Bảo vệ chủ quyền trên biển: Bão gió cũng phải làm nhiệm vụ xua đuổi
Tết Nguyên đán là thời điểm đầu của chu kỳ năm mới. Khi căn cứ vào các sử liệu và văn hóa dân gian, chúng ta khó xác định người Việt bắt đầu ăn tết vào dịp lập xuân từ khi nào; tuy nhiên, nhắc về nguồn gốc tết chúng ta lại có nhiều thông tin thú vị.PGS.TS Nguyễn Ngọc Thơ, Giảng viên cao cấp Viện Phát triển năng lực lãnh đạo, Đại học Quốc gia TP.HCM cho biết, người Việt cổ sớm hiểu và xác định Tết Nguyên đán là mở đầu cho một năm nông lịch nhờ vào khả năng nhận thức sự tuần hoàn của thời tiết và sự thích ứng của vụ mùa ngoài đồng. Từ thời cổ đại, khi tổ tiên người Việt nhận thức được sự chuyển giao của thời tiết và chu kỳ thời gian trong năm đã có một số hình thức sơ khai về việc xác lập chu kỳ tuần hoàn và tổ chức đón tết. Khảo cứu về phong tục của người Bách Việt cổ, trong đó có tổ tiên Lạc Việt, cho thấy ngày tết đầu năm trước đây rơi vào đầu tháng 11 âm lịch (ứng với tháng Tý), chứ không phải đầu tháng giêng (tháng Dần). Cụ thể, người Việt xưa không dùng số đếm để gọi ngày, tháng mà dùng Thiên can – Địa chi để gọi tên, chẳng hạn hết tháng Tý thì tới tháng Sửu, rồi đến Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất, Hợi là hết một năm. Giờ Tý là giờ chuyển giao giữa hai ngày trong đêm, tháng Tý là tháng lạnh nhất trong năm - tháng 11, ứng với thời điểm Đông chí, thời điểm để bắt đầu một chu kỳ đếm mới. Lúc này mùa màng cũng đã kết thúc, người Việt xưa nghỉ ngơi để chờ đến khi thời tiết ấm lên mới tính tới việc gieo cấy mùa sau. Vì vậy, họ đã chọn đầu tháng Tý (tức tháng 11 âm lịch) để ăn tết. Tính từ đầu tháng 11 cho tới đầu tháng 5 năm sau là trọn 6 tháng; do đó, người Việt gọi Tết Đoan ngọ ngày mùng 5.5 âm lịch là Tết nửa năm. "Có giả thuyết cho rằng, tháng 11 ở Việt Nam trời chưa quá lạnh, người Việt cổ có thể tổ chức các hoạt động đón tết. Trong khi đó, ở Trung Quốc, Triều Tiên, Nhật Bản… tháng 11 là bắt đầu vào chính đông, quá lạnh không ăn tết được nên họ phải tính toán lựa chọn thời điểm tiết lập xuân để ăn tết, chính vì thế họ xác định tết âm lịch vào tháng Dần (tức tháng giêng, ngay trước hoặc sau tiết lập xuân). Họ xác định tháng Dần là tháng đầu năm, gọi là "Chính nguyệt" (tức tháng chính trong năm). Quá trình này diễn ra rất sớm trong lịch sử, dưới nhãn quan "di phong định tục" . Trong quá trình tiếp xúc văn hóa và hội nhập, người Việt cổ đã dần chuyển đổi tổ chức đón tết từ đầu tháng Tý (tháng 11) sang đầu tháng Dần (tháng giêng) như ngày nay vậy", PGS.TS Nguyễn Ngọc Thơ chia sẻ.Trước đây không lâu, một số làng quê ở Vĩnh Phúc, Phú Thọ - nơi được cho là vùng đất kinh đô xưa của nhà nước Văn Lang xưa của các vị vua Hùng còn lưu lại một số tập tục cổ (như tục ăn đất khoán hun khói, tục làm lễ mở cửa rừng...) gợi về ký ức của ngày tết cổ xưa vào đầu tháng 11 của người Việt cổ. Một số gia đình người Việt gốc Hoa ở Đồng bằng sông Cửu Long vốn có nền tảng Bách Việt cổ cũng tổ chức cúng tết Đông chí bằng chè trôi nước, bánh ngọt và trái cây, coi tết Đông chí là ngưỡng thêm tuổi mới của mọi người. Như đã nói, trên đây là một giả thuyết cần có nhiều khảo cứu hơn nữa để làm rõ hơn vấn đề.Theo PGS.TS. Nguyễn Ngọc Thơ, khó có thể biết rõ người Việt xưa ăn tết thế nào nhưng cơ bản tết không thay đổi về ý nghĩa. Tết xưa còn lưu lại trong ký ức người Việt Nam hôm nay chỉ có thể là ký ức tết từ thời bao cấp hay ở giai đoạn đầu của cải cách – mở cửa mà thôi. Phong tục ngày tết xưa về cơ bản thể hiện sinh động các ý nghĩa tạ ơn đất trời, thần linh và tổ tiên, củng cố mối quan hệ vốn có của gia đình - dòng tộc, thực hiện các nghi lễ cổ truyền để chào đón năm mới và truyền dạy văn hóa cho các thế hệ con cháu, củng cố và mở rộng giao tiếp với láng giềng xung quanh, tổng kết – đúc kết kinh nghiệm của năm cũ và gửi gắm mong ước cho năm mới, chuẩn bị tâm thế mới cho năm làm việc tiếp theo. Nhìn chung, dù là tết xưa hay tết nay gì đi nữa thì ngày tết vẫn là dịp để chúng ta nhìn lại những thành quả của năm cũ và rút ra bài học cho năm mới (đối với cá nhân) và củng cố truyền thống gia đình và các mối quan hệ (đối với xã hội). Ông Thơ cho rằng, trước đây, cuộc sống hằng ngày chưa thật đủ đầy nên người ta mong đến tết để được nghỉ ngơi, ăn ngon, mặc đẹp. Vậy nên mới có câu:Cu kêu 3 tiếng cu kêuMong mau tới tết dựng nêu ăn chè.Còn ngày nay, cuộc sống no ấm hơn nên việc ăn mặc không là vấn đề nữa. Thay vào đó, sau một năm làm việc vất vả, dịp tết được nghỉ dài ngày, nhiều người quay về gia đình đoàn tụ và đón tết với gia đình trong khi không ít người muốn được nghỉ ngơi, giải trí, giao tiếp (không muốn các nghi lễ theo họ là "rườm rà"), hoặc đi du lịch..., nên dường như có sự chuyển dịch từ "ăn tết" sang "chơi tết". Dù vậy, dù là "ăn tết", "chơi tết" hay gì đi nữa thì các nghi lễ truyền thống trong dịp tết như cúng ông Táo, cúng tất niên và đ1n ông bà tổ tiên về ăn tết, cúng giao thừa, mừng tuổi ông bà cha mẹ, lì xì trẻ thơ, chúc tết dòng họ, láng giềng, thăm viếng thầy cô cũ thưở thiếu thời, tạ ơn những quý nhân đã giúp đỡ trong đời... vẫn được ưu tiên gìn giữ. Nói cách khác, các ý nghĩa cơ bản của ngày tết vẫn được giữ nguyên trạng qua phong tục và nghi lễ, việc tổ chức "ăn tết" hay "chơi tết" chỉ là hình thức thích ứng của cuộc sống đương đại. Cũng cần nhấn mạnh rằng, các phong tục, nghi lễ quan trọng trong mấy ngày tết chỉ đẹp khi chúng ta không tạo gánh nặng các thành viên gia đình, nhất là phụ nữ (chẳng hạn bắt buộc phải mâm cao cỗ đầy, nấu nướng phải tươm tất nhiều món, gánh nặng con cháu làm ăn xa quay về phải "lễ nghĩa" đầy đủ với cả họ, cả làng...). Tết là dịp sum vầy để củng cố hay xây đắp truyền thống gia đình, chúng ta cần chú ý đến nhu cầu được nghỉ ngơi, chơi tết của phụ nữ trong nhà và những người trẻ vốn đã vất vả ngược xuôi mưu sinh trong suốt năm qua. Theo nhà nghiên cứu văn hóa, dù là ăn tết hay chơi tết chúng ta cũng cần chú ý yếu tố về sự ấm cúng của gia đình, đặc biệt là những người có tuổi, ông bà cao tuổi vì ngày tết là khoảng thời gian thiêng liêng để các bậc cao niên được sống trong không gian thiêng liêng của gia đình, được tương tác, đối thoại và thể hiện lòng tôn kính, kính nhớ với tổ tiên. Đối với nhiều gia đình Việt Nam, bàn thờ tổ tiên những ngày tết phải đầy đủ lễ phẩm và nhang khói, có như vậy họ mới cảm thấy ấm cúng, an lòng. Vậy nên người trẻ mong muốn tổ chức chơi tết (như mời bố mẹ đi du lịch xa nhà chẳng hạn) phải lưu ý việc này."Do đó, nếu người trẻ mong muốn mời ba mẹ rời quê lên thành phố ăn tết hay cùng nhau đi du lịch đó đây mà ba mẹ từ chối thì không nên buồn, bởi ba mẹ và những người lớn trong nhà còn có những nhiệm vụ phải làm để giữ lửa, giữ phong tục, giao tiếp với người tổ tiên đã khuất", PGS.TS Nguyễn Ngọc Thơ lưu ý.Thêm vào đó, những ai đang làm bố làm mẹ cần chú ý tạo điều kiện để con trẻ được trải nghiệm không khí tết qua những tập tục cổ truyền như cùng bố mẹ tảo mộ ông bà, bài trí