U Minh Hạ - hào sảng tình đất, tình người
Những ngày gần đây, Hà Nội bước vào đợt nồm ẩm, mưa phùn, giúp chất lượng không khí được cải thiện tạm thời. Sáng qua (17.2), chỉ số AQI dao động từ 25 - 54, người dân có thể hoạt động ngoài trời mà không sợ ảnh hưởng đến sức khỏe. Đây là một thực tế đáng quan ngại bởi không biết từ bao giờ, khẩu trang đã trở thành vật bất ly thân của người dân Việt Nam khi đi ra đường và phải chờ khi có mưa hoặc gió mùa mạnh thì mới tự tin ra đường mà không sợ hít phải bụi mịn.Từ cuối năm ngoái đến nay, thủ đô Hà Nội liên tiếp trải qua "mùa" ô nhiễm không khí nghiêm trọng. Nhiều thời điểm, chỉ số chất lượng không khí AQI ở mức 272, đưa Hà Nội trở lại đứng đầu trong danh sách các thành phố ô nhiễm không khí nhất thế giới, với chất lượng không khí ở mức tím - mức nguy hại tới sức khỏe con người. Nồng độ PM2.5 tại Hà Nội cao gấp 32 lần giá trị theo hướng dẫn về chất lượng không khí hàng năm của WHO. Người dân được khuyến cáo giảm vận động ngoài trời, nên đeo khẩu trang khi ra ngoài. Đó là lý do vì sao trong những ngày trời xuân thời tiết đẹp nhất năm nhưng trên khắp các tuyến phố, con đường đều thấy người dân ra đường bịt khẩu trang kín mít. Thậm chí nhiều người lớn tuổi đi tập thể dục buổi sáng cũng đeo khẩu trang. Nhiều nhóm khách du lịch ngồi trên xe điện tham quan quanh hồ Hoàn Kiếm cũng "nhập gia tùy tục", không thoát khỏi "khiên chống bụi mịn". Theo báo cáo của Bộ Tài nguyên và Môi trường, trong thời gian qua, tình trạng ô nhiễm môi trường không khí tại Hà Nội có chiều hướng gia tăng. Mặc dù ô nhiễm không khí xảy ra có quy luật theo mùa và bị ảnh hưởng từ điều kiện khí hậu, thời tiết, tuy nhiên dữ liệu quan trắc cho thấy diễn biến ô nhiễm không khí đã tăng dần, ảnh hưởng đến sức khỏe con người và các hoạt động phát triển kinh tế - xã hội.GS Bob Baulch từ Khoa Kinh doanh, Đại học RMIT Việt Nam bày tỏ quan ngại: Chất lượng không khí của Việt Nam nếu không được cải thiện sẽ có thể gây ra thảm họa. Ô nhiễm không khí ngày càng gia tăng tại Việt Nam, đặc biệt là thủ đô Hà Nội. Điều đáng ngạc nhiên là hầu hết mọi người đều cho rằng tình hình ô nhiễm ở TP.HCM sẽ tệ hơn do sản xuất công nghiệp chiếm tỷ trọng lớn và dân số đông hơn, song, thực tế trong năm 2022, chỉ số chất lượng không khí của TP.HCM là 21,2, tức mức ô nhiễm bằng khoảng một nửa so với Hà Nội.Lý giải thực trạng này, PGS-TS Hồ Quốc Bằng, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu ô nhiễm không khí (thuộc Viện Môi trường và tài nguyên, Đại học Quốc gia TP.HCM) cho biết mặc dù lượng khí độc phát thải ở TP.HCM nhiều hơn ở Hà Nội nhưng khí hậu là yếu tố khiến mức độ ô nhiễm môi trường của Hà Nội nặng nề hơn TP.HCM. Thời tiết ở Hà Nội khiến cho các khí thải mắc kẹt ở tầng sát mặt đất.Nghiên cứu của PGS-TS Hồ Quốc Bằng cùng các cộng sự chỉ ra rằng: có 3 nguồn cơ bản phát thải khí độc vào không khí gồm: các phương tiện giao thông (nguồn đường), các nhà máy sản xuất công nghiệp và các hoạt động dân sinh (nguồn địa phương). Tại Hà Nội, các phương tiện giao thông chiếm lượng phát thải lớn nhất với hầu hết các khí độc có trong không khí: ôxit ni tơ (NOx) 87%, carbon monoxide (CO) 92%, điôxit sulfur (SO2) 57%, hợp chất hữu cơ dạng khí không chứa mê tan (NMVOC) 86%, khí mê tan (CH4) 96%, bụi mịn PM2.5 74%. Trong số các phương tiện giao thông, thủ phạm hàng đầu thải 2 loại khí độc NOx và CO ở Hà Nội là xe máy. Xe tải hạng nặng là nguồn phát thải lớn nhất các loại bụi mịn.Giống như Hà Nội hay TP.HCM của Việt Nam, các đô thị tại Thái Lan cũng đang vật lộn trong cuộc chiến với ô nhiễm không khí. Cuối tháng 1, truyền thông Thái Lan đồng loạt đưa tin mức độ bụi siêu mịn không an toàn đã được báo cáo tại 70 trong số 76 tỉnh của Thái Lan, trong đó tình trạng ô nhiễm không khí tồi tệ nhất được ghi nhận ở khu vực thủ đô Bangkok.Chính phủ Thái Lan đã khẩn cấp đưa ra một số chính sách tạm thời nhằm bảo vệ sức khỏe người dân cũng như giảm lượng bụi ô nhiễm. Một khoản ngân sách trị giá 140 triệu baht được chính phủ tung ra nhằm bù lỗ cho các doanh nghiệp vận tải để người dân Bangkok và vùng phụ cận được miễn phí sử dụng các loại phương tiện công cộng như xe buýt, tàu điện ngầm, các loại tàu điện trên cao từ ngày 25 - 31.1.Đến ngày 28.1, Thủ tướng Thái Lan đã chỉ đạo tăng ngân sách lên 620 triệu baht để hỗ trợ các ban ngành của nước này áp dụng các chính sách nhằm ngăn chặn khói bụi ô nhiễm đã ở mức báo động. Ngày 31.1, chính phủ Thái Lan tuyên bố siết chặt quản lý các xe vận tải như đề ra khu vực hạn chế xe tải, rút ngắn thời gian chỉnh sửa hệ thống khí thải từ 30 xuống còn 15 ngày đối với các loại xe cũ trong diện bị khuyến cáo vi phạm thải ra khói đen, đặc biệt có thể cấm lưu hành vĩnh viễn nếu những loại xe này tái vi phạm. Các biện pháp khác nhằm hạn chế ô nhiễm đã được thắt chặt và giám sát kỹ như tại các khu vực xây dựng cơ sở hạ tầng lớn, ban quản lý được lệnh phải quây kín công trình xây dựng và khu vực tập kết vật liệu xây dựng, xe vận tải phải rửa kỹ bánh xe khi ra vào công trình.Thậm chí, nước này còn "mạnh tay" lