Trứng cốm tròn đầy một vầng trăng
Trong khoảng thời gian đó, những trẻ khác ùa chạy đi trốn, nấp đâu đó càng kín càng tốt. Khi đọc đến con số 100 thì trẻ mở mắt ra và bắt đầu đi tìm bạn, ai bị phát hiện đầu tiên là bị thua. Đếm đủ con số như thế, lâu lắm, có trẻ láu cá đọc tắt cho nhanh để khi mình mở mắt ra thì các bạn vẫn chưa kịp trốn. Câu đó như sau: "Một đôi, hai đắn, ba thìn, chín chăn, chẵn chục". Thời nhỏ, tôi đã chơi trốn - tìm và nay con tôi cùng trẻ con hàng xóm cũng thế. Năm tháng đi qua, mãi hơn 60 năm sau, nhờ đọc Phan Khôi di cảo - bản thảo chưa đầy đủ (NXB Trí Thức - 2021) do các con của cha đẻ Tình già biên soạn, tôi mới biết chi tiết này: "Trẻ con ta có trò chơi đánh chắt. Dùng những que tre mà đánh, là đánh chắt que; dùng những hòn sỏi mà đánh, là đánh chắt chuyền. Đây không nói cách đánh như thế nào, chỉ nói khi đánh xong một bàn, đếm những que tre hay hòn sỏi đã chiếm được để định ăn thua, thì trẻ con ở Trung và ở Bắc đếm có khác nhau nhưng lại giống nhau ở một chỗ rất lạ. Trẻ con ở miền Trung đếm: "Một đôi, hai đắn, ba thìn, chín chăn, chẵn chục". Trẻ con ở miền Bắc đếm: "Một chắt, hai choi, ba chòi, chín chủ, chẵn chục" (tr.216-217).Trò chơi này, sở dĩ gọi chắt/đánh chắt bởi bản thân chắt/hòn chắt có nghĩa là "hòn nhỏ nhỏ như viên đạn" (Đại Nam quấc âm tự vị, 1895), "Một trò chơi của trẻ con, một tay vừa nhặt vừa tung vừa hứng" (Việt Nam tự điển, 1931); hiện nay tên gọi phổ biến là "chuyền thẻ", có nơi còn gọi "đánh nẻ".Rõ ràng, cách đọc tắt trong trò chơi trốn - tìm đã có từ xưa lắm, ít ra đã có trước năm 1958 là năm ông Phan Khôi viết bài này. Ở đây, khi xét về chữ nghĩa ta thấy gì? Muốn thấy gì, trước hết cần phải tìm hiểu nghĩa của các từ đó."Một đôi" thì dễ hiểu rồi, không cần dài dòng gì thêm. "Hai đắn" thì "đắn" là gì? Tự bản thân từ này không có nghĩa, phải đi chung với từ khác, chẳng hạn Truyện Kiều có câu: "Đắn đo cân sắc cân tài/Ép cung cầm nguyệt, thử bài quạt thơ". Kể ra cái lối "mua người" ngày xưa cũng lạ, chẳng những cô ấy có nhan sắc mà còn phải biết "cầm kỳ thi họa đủ mùi ca ngâm" thì càng cao giá.Còn "ba thìn" thì sao? "Thìn" là từ Việt cổ có nghĩa là "sửa sang, răn, giữ", theo Đại Nam quấc âm tự vị (1895), chẳng hạn Thiên Nam ngữ lục có câu: "Thìn lòng tích đức tu nhân/Bụt trời đã biết, quỷ thần đã hay". Về tâm lý con người, không phải bây giờ mà hàng trăm năm trước, cụ Nguyễn Trãi đã nhìn ra:Dắng dỏi bên tai tiếng quản huyền,Lòng xuân nhẫn động ắt khôn thìn.Xuân xanh chưa dễ hai phen lại,Thấy cảnh càng thêm tiếc thiếu niên."Nhẫn" nghĩa là đến, cho đến. Chí lý thật, có lúc nghe tiếng sáo, tiếng đàn (quản huyền) trong không gian, cảnh vật mà mình yêu thích ắt khó giữ lòng mà xao động, xao xuyến, rồi cảm thấy tiếc xuân xanh đã qua. Đã qua thời tuổi trẻ. Chỉ còn là cảm xúc bùi ngùi. Sực nghĩ, "Tiếng đưa hiu hắt bên lòng/Buồn ơi! Xa vắng, mênh mông là buồn" của Thế Lữ cũng là lúc nghe Tiếng sáo Thiên Thai nên khiến "Lòng xuân nhẫn động ắt khôn thìn" là vậy.Rồi, "chín chăn" nghĩa là gì?Ta thử đặt giả thuyết từ "một đôi" là 2, "hai đắn" là 4, ắt "ba thìn" là 6, vậy "chín chăn" cũng nằm trong cách tính này? Không, "chín chăn" trong ngữ cảnh này chính là chẵn/chín chẵn, do cách phát âm nhanh nên đã lướt bỏ dấu ngã trở thành "chăn". Chẵn là trọn, đủ, không lẻ, không thừa, không thiếu, đủ cặp, không so le, còn có cách nói chẵn chòi, chẵn bon. "Chín chăn" xác định, quả quyết chính xác là 9. Suy luận này hợp lý bởi kết thúc câu này là "chẵn chục" tức là 10. Theo nhà ngôn ngữ học Lê Ngọc Trụ, "chục" là tiếng Việt chuyển gốc Hán-Việt: "Chục: số vật mười món, hoặc có hơn (tùy vùng) < thốc (sum họp, một bụi - giọng Quảng Đông: chục)". Ca dao có câu: Bảy với ba, anh kêu rằng một chụcTam tứ lục, anh tính cửu chươngBảy cộng ba đúng là 10, là chục. Cách gọi "chẵn chục" đến nay vẫn còn phổ biến, còn gọi chục trơn, chục chẵn. Dù biết chắc là vậy nhưng chắc gì chục là 10?Ta có thể kiểm chứng trong đời thường lẫn tác phẩm văn học, chẳng hạn, khi viết Bảy ngày trong Đồng Tháp Mười, nhà văn Nguyễn Hiến Lê có kể khi đến "Tân An, một châu thành nằm ở ven Đồng Tháp", lúc đi chỗ ăn sáng: "Anh Bình nhất định lựa tiệm ở gần chợ vì anh vốn ưa cảnh náo nhiệt, thích nhìn người ta đi lại, mua bán. Anh mua một trái dưa hấu và một chục quít, ngạc nhiên lắm khi thấy cô hàng đếm cho anh mười hai trái. Anh cầm hai trái trả lại: "- Cô đưa thừa cho tôi. Tôi mua có một chục thôi mà". Cô hàng nghe giọng là lạ của anh, mỉm cười, đẩy hai trái quít về phía anh: "- Thầy mua một chục thì tôi đếm một chục đó". Anh Bình chẳng hiểu gì cả, tôi phải giảng: "- Ở miền này trái cây như quít, mận thì một chục là mười hai trái. Có tỉnh một chục mười bốn hay mười sáu kia". "- Lạ nhỉ! Một chục mười sáu trái. Thế thì có ông thánh hiểu".Chi tiết này đã phản ánh tính cách rộng rãi, hào phóng của người miền Nam. Anh Bình ngạc nhiên là phải bởi anh từ ngoài Bắc vào, không sinh sống nơi này.Với các phân tích, dẫn chứng vừa nêu, tóm lại, ta vẫn không hiểu rõ nghĩa các từ liên quan đến số đếm trong trò chơi của con trẻ ngày xưa. Không những thế, ta còn còn ngắc ngứ với bài đồng dao này: "Mồng một lưỡi trai/Mồng hai lá lúa/Mồng ba câu liêm/Mồng bốn lưỡi liềm/Mồng năm liềm giật/Mồng sáu thật trăng/Mười rằm trăng náu/Mười sáu trăng treo/Mười bảy sảy giường chiếu/Mười tám rám trấu/Mười chín đụn dịn/Hăm mươi giấc tốt/Hăm mốt nửa đêm…". Với câu "Mười chín đụn địn", có bản ghi "đụn dịn". Bài đồng dao này mô tả hình thù mặt trăng qua các ngày, đại khái, đêm 17 trăng lên vào lúc người ta "sảy giường chiếu" là chuẩn bị ngủ, đêm 18 trăng mọc là lúc lửa ủ trong bếp đã "rám trấu"... Thế, đêm 19 "đụn địn/đụn dịn" thì hiểu thế nào đây?Chịu. Từ "chịu" này, ta lặp lại một lần nữa khi nghe đến từ "đí địn". Trong tập sách Người Việt nói tiếng Việt (NXB TH TP.HCM - 2023), nhà nghiên cứu Nguyễn Quang Thọ cho biết văn cảnh xuất hiện của từ này: "Chuyện rằng có một chị vợ cực đoảng. Một hôm anh chồng bắt được một con ba ba, giao cho vợ làm bếp rồi đi làm đồng, bụng chắc mẩm chiều về có mồi ngon sẽ rủ bạn lai rai vài xị đế. Chị vợ thả con ba ba vào nồi, bỏ thêm vào đó vài ngọn rau mùng tơi rồi bắc lên nấu trên bếp củi. Trong khi chị lúi húi vo gạo thì con ba ba thấy nước nóng lên, nó bèn bò ra khỏi nồi rồi đi mất. Chị vợ đoảng vo gạo xong, mở vung nồi canh xem thử. Chị ta lấy đũa khoắng, nhận ra rau mùng tơi vẫn chưa kịp chín, nhưng ba ba đâu thì chẳng thấy. Chị ta cứ bần thần ngẫm nghĩ hồi lâu, rồi đi đến kết luận: "Mùng tơi chưa chín, đí địn đã tan".Dám nói rằng, những từ vừa nêu ra chẳng ai có thể giải thích nổi nghĩa của nó. Riêng cách nói về số đếm trong trò chơi đánh chắt, ta còn thắc mắc vì sao ở miền Trung, từ "3/ba thìn" lại nhảy qua "9/chín chăn", cũng như ở miền Bắc từ "3/ba chòi" lại vọt đến "9/chín chủ"? Cách nói này hoàn toàn không ngẫu nhiên mà đã vận dụng, phổ biến trong tục ngữ, ca dao, thí dụ: "Thằng Bờm có cái quạt mo/Phú ông xin đổi ba bò, chín trâu", "Ba bể chín châu", "Ba bị chín quai mười hai con mắt"… Ông Phan Khôi thừa nhận: "Tôi nghĩ mãi mà không hiểu". Rồi ông nêu ý kiến: "Hoặc giả câu trẻ con nói đó có cái lý gì sâu kín về số học hay toán học mà mình không biết. Còn như bảo thứ đó trẻ con bạ đâu nói đấy, hơi đâu mà tìm hiểu cho mệt trí, thì tôi không dám" (SĐD, tr.217).Bạn cũng nghĩ thế chăng?Vâng, tôi cũng nghĩ thế. Và xét ra trong ngày xuân ngày tết, chúng ta cùng bàn về vài từ "bí hiểm" đâu phải không có ích khi cùng tìm về tiếng Việt.Vụ 'bác sĩ Trần Khoa': Vì sao tin giả được lan truyền nhanh chóng trên mạng ?
Từ nơi được xem là trái tim của châu Âu, Tổng hội Người Việt Nam tại Bỉ (UGVB) có hơn 11 năm hoạt động và phát triển với mục tiêu xây dựng cộng đồng người Việt ngày một lớn mạnh.Ông Nguyễn Thanh Long, Phó chủ tịch UGVB, cho biết nằm ở trái tim của châu Âu, UGVB có nhiều thuận lợi trong giao lưu văn hóa, trao đổi kinh nghiệm triển khai, tổ chức, và quảng bá tinh thần Việt. Trong không gian đó, văn hóa Việt và đặc biệt là tiếng Việt, nằm ở trung tâm, nơi giao thoa và hài hòa với các hoạt động xúc tiến thương mại, trao đổi khoa học công nghệ và sáng tạo, nghị trình chính trị Việt Nam - Liên minh Châu Âu (EU) và ngoại giao nhân dân."Chúng tôi luôn đặt nhiệm vụ này với ưu tiên nhằm tạo ra các hoạt động giàu bản sắc Việt và tình yêu đất nước như tổ chức Tết Nguyên đán, tết Trung thu, ngày hội gia đình, gói bánh chưng, trình diễn áo dài, múa lân, và không thể không nói đến việc đưa tiếng Việt tới các cháu trong cộng đồng, tới các thư viện, tới các không gian văn hóa quốc tế...", ông Long chia sẻ với Thanh Niên. Đây là một trong các nhịp cầu gắn kết ngoại giao nhân dân Việt - Bỉ và Việt Nam - EU ngày càng đậm sâu.Trong chuỗi những hoạt động nổi bật của tổng hội hơn 11 năm qua, ông Long cho biết việc tổ chức Tết Nguyên đán là có ý nghĩa nhân văn nhất đối với bà con kiều bào tại Bỉ và các nước lân cận. Với sự hỗ trợ mạnh mẽ từ cộng đồng, chính quyền sở tại, Đại sứ quán Việt Nam tại Bỉ và Ủy ban Người Việt Nam ở nước ngoài, tổng hội đã mời nhiều nghệ sĩ sang biểu diễn phục vụ kiều bào. Đây cũng là dịp để cộng đồng đến chung vui và thưởng thức các món ăn truyền thống của dân tộc.Không chỉ giữ lửa, người Việt Nam ở nước ngoài cũng đang nỗ lực cống hiến cho đất nước. Có thể kể đến hoạt động của Mạng lưới đổi mới sáng tạo Việt Nam tại châu Âu (VINEU). Trả lời Thanh Niên, Chủ tịch VINEU Phạm Huy Hoàng cho biết VINEU nhận được rất nhiều sự hỗ trợ và quan tâm từ Trung tâm đổi mới sáng tạo quốc gia (NIC), Bộ Kế hoạch - Đầu tư, các cơ quan ban ngành trong nước và các cơ quan đại diện Việt Nam tại nước ngoài."Cái được lớn nhất đến thời điểm này là chúng ta có một tổ chức chính thống, có đăng ký pháp lý tại châu Âu tập hợp được đội ngũ chuyên gia trí thức luôn sẵn sàng đóng góp cho đất nước khi cần và có cơ hội", ông Hoàng nói. Có thể nhắc đến một số hoạt động nổi bật mà VINEU đã triển khai trong thời gian vừa qua như cử chuyên gia tham gia các hội thảo, tư vấn cho các cơ quan trong nước về các vấn đề liên quan đến đổi mới sáng tạo. Nhiều hội thảo chuyên đề cũng đã được VINEU tổ chức nhằm giới thiệu các công nghệ mới có tính ứng dụng cao tại Việt Nam. Tháng 6.2024, Ngày hội đổi mới sáng tạo Việt Nam tại châu Âu cũng được VINEU chủ trì tổ chức thành công với sự tham gia của nhiều công ty, doanh nghiệp trong và ngoài nước. Để hỗ trợ các start-ups Việt Nam phát triển và mở rộng thị trường tại châu Âu, VINEU cũng đã phối hợp cùng đối tác tại Bỉ (hub.brussels) đưa một đoàn gồm đại diện của 10 start-ups được NIC lựa chọn sang Brussels học tập và tiếp xúc với các doanh nghiệp, tổ chức tại Bỉ và châu Âu.Về kế hoạch thời gian tới, VINEU cho biết sẽ tập trung xây dựng và mở rộng mạng lưới. VINEU sẽ thành lập các nhóm chuyên gia, tham gia vào các dự án thực tế tại Việt Nam nhằm tạo cơ hội đóng góp cho các thành viên cũng như xây dựng VINEU phát triển theo hướng bền vững về tài chính và tổ chức.Quynh Iris Nguyen - de Prelle, là một nghệ sĩ độc lập, nhà thơ gốc Việt, với 5 tập thơ tiếng Việt và 1 cuốn tiểu thuyết hư cấu, các tác phẩm xuất hiện tại các thư viện đại học tại Mỹ, châu Âu và Úc như Harvard, thư viện quốc gia Pháp... Chị cũng là người sáng lập IVB - Trung tâm Liên văn hóa Việt Nam và Thái Bình Dương tại Brussels."IVB là ấp ủ của tôi về một trung tâm hay ngôi nhà lớn về Việt Nam tại Bỉ để mọi người gặp gỡ và chia sẻ các câu chuyện của chính thế hệ mình, các câu chuyện về văn hóa và ID văn hóa Việt mà tôi hay gọi là Căn cước Việt Nam. IVB cũng là tiếng nói tích cực của cộng đồng Việt Nam tại Brussels và Bỉ nói chung trong sự đa dạng văn hóa của trái tim châu Âu", chị Quynh Iris Nguyen chia sẻ với Thanh Niên. Ngoài IVB, chị còn đồng sáng lập Tủ sách Việt tại Brussels cùng chị Kiều Bích Hương, cũng là đồng sáng lập VBAB - Hội Doanh nghiệp Việt Nam tại Bỉ vừa ra mắt hồi tháng 11.2024. Đại sứ Việt Nam tại Bỉ, Trưởng phái đoàn