bàn thờ, dán liễn xuân, quây quần bên nồi bánh chưng/bánh tét và sum họp đêm giao thừa, được mặc trang phục đẹp nhất chúc tết ông bà cha mẹ, mừng tuổi dòng họ, láng giềng, khuyến khích các con biết thể hiện lòng biết ơn đối với gia đình, thầy cô, láng giềng. Tất cả những hình ảnh ấy sẽ kết thành ký ức tuổi thơ thật đẹp về ngày tết, sẽ theo các con suốt cuộc đời, và sẽ thôi thúc chúng thực hiện những điều tương tự đối với thế hệ sau nữa khi chúng trưởng thành.Châu Thanh: Thầy Diệp Lang nói chưa thấy ai hát 6 tháng lên kép chính như tôi
Đặng Minh Quang, sinh viên năm 3 ngành logistics cho biết chương trình khá nặng, song với niềm đam mê bóng đá, mỗi tuần bạn thường sắp xếp để đá bóng 2-3 buổi cùng với các sinh viên trong trường.
Bất động sản hàng hiệu vẫn hút khách: 'Biến' nhà ở thành công trình đẳng cấp
Bảng C giải bóng đá Thanh Niên sinh viên Việt Nam lần III - 2025 cúp THACO (TNSV THACO cup 2025) là cuộc đụng độ giữa hai "thế giới" đối lập. Đó là các tân binh Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM và Trường ĐH Công nghệ TP.HCM, cùng hai cựu binh Trường ĐH Sư phạm TDTT Hà Nội và Trường ĐH Công nghệ Đồng Nai.Hai cựu binh sở hữu kinh nghiệm dạn dày được đánh giá cao hơn, nhưng đừng coi thường những đội bóng lần đầu dự giải. Vì các tân binh luôn tiềm ẩn khả năng tạo bất ngờ nhờ sự mới mẻ trong lối chơi, cùng quyết tâm làm nên chuyện, để lại ấn tượng đẹp tại miền đất mới mang tên TNSV THACO cup. Đội Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM gây tiếng vang ở vòng loại giải bóng đá Thanh Niên sinh viên Việt Nam khi đánh bại Trường ĐH Văn Lang và Trường ĐH Sư phạm TDTT TP.HCM trên đường đến vòng chung kết. Sau trận thắng ĐH Văn Lang, HLV Tạ Hồng Hà nói rằng học trò của ông đã may mắn. Tuy nhiên khi đội Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM ngáng đường đương kim vô địch, chẳng ai có thể đánh giá thấp thầy trò ông Tạ Hồng Hà. Đó là trận đấu mà đội Trường ĐH Sư phạm TDTT TP.HCM sau khi lách cửa hẹp đi tiếp được đánh giá rất cao nhưng lối chơi chặt chẽ của đội Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM phát huy hiệu quả. Để rồi sau khi bất phân thắng bại ở thời gian thi đấu chính thức, thầy trò HLV Tạ Hồng Hà vỡ òa niềm vui lần đầu giành vé vào VCK giải TNSV THACO cup 2025 khi đánh bại đội nhà vô địch trên chấm luân lưu. HLV Nguyễn Thái Vinh đã thừa nhận đối thủ chơi hay và hiệu quả hơn, cho thấy Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM đã chiến thắng nhờ thực lực, thay vì trông đợi vào vận may."Các đội tham dự VCK giải TNSV THACO cup 2025 đều là đại diện xuất sắc nhất của các khu vực trên toàn quốc nên rất mạnh và chất lượng đồng đều. Tôi nghĩ đội nào đến VCK cũng mong ước sẽ bước lên bục cao nhất, chúng tôi cũng ấp ủ ước muốn đó nhưng trước hết sẽ chơi hết sức, phấn đấu hết mình và đoạt được cúp vô địch thì quá tuyệt vời", ông Tạ Hồng Hà nhấn mạnh.Chướng ngại đầu tiên của Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM sẽ là đội bóng "hàng xóm" Trường ĐH Công nghệ TP.HCM. Dù không thắng nhiều đối thủ sừng sỏ ở vòng loại, nhưng tấm vé dự vòng chung kết cũng là phần thưởng xứng đáng cho nỗ lực bền bỉ suốt 3 năm ở TNSV THACO cup của thầy trò HLV Nguyễn Quốc Nam. Dù mới lần đầu đá vòng chung kết, nhưng quyết tâm chiến thắng để kỷ niệm 30 năm thành lập trường sẽ giúp Trường ĐH Công nghệ TP.HCM, một trong những đội phòng ngự hay nhất vòng loại miền Nam, nuôi hy vọng vượt khe cửa hẹp ở bảng C.
