnh chính xác. Như trên hình minh họa từ một ghi chú lịch trình du lịch, AI của máy đã thêm vào các biểu tượng cảm xúc như xe hơi cho phần di chuyển, thẻ tín dụng cho phần thanh toán khiến cho tài liệu ban đầu chỉ đơn thuần là chữ nay đã trực quan và thú vị hơn.Các tính năng của Oppo AI Productivity được thiết kế để phục vụ nhiều đối tượng người dùng khác nhau như:Hệ điều hành ColorOS 15 còn được tích hợp liền mạch với Oppo AI Productivity, mang đến các công cụ hỗ trợ công việc như chia đôi màn hình, Always-On Display hiển thị thông tin lịch họp ngay trên màn hình khóa, giúp người dùng dễ dàng thao tác và quản lý thời gian.Tổng kết, Oppo AI Productivity trên Reno13 mang lại cách tiếp cận hiệu quả hơn trong việc xử lý công việc, giúp tiết kiệm thời gian và nâng cao năng suất. Với sự hỗ trợ từ các công cụ thông minh, thiết bị đáp ứng tốt nhu cầu của người dùng trong môi trường làm việc hiện đại.
Trong khoảng thời gian đó, những trẻ khác ùa chạy đi trốn, nấp đâu đó càng kín càng tốt. Khi đọc đến con số 100 thì trẻ mở mắt ra và bắt đầu đi tìm bạn, ai bị phát hiện đầu tiên là bị thua. Đếm đủ con số như thế, lâu lắm, có trẻ láu cá đọc tắt cho nhanh để khi mình mở mắt ra thì các bạn vẫn chưa kịp trốn. Câu đó như sau: "Một đôi, hai đắn, ba thìn, chín chăn, chẵn chục". Thời nhỏ, tôi đã chơi trốn - tìm và nay con tôi cùng trẻ con hàng xóm cũng thế. Năm tháng đi qua, mãi hơn 60 năm sau, nhờ đọc Phan Khôi di cảo - bản thảo chưa đầy đủ (NXB Trí Thức - 2021) do các con của cha đẻ Tình già biên soạn, tôi mới biết chi tiết này: "Trẻ con ta có trò chơi đánh chắt. Dùng những que tre mà đánh, là đánh chắt que; dùng những hòn sỏi mà đánh, là đánh chắt chuyền. Đây không nói cách đánh như thế nào, chỉ nói khi đánh xong một bàn, đếm những que tre hay hòn sỏi đã chiếm được để định ăn thua, thì trẻ con ở Trung và ở Bắc đếm có khác nhau nhưng lại giống nhau ở một chỗ rất lạ. Trẻ con ở miền Trung đếm: "Một đôi, hai đắn, ba thìn, chín chăn, chẵn chục". Trẻ con ở miền Bắc đếm: "Một chắt, hai choi, ba chòi, chín chủ, chẵn chục" (tr.216-217).Trò chơi này, sở dĩ gọi chắt/đánh chắt bởi bản thân chắt/hòn chắt có nghĩa là "hòn nhỏ nhỏ như viên đạn" (Đại Nam quấc âm tự vị, 1895), "Một trò chơi của trẻ con, một tay vừa nhặt vừa tung vừa hứng" (Việt Nam tự điển, 1931); hiện nay tên gọi phổ biến là "chuyền thẻ", có nơi còn gọi "đánh nẻ".Rõ ràng, cách đọc tắt trong trò chơi trốn - tìm đã có từ xưa lắm, ít ra đã có trước năm 1958 là năm ông Phan Khôi viết bài này. Ở đây, khi xét về chữ nghĩa ta thấy gì? Muốn thấy gì, trước hết cần phải tìm hiểu nghĩa của các từ đó."Một đôi" thì dễ hiểu rồi, không cần dài dòng gì thêm. "Hai đắn" thì "đắn" là gì? Tự bản thân từ này không có nghĩa, phải đi chung với từ khác, chẳng hạn Truyện Kiều có câu: "Đắn đo cân sắc cân tài/Ép cung cầm nguyệt, thử bài quạt thơ". Kể ra cái lối "mua người" ngày xưa cũng lạ, chẳng những cô ấy có nhan sắc mà còn phải biết "cầm kỳ thi họa đủ mùi ca ngâm" thì càng cao giá.Còn "ba thìn" thì sao? "Thìn" là từ Việt cổ có nghĩa là "sửa sang, răn, giữ", theo Đại Nam quấc âm tự vị (1895), chẳng hạn Thiên Nam ngữ lục có câu: "Thìn lòng tích đức tu nhân/Bụt trời đã biết, quỷ thần đã hay". Về tâm lý con người, không phải bây giờ mà hàng trăm năm trước, cụ Nguyễn Trãi đã nhìn ra:Dắng dỏi bên tai tiếng quản huyền,Lòng xuân nhẫn động ắt khôn thìn.Xuân xanh chưa dễ hai phen lại,Thấy cảnh càng thêm tiếc thiếu niên."Nhẫn" nghĩa là đến, cho đến. Chí lý thật, có lúc nghe tiếng sáo, tiếng đàn (quản huyền) trong không gian, cảnh vật mà mình yêu thích ắt khó giữ lòng mà xao động, xao xuyến, rồi cảm thấy tiếc xuân xanh đã qua. Đã qua thời tuổi trẻ. Chỉ còn là cảm xúc bùi ngùi. Sực nghĩ, "Tiếng đưa hiu hắt bên lòng/Buồn ơi! Xa vắng, mênh mông là buồn" của Thế Lữ cũng là lúc nghe Tiếng sáo Thiên Thai nên khiến "Lòng xuân nhẫn động ắt khôn thìn" là vậy.Rồi, "chín chăn" nghĩa là gì?Ta thử đặt giả thuyết từ "một đôi" là 2, "hai đắn" là 4, ắt "ba thìn" là 6, vậy "chín chăn" cũng nằm trong cách tính này? Không, "chín chăn" trong ngữ cảnh này chính là chẵn/chín chẵn, do cách phát âm nhanh nên đã lướt bỏ dấu ngã trở thành "chăn". Chẵn là trọn, đủ, không lẻ, không thừa, không thiếu, đủ cặp, không so le, còn có cách nói chẵn chòi, chẵn bon. "Chín chăn" xác định, quả quyết chính xác là 9. Suy luận này hợp lý bởi kết thúc câu này là "chẵn chục" tức là 10. Theo nhà ngôn ngữ học Lê Ngọc Trụ, "chục" là tiếng Việt chuyển gốc Hán-Việt: "Chục: số vật mười món, hoặc có hơn (tùy vùng) < thốc (sum họp, một bụi - giọng Quảng Đông: chục)". Ca dao có câu: Bảy với ba, anh kêu rằng một chụcTam tứ lục, anh tính cửu chươngBảy cộng ba đúng là 10, là chục. Cách gọi "chẵn chục" đến nay vẫn còn phổ biến, còn gọi chục trơn, chục chẵn. Dù biết chắc là vậy nhưng chắc gì chục là 10?Ta có thể kiểm chứng trong đời thường lẫn tác phẩm văn học, chẳng hạn, khi viết Bảy ngày trong Đồng Tháp Mười, nhà văn Nguyễn Hiến Lê có kể khi đến "Tân An, một châu thành nằm ở ven Đồng Tháp", lúc đi chỗ ăn sáng: "Anh Bình nhất định lựa tiệm ở gần chợ vì anh vốn ưa cảnh náo nhiệt, thích nhìn người ta đi lại, mua bán. Anh mua một trái dưa hấu và một chục quít, ngạc nhiên lắm khi thấy cô hàng đếm cho anh mười hai trái. Anh cầm hai trái trả lại: "- Cô đưa thừa cho tôi. Tôi mua có một chục thôi mà". Cô hàng nghe giọng là lạ của anh, mỉm cười, đẩy hai trái quít về phía anh: "- Thầy mua một chục thì tôi đếm một chục đó". Anh Bình chẳng hiểu gì cả, tôi phải giảng: "- Ở miền này trái cây như quít, mận thì một chục là mười hai trái. Có tỉnh một chục mười bốn hay mười sáu kia". "- Lạ nhỉ! Một chục mười sáu trái. Thế thì có ông thánh hiểu".Chi tiết này đã phản ánh tính cách rộng rãi, hào phóng của người miền Nam. Anh Bình ngạc nhiên là phải bởi anh từ ngoài Bắc vào, không sinh sống nơi này.Với các phân tích, dẫn chứng vừa nêu, tóm lại, ta vẫn không hiểu rõ nghĩa các từ liên quan đến số đếm trong trò chơi của con trẻ ngày xưa. Không những thế, ta còn còn ngắc ngứ với bài đồng dao này: "Mồng một lưỡi trai/Mồng hai lá lúa/Mồng ba câu liêm/Mồng bốn lưỡi liềm/Mồng năm liềm giật/Mồng sáu thật trăng/Mười rằm trăng náu/Mười sáu trăng treo/Mười bảy sảy giường chiếu/Mười tám rám trấu/Mười chín đụn dịn/Hăm mươi giấc tốt/Hăm mốt nửa đêm…". Với câu "Mười chín đụn địn", có bản ghi "đụn dịn". Bài đồng dao này mô tả hình thù mặt trăng qua các ngày, đại khái, đêm 17 trăng lên vào lúc người ta "sảy giường chiếu" là chuẩn bị ngủ, đêm 18 trăng mọc là lúc lửa ủ trong bếp đã "rám trấu"... Thế, đêm 19 "đụn địn/đụn dịn" thì hiểu thế nào đây?Chịu. Từ "chịu" này, ta lặp lại một lần nữa khi nghe đến từ "đí địn". Trong tập sách Người Việt nói tiếng Việt (NXB TH TP.HCM - 2023), nhà nghiên cứu Nguyễn Quang Thọ cho biết văn cảnh xuất hiện của từ này: "Chuyện rằng có một chị vợ cực đoảng. Một hôm anh chồng bắt được một con ba ba, giao cho vợ làm bếp rồi đi làm đồng, bụng chắc mẩm chiều về có mồi ngon sẽ rủ bạn lai rai vài xị đế. Chị vợ thả con ba ba vào nồi, bỏ thêm vào đó vài ngọn rau mùng tơi rồi bắc lên nấu trên bếp củi. Trong khi chị lúi húi vo gạo thì con ba ba thấy nước nóng lên, nó bèn bò ra khỏi nồi rồi đi mất. Chị vợ đoảng vo gạo xong, mở vung nồi canh xem thử. Chị ta lấy đũa khoắng, nhận ra rau mùng tơi vẫn chưa kịp chín, nhưng ba ba đâu thì chẳng thấy. Chị ta cứ bần thần ngẫm nghĩ hồi lâu, rồi đi đến kết luận: "Mùng tơi chưa chín, đí địn đã tan".Dám nói rằng, những từ vừa nêu ra chẳng ai có thể giải thích nổi nghĩa của nó. Riêng cách nói về số đếm trong trò chơi đánh chắt, ta còn thắc mắc vì sao ở miền Trung, từ "3/ba thìn" lại nhảy qua "9/chín chăn", cũng như ở miền Bắc từ "3/ba chòi" lại vọt đến "9/chín chủ"? Cách nói này hoàn toàn không ngẫu nhiên mà đã vận dụng, phổ biến trong tục ngữ, ca dao, thí dụ: "Thằng Bờm có cái quạt mo/Phú ông xin đổi ba bò, chín trâu", "Ba bể chín châu", "Ba bị chín quai mười hai con mắt"… Ông Phan Khôi thừa nhận: "Tôi nghĩ mãi mà không hiểu". Rồi ông nêu ý kiến: "Hoặc giả câu trẻ con nói đó có cái lý gì sâu kín về số học hay toán học mà mình không biết. Còn như bảo thứ đó trẻ con bạ đâu nói đấy, hơi đâu mà tìm hiểu cho mệt trí, thì tôi không dám" (SĐD, tr.217).Bạn cũng nghĩ thế chăng?Vâng, tôi cũng nghĩ thế. Và xét ra trong ngày xuân ngày tết, chúng ta cùng bàn về vài từ "bí hiểm" đâu phải không có ích khi cùng tìm về tiếng Việt.