Việt Nam bên cạnh EU Nguyễn Văn Thảo đã bày tỏ sự ủng hộ mạnh mẽ cho hoạt động của VBAB.Từ khi thành lập vào tháng 4.2024, IVB đã tham gia sự kiện trang phục truyền thống tại Bảo tàng hoàng gia BELvue. Lần đầu tiên, Việt Nam xuất hiện cùng với hơn 14 cộng đồng khác tại Brussels với rất nhiều trang phục như áo quan họ, áo bà ba, áo dài, các trang phục của vùng núi phía bắc như H'mông, Tày, Nùng... Tiếp đó, gian hàng Việt Nam gây ấn tượng mạnh mẽ trong Lễ hội Hakuna Matata, mang đến một Việt Nam với chợ quê Việt và mâm cơm truyền thống để giới thiệu với người dân Bỉ và bạn bè quốc tế. Sách tiếng Việt được trưng bày tại đây như một ngôn ngữ riêng có chứ không phải sự nhầm lẫn với các ngôn ngữ khác. Ngoài ra, IVB còn kết hợp cùng UGVB tổ chức ra mắt Câu lạc bộ Di sản áo dài Việt Nam với nhiều bộ trang phục được các nghệ nhân, bạn bè từ Việt Nam tặng cho IVB gìn giữ và giới thiệu tại châu Âu."Mỗi lần xuất hiện, IVB luôn muốn gửi đến bạn bè các thông điệp như sự nhận biết về ID Việt qua từng chi tiết, từng bộ trang phục và món ăn hay cách thức làm việc của thế hệ chúng tôi ngày hôm nay, một thế hệ với chất lượng và tiêu chuẩn chuyên nghiệp, cách làm việc nghiêm túc và một hình ảnh Việt Nam mới mẻ, năng động và tích cực", chị nhấn mạnh.Bằng một cách làm khác, chị Ngô Đỗ Thu Hường tên tiếng Anh là Helen (sống tại Bỉ) chọn kiến tạo và phát triển kênh podcast mang tên Kênh Việt Happiness Station từ tháng 5.2021. Chị Helen cho biết Kênh Việt ra đời nhằm chia sẻ kinh nghiệm người Việt xa xứ, lan tỏa điều tích cực, nghị lực sống và nét đẹp tâm hồn. Hiện kênh có 30 giọng đọc từ ba miền, đang định cư tại 14 nước, dần trở thành sân chơi được chờ đợi, được gọi tên mỗi khi nhắc tới các cuộc thi hay cơ hội cho trẻ em người Việt, gốc Việt xa xứ thực tập tiếng Việt, tăng khả năng kết nối gia đình và cộng đồng, hướng về quê hương.Năm 2023, Kênh Việt nhận được danh hiệu "sứ giả tiếng Việt ở nước ngoài" trong cuộc thi do Ủy ban Nhà nước về người VN ở nước ngoài (Bộ Ngoại giao) phối hợp tổ chức với một số đơn vị thuộc Bộ Giáo dục - Đào tạo, Bộ Văn hóa - Thể thao - Du lịch, Đài truyền hình Việt Nam, Hội Liên lạc với người Việt Nam ở nước ngoài."Chúng tôi bắt đầu ước mơ làm sao để duy trì văn hóa cũng như tiếng Việt ở nước ngoài. Bản thân tôi sang châu Âu lúc mới 17 tuổi, thời gian sống ở châu Âu của tôi còn dài hơn ở Việt Nam. Tôi cũng là mẹ của một cậu con trai mang hai dòng máu nên cảm nhận rõ rệt rằng để duy trì được ngôn ngữ mẹ đẻ ở xứ người là việc không hề dễ dàng. Ngoài tình yêu, còn phải có phương pháp và môi trường cộng đồng… Để tạo điều kiện cho mọi người, đặc biệt là thế hệ trẻ gốc Việt ở nước ngoài nói và viết tiếng Việt, chúng tôi thường xuyên tổ chức các cuộc thi theo chủ đề về ẩm thực, du lịch, trải nghiệm văn hóa, kết nối tình yêu với gia đình, quê hương…", chị Helen chia sẻ.Dự án của chị đã tổ chức nhiều sự kiện cho cộng đồng như các cuộc thi online. Ngoài ra, Kênh Việt cũng tổ chức hay tham gia đồng tổ chức các sự kiện offline như: "Trại tiếng Việt mùa xuân" thí điểm tại Bỉ; triển khai dự án văn hóa đọc bằng việc xây dựng hai "Tủ sách Việt trong nhà hàng Việt" nơi cộng đồng xa xứ có thể tiếp cận và mượn hơn 500 đầu sách (Việt) cho nhiều độ tuổi và chủ đề, hoàn toàn miễn phí. Nhớ về một lần được "chạm cảm xúc", chị Helen kể trong cuộc thi "Du lịch cùng con 2022", nhiều bài thi kể về hành trình cảm động được quay trở về nhà gặp lại ông bà, anh chị em họ hàng sau mấy năm xa cách vì đại dịch của các bạn trẻ gốc Việt từ nhiều châu lục tham gia. Tác phẩm giải nhất thuộc về bé Tijn Konings 7 tuổi sinh ra tại Hà Lan. Bé không chỉ có khả năng sử dụng tiếng Việt thành thạo mà còn gây ấn tượng bằng tư duy và diễn đạt cảm xúc sâu sắc xen cả hài hước.Tháng 12.2022, trong chuyến thăm và làm việc tại châu Âu, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã tặng một món quà rất đặc biệt cho cộng đồng người Việt tại Bỉ. Bộ sách "Chào Tiếng Việt" là món quà rất quý và nhiều ý nghĩa, góp phần lan tỏa việc nói và học tiếng mẹ đẻ ở môi trường nước ngoài. Món quà này là nguồn cảm hứng cho dự án "Sách Việt ở thư viện Bỉ". Nhờ sự quyết tâm, tư vấn quý báu của những thành viên tâm huyết về việc gìn giữ tiếng Việt ở nước ngoài, UGVB quyết định mang sách "Chào Tiếng Việt" đồng thời dành thêm ngân sách mua, kêu gọi tặng sách tiếng Việt để mang tới những thư viện tại các thành phố nơi có nhiều bà con người Việt sinh sống.Dự án "Sách Việt ở thư viện Bỉ" đã mang sách tới các thư viện ở Brussels như Muntpunt, thư viện quận Ixelles, thư viện De Krook của thành phố Gent. Những thành phố khác như Liege, Antwerpen, Namur, Aalst... cũng là mục tiêu tiếp tới của dự án.Chị Nguyễn Chung Thủy (Phó chủ tịch kiêm Trưởng ban Văn hóa xã hội UGVB)Trả lời câu hỏi của Thanh Niên về trường hợp Phạm Anh Khôi (18 tuổi) là một cầu thủ bóng đá trẻ gốc Việt tài năng đang thi đấu tại Bỉ, ông Phạm Huy Hoàng nói: "Cháu rất mong muốn được thi đấu cho đội tuyển Việt Nam khi có cơ hội và điều kiện thích hợp. Vừa rồi, Liên đoàn cũng có liên hệ với CLB xin phép để cháu về thi đấu cho U.19 quốc gia nhưng do lịch thi đấu và chuẩn bị tiền mùa giải với U.23 nên CLB chưa đồng ý để cháu về. Sau này khi các giải đấu của đội tuyển Việt Nam diễn ra vào thời điểm thuận lợi và Liên đoàn vẫn muốn cháu tham gia, gia đình và CLB chắc chắn sẽ tạo điều kiện để cháu có thể về thi đấu".
Xe ‘quốc dân’ Mazda CX-5 lại giảm giá, bản thấp nhất còn 749 triệu đồng
Hội thao khu vực II diễn ra từ ngày 14 - 16.5, quy tụ 19 đơn vị với gần 300 VĐV tham gia tranh tài ở 5 môn: bóng đá, bóng bàn, cầu lông, quần vợt, cờ tướng. Trong đó, môn bóng đá, cầu lông, kéo co sẽ thi đấu tại CLB Tao Đàn; môn cờ tướng, bóng bàn sẽ thi đấu tại CLB Thể dục thể thao đa năng Nguyễn Du (P. Bến Thành, Q.1); môn quần vợt sẽ thi đấu tại CLB Nguyễn Du 9116 Nguyễn Du (P. Bến Thành, Q.1). Ngoài ra, môn kéo co sẽ diễn ra ngay trước lễ bế mạc trao giải sáng 16.5.