Khi còn bé, Dương Khánh Ngọc đã là một người rất tự tin và sớm bắt đầu tham gia các hoạt động xã hội. Với sự nhiệt huyết của mình, cô đã hỗ trợ được hơn hàng ngàn trẻ em, gia đình và người có hoàn cảnh khó khăn. Khánh Ngọc không chỉ mang đến niềm vui và hy vọng cho những mảnh đời kém may mắn, cô còn truyền cảm hứng cho nhiều bạn trẻ trong tham gia, giúp đỡ cộng đồng. Khánh Ngọc lớn lên trong một gia đình có truyền thống kinh doanh và đã tham gia vào nhiều hoạt động xã hội. Gia đình luôn là nguồn cảm hứng lớn lao, gieo mầm trong cô những khát khao lan tỏa tình yêu thương và hy vọng. Với truyền thống đó, Khánh Ngọc luôn hướng đến nhiều hoạt động kinh doanh và xã hội. Cô đã tổ chức và tham gia nhiều chuyến thăm bệnh viện, nhà trẻ mồ côi để huy động được nhiều nguồn lực và trao đi hàng nghìn món quà, bánh ngọt, và thú nhồi bông đến tận tay các em. Những nụ cười rạng rỡ và ánh mắt hân hoan của các em nhỏ là minh chứng sống động cho tác động tích cực mà cô gái nhỏ Việt Nam đã tạo ra.Không dừng lại ở việc giúp đỡ cá nhân, Khánh Ngọc còn chủ động tham gia với tư cách là thành viên của nhiều dự án của các tổ chức doanh nghiệp khác như dự án hỗ trợ phẫu thuật tim cho trẻ em của một tập đoàn danh tiếng tại Việt Nam. Ngoài ra, cô cũng còn tích cực tham gia các hoạt động liên quan đến việc bảo vệ môi trường. Khánh Ngọc đã tham gia để trồng cây ở nhiều địa phương, giúp giảm lượng khí thải, phát huy ý thức tích cực bảo vệ môi trường đến cộng đồng. Điển hình là chương trình Net Zero mà Việt Nam là một trong những nước tích cực tham gia.Không chỉ nổi bật trong các hoạt động xã hội, Khánh Ngọc còn đạt nhiều thành tích học tập xuất sắc. Cô đã tham gia và từng giành giải thưởng từ cuộc thi Hội nghị mô phỏng Liên Hợp Quốc (MUN), một hình thức giả lập những phiên họp cấp cao của các Hội đồng trực thuộc Liên Hợp quốc. Khánh Ngọc là một trong những thành viên tích cực và được đánh giá cao ở phiên họp Hội đồng về Nhân quyền. Ngoài ra với đầu óc nhạy bén, cô thấy phấn khởi và muốn thử sức mình liên quan đến kinh doanh trong thời đại công nghệ số và trí tuệ nhân tạo. Cô và đồng đội đã đạt được giải nhất trong cuộc thi Digital Enterprise về khởi nghiệp và kinh doanh trên nền tảng trực tuyến.Khánh Ngọc còn đồng thời còn là nhà đồng sáng lập và chủ tịch câu lạc bộ DECA tại trường. Khánh Ngọc đã mang lại cơ hội cho nhiều học sinh được tham gia các cuộc thi kinh doanh quốc tế và phát triển kỹ năng thực tiễn. Với vai trò lãnh đạo, cô đã kết nối các thành viên và tạo động lực để họ khám phá tiềm năng của bản thân. Với những nỗ lực đạt được, Khánh Ngọc được trường đang theo học sẵn sàng trao học bổng để động viên. Giải thưởng The Diana Award được thành lập vào năm 1999 dưới sự bảo trợ của cựu Thủ tướng Anh Gordon Brown, là biểu tượng tôn vinh tinh thần nhân ái và lãnh đạo trẻ. Giải thưởng đánh giá ứng viên dựa trên năm tiêu chí: tầm nhìn, tác động xã hội, khả năng truyền cảm hứng, tinh thần lãnh đạo