Chuẩn bị cho trẻ vào lớp 1 bằng thi Rung chuông vàng
Ngày 22.2, ông David Beckham cùng các đồng sở hữu CLB Inter Miami, anh em nhà tỉ phú Jorge và Jose Mas, đã công bố quan hệ đối tác với tổ chức UNICEF, hướng đến mục tiêu hỗ trợ giáo dục trẻ em tại Haiti, Honduras, Argentina, Mexico và El Salvador. "Người hâm mộ Inter Miami sẽ quyên góp để ủng hộ chiến dịch này tại sân vận động Chase trước trận mở màn mùa giải MLS (ngày 23.2)", tờ Miami Herald cho biết.Phát biểu tại buổi lễ ra mắt đối tác với UNICEF, David Beckham bày tỏ: "Hàng triệu trẻ em trên khắp thế giới bị tước mất quyền được hưởng nền giáo dục chất lượng. Thông qua công việc của tôi với UNICEF trong 20 năm qua, tôi đã thấy được sự khác biệt mà giáo dục có thể mang lại cho trẻ em, gia đình và cộng đồng của các em. Tôi tự hào rằng, CLB Inter Miami sẽ hỗ trợ UNICEF trong sứ mệnh quan trọng của mình là tạo ra một thế giới công bằng hơn, nơi trẻ em có cơ hội được đến trường, được học tập và phát huy hết tiềm năng của mình".Trong khi đó, tỉ phú Jorge Mas nhấn mạnh: "Từ khi còn nhỏ, tôi đã được dạy rằng, giáo dục là chìa khóa để đạt được ước mơ của mình. Thật không may, nhiều trẻ em không được tiếp cận với nền giáo dục mà chúng cần để giúp biến ước mơ của mình thành hiện thực. Bằng cách hợp tác với UNICEF, Quỹ Inter Miami sẽ có thể mở rộng hỗ trợ cho các chương trình giáo dục. Cùng nhau, chúng tôi hướng đến mục tiêu trao quyền tự do mơ ước cho trẻ em trên toàn thế giới".Theo báo chí Mỹ, sự hợp tác giữa Inter Miami và UNICEF, sẽ nâng tầm hình ảnh của đội bóng lên tầm thế giới. Một bước đi tiếp theo trong chiến lược toàn cầu mà cựu danh thủ David Beckham đã ấp ủ từ lâu nay, sau khi hoàn thành giấc mơ thành lập đội bóng do mình sở hữu một khi giải nghệ sự nghiệp thi đấu.Đến nay, ông David Beckham đã biến Inter Miami trở thành CLB tỉ phú chỉ sau hơn 7 năm thành lập. Giá trị đội bóng vừa được tạp chí Forbes công bố ngày 21.2, lên mức 1,2 tỉ USD ngay trước mùa giải 2025. Inter Miami xếp thứ 2 trong nhóm tốp 5 CLB bóng đá có giá trị cao nhất tại Mỹ, sau Los Angeles FC (1,25 tỉ USD). Tuy nhiên, về doanh thu Inter Miami xếp số 1 với hơn 180 triệu USD và thu nhập hoạt động lên đến 50 triệu USD. Doanh thu của Los Angeles FC đạt 150 triệu USD và thu nhập hoạt động được 12 triệu USD.Theo tỉ phú Jorge Mas: "Giá trị của Inter Miami sẽ sớm đạt mức kỷ lục từ 1,3 tỉ USD đến 1,5 tỉ USD. Hiệu ứng Messi và những tác động mà anh ấy có thể tạo ra đối với nền tảng tài chính, chính là sự tăng trưởng vượt bậc của đội bóng trong những năm qua".Ông Jorge Mas và cả David Beckham đều tin tưởng Messi sẽ kích hoạt điều khoản gia hạn hợp đồng để thi đấu cho Inter Miami đến hết năm 2026. Cũng như sẽ trở thành đồng chủ sở hữu CLB, nhờ điều khoản đặc biệt sở hữu một tỷ lệ % đáng kể cổ phần của Inter Miami sau khi giải nghệ.Nhờ sự tăng trưởng tài chính đáng kể, Jorge Mas và David Beckham chi tiêu mạnh tay giúp Inter Miami tăng cường lực lượng hùng hậu để thi đấu ở mùa giải 2025. Đến nay, đã có 7 tân binh, với người mới nhất vừa gia nhập là tiền đạo 18 tuổi, Allen Obando, người Ecuador từ CLB Barcelona SC (Ecuador).Messi và Inter Miami sẽ thi đấu trận mở màn mùa giải MLS 2025 gặp New York City FC trên sân nhà lúc 7 giờ 30 ngày 23.2. Sau đó, họ sẽ gặp lại Sporting Kansas City ở trận lượt về vòng 1 giải CONCACAF Champions Cup cũng trên sân nhà lúc 8 giờ ngày 26.2 (lượt đi Inter Miami thắng tỷ số 1-0).