Các đợt trận đầu tiên của vòng loại thứ 3 Asian Cup 2027 sẽ diễn ra vào tháng 3 và tháng 6 năm nay. Khả năng rất cao là trong khoảng thời gian nói trên, tiền đạo Nguyễn Xuân Son chưa kịp bình phục sau chấn thương rất nặng ở trận chung kết lượt về AFF Cup 2024, tối 5.1 tại Bangkok. Xuân Son bị gãy chân, cần vài tháng để có có thể tập luyện trở lại.Đây cũng là khoảng thời gian các đồng đội khác ở đội tuyển Việt Nam sẽ cố gắng làm thay phần việc của Xuân Son, cố gắng duy trì sức mạnh của đội bóng trong tay HLV Kim Sang-sik. Ngoài Xuân Son, đội tuyển Việt Nam vẫn còn những tiền đạo rất sáng giá, gồm Nguyễn Tiến Linh, Phạm Tuấn Hải, Nguyễn Văn Toàn và Bùi Vĩ Hào.Tất cả các cầu thủ này đều thi đấu tốt tại AFF Cup 2024. Tiến Linh ghi được 4 bàn thắng tại giải vô địch Đông Nam Á vừa kết thúc, ngang với thành tích của Patrik Gustavsson, Suphanat Mueanta (Thái Lan), Shawal Anuar (Singapore), đồng hạng nhì trong danh sách vua phá lưới AFF Cup, chỉ kém mỗi Nguyễn Xuân Son (7 bàn). Phạm Tuấn Hải có 1 bàn tại AFF Cup. Nếu tính luôn tình huống anh sút bóng khiến Pansa Hemviboon (Thái Lan) đá phản lưới nhà trong trận chung kết lượt về là 2 pha lập công. Đây lại là 2 pha lập công quan trọng nhất giải, được ghi trong trận chung kết lượt về ngay trên đất Thái Lan, mang cúp vô địch về cho đội tuyển Việt Nam.Văn Toàn và Vĩ Hào mỗi người cũng có 1 bàn thắng tại AFF Cup 2024. Tín hiệu tích cực nằm ở chỗ chấn thương hiện tại của Văn Toàn có thể bình phục trước khi đội tuyển Việt Nam tập trung trở lại vào tháng 3 tới đây. Khi đó, HLV Kim Sang-sik sẽ bớt lo về vấn đề nhân sự trên hàng tiền đạo.Ở vòng loại thứ 3 Asian Cup 2027, đội tuyển Việt Nam sẽ nằm ở bảng F, cùng với các đội Malaysia, Lào và Nepal. Trong số này, ngoài Malaysia được đánh giá ở gần trình độ với đội tuyển Việt Nam, các đội Lào và Nepal khá yếu. Riêng đội Lào vừa thua đội tuyển 1-4 ở vòng bảng AFF Cup 2024.Chính vì thế, các cầu thủ Việt Nam chủ yếu tập trung giải quyết đối thủ chính Malaysia vào các ngày 10.6 (lượt đi) và 31.3.2026 (lượt về). Ở trận lượt đi ngày 10.6, có thể Nguyễn Xuân Son chưa bình phục, các cầu thủ khác sẽ cố gắng làm thay phần việc của Xuân Son, đánh bại Malaysia trên sân đối phương. Đến trận lượt về ngày 31.3.2026, Xuân Son khi đó đã trở lại đội tuyển, nên chúng ta sẽ có lực lượng tốt nhất.Tin rằng đội bóng của HLV Kim Sang-sik vẫn là đội bóng mạnh nhất bảng F vòng loại thứ 3 Asian Cup 2027. Chúng ta đủ khả năng đứng đầu bảng đấu này để lấy vé lọt vào vòng chung kết (VCK) giải vô địch châu Á sau đây 2 năm. Theo điều lệ, chỉ có 6 đội đứng đầu mỗi bảng vòng loại thứ 3 Asian Cup có vé dự VCK. Những chiếc vé còn lại đã thuộc về 18 đội đang hiện diện ở vòng loại thứ 3 World Cup 2026 khu vực châu Á.