trẻ, và hành trình phục vụ cộng đồng.Việc Khánh Ngọc nhận giải thưởng này không chỉ ghi nhận thành tựu cá nhân của cô mà còn là niềm tự hào của Việt Nam. Giải thưởng này mang tới thông điệp mạnh mẽ rằng các bạn trẻ Việt Nam và trên toàn thế giới hoàn toàn có khả năng làm nên điều kỳ diệu khi được trao quyền và hỗ trợ đúng cách.Hiện tại, Khánh Ngọc đang chuẩn bị hành trang để bước vào cánh cửa đại học. Nước Mỹ là nơi cô đang hướng đến với hy vọng được học tập, tiếp cận nền kinh tế - giáo dục tiên tiến và văn minh hiện đại. Cô khát khao được tiếp tục lan tỏa tình yêu thương và cống hiến hết mình cho cộng đồng trong nước và quốc tế. Với trái tim đầy nhiệt huyết, Khánh Ngọc sẽ không ngừng theo đuổi ước mơ, chứng minh rằng sức mạnh của lòng nhân ái có thể tạo nên sự khác biệt lớn lao. Hành trình của cô là nguồn cảm hứng mạnh mẽ cho thế hệ trẻ Việt Nam, khuyến khích các bạn trẻ luôn theo đuổi những giá trị tích cực và góp phần xây dựng một xã hội tốt đẹp hơn.
Thủ tướng dâng hương Đại tướng Võ Nguyên Giáp, tri ân những anh hùng Điện Biên
Viết trên mạng xã hội Truth Social ngày 22.1, ông Trump nói rằng: “Tôi không muốn làm tổn thương nước Nga. Tôi yêu người dân Nga và luôn có mối quan hệ rất tốt với Tổng thống Vladimir Putin. Chúng tôi không bao giờ quên Nga đã góp công vào chiến thắng trong Thế chiến 2”. Nhà lãnh đạo Mỹ sau đó nhấn mạnh yêu cầu chấm dứt cuộc chiến tại Ukraine. “Nếu không có một thỏa thuận, tôi không còn cách nào khác ngoài việc áp thuế và các lệnh cấm vận với hàng hóa Nga bán cho Mỹ, đồng thời sẽ áp dụng với nhiều nước tham gia khác”, ông nói.Ông Trump không nêu chi tiết những nước khác “tham gia” vào xung đột mà Mỹ có thể cấm vận là nước nào. Trước khi ông Trump nắm quyền, cựu Tổng thống Mỹ Joe Biden đã áp nhiều lệnh cấm vận với hàng ngàn thực thể Nga trong nhiều ngành, kể từ khi Moscow phát động chiến dịch quân sự tại Ukraine.Phó Đại sứ Nga tại Liên Hiệp Quốc Dmitry Polyanskiy nói Moscow đang chờ xem ông Trump nghĩ một "thỏa thuận" chấm dứt xung đột ở Ukraine có ý nghĩa là gì, và nhiều khả năng sẽ chờ Mỹ đưa ra lập trường cụ thể về các điều khoản trong thỏa thuận Ukraine. “Đây không chỉ là vấn đề chấm dứt cuộc chiến, mà trước hết là vấn đề giải quyết nguyên nhân gốc rễ của cuộc khủng hoảng Ukraine”, ông Polyanskiy nói với Reuters.Ông Trump khi tranh cử nhiều lần tuyên bố sẽ chấm dứt xung đột Nga - Ukraine trong 24 giờ. Tuy nhiên, các cố vấn của tân tổng thống Mỹ thừa nhận việc đạt được thỏa thuận có thể mất nhiều tháng.Kể từ khi xung đột Ukraine bùng phát, giá trị hàng hóa Mỹ nhập từ Nga đã giảm xuống còn 2,9 tỉ USD trong 11 tháng năm 2024, so với 29,6 tỉ USD vào năm 2021. Mỹ cũng không còn nhập khẩu dầu từ Nga sau các lệnh cấm vận. Mặt hàng mà Mỹ còn nhập đáng kể là phân bón dùng trong nông nghiệp, trị giá khoảng 1,4 tỉ USD vào năm 2023, và nhập hơn 1 tỉ USD uranium dùng cho năng lượng hạt nhân, 1 tỉ USD mỗi loại palladium và rhodium dùng trong sản xuất ô tô.