Tiền Hải phát triển kinh tế mở rộng không gian hướng ra biển
Theo SCMP, thị trường smartphone Trung Quốc đang sôi động trở lại nhờ chương trình trợ cấp của chính phủ, bắt đầu từ ngày 20.1. Theo đó, người dân khi mua điện thoại thông minh, máy tính bảng và đồng hồ thông minh giá dưới 6.000 nhân dân tệ (21 triệu đồng), sẽ được hỗ trợ 15% giá trị sản phẩm, tối đa 500 nhân dân tệ (1,7 triệu đồng). Mỗi người được hưởng trợ cấp cho một sản phẩm trong mỗi danh mục. Để có thể nằm trong danh mục được trợ cấp của chính phủ, các nhà sản xuất, nhà phân phối đã đồng loạt điều chỉnh, giảm giá nhiều mẫu smartphone, giúp người dân dễ tiếp cận thiết bị cao cấp với giá hợp lý hơn. Dữ liệu từ công ty nghiên cứu thị trường Counterpoint cho thấy, doanh số smartphone tại Trung Quốc từ ngày 20 đến 26.1 đã tăng vọt 65% so với cùng kỳ năm ngoái. Chỉ một tuần sau khi chính sách trợ giá được triển khai, đã có hơn 9,5 triệu thiết bị được bán ra. Theo Counterpoint, chương trình trợ cấp toàn quốc đã "khơi dậy nguồn sinh khí" của thị trường di động Trung Quốc. Dự kiến chính sách này sẽ giúp doanh số bán hàng trong quý đầu tăng 2 - 3%. Theo các chuyên gia, chương trình của chính phủ nhằm thúc đẩy tiêu dùng trong nước trong bối cảnh nền kinh tế đang bị trì trệ. Cả thương hiệu di động nội địa lẫn quốc tế đều đang bị cuốn vào những cuộc cạnh tranh khốc liệt. Sự bùng nổ của GenAI (trí tuệ nhân tạo tạo sinh) cũng khiến cuộc đua của các thương hiệu trở nên gay gắt hơn. Tuy nhiên, chính sách tặng tiền cho người mua smartphone gần như không áp dụng cho Apple. Các mẫu iPhone 16 mới không nằm trong danh sách được trợ cấp của chính phủ Trung Quốc do sản phẩm thuộc phân khúc cao cấp. Mẫu iPhone 16e giá rẻ đang được một số nền tảng thương mại điện tử áp dụng mức chiết khấu riêng. Với giá dự kiến từ 4.499 nhân dân tệ (15,7 triệu đồng) và 5.499 nhân dân tệ (19,3 triệu đồng), cho bản 128 GB và 256 GB, mẫu iPhone giá rẻ của Apple có thể đủ điều kiện được chính phủ trợ giá. Chính sách hỗ trợ của chính phủ Trung Quốc lập tức có hiệu lực, các thương hiệu nội địa được hưởng lợi đầu tiên. Dữ liệu từ Counterpoint cho thấy, Huawei đang dẫn đầu thị trường smartphone bán chạy nhất tháng 1. Tiếp đến là Vivo, Xiaomi đứng thứ ba. Ba nhà sản xuất Trung Quốc chiếm khoảng 54% trong tổng số 29 triệu smartphone được bán ra vào tháng đầu năm 2025. Tổng doanh số trên thị trường tăng 17% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó phân khúc 2.000 nhân dân tệ (7 triệu đồng) đến 5.000 nhân dân tệ (17 triệu đồng) tăng trưởng nhanh nhất. Theo giới phân tích, chương trình trợ giá lần này là một phần của kế hoạch kích cầu tiêu dùng được Bắc Kinh chuẩn bị từ sớm. Trước đó chính phủ đã triển khai loạt chính sách "thu cũ đổi mới" cho thiết bị gia dụng, xe hơi. Doanh số các mặt hàng hàng đã tăng mạnh từ tháng 9 năm ngoái. Đến đầu năm 2025, quy mô ưu đãi được mở rộng sang nhiều mặt hàng, phạm vi áp dụng toàn quốc thay vì một số tỉnh như trước. Ước tính chính phủ Trung Quốc đã chi khoảng 11,05 tỉ USD cho chương trình kích cầu tiêu dùng này. Tuy nhiên hiệu quả lâu dài của nó vẫn khiến giới phân tích hoài nghi. Nhiều người lo ngại thị trường sẽ mất cân bằng khi chương trình ưu đãi của chính phủ kết thúc. Ngoài ra, các thương hiệu lớn như Huawei, Xiaomi đang mở rộng thị phần nhờ chính sách của nhà nước nhưng các công ty nhỏ hơn khó có thể duy trì cạnh tranh. Nếu không có các biện pháp phù hợp, thị trường có thể rơi vào tình trạng phụ thuộc trợ giá, tạo ra tiền lệ xấu trong tương lai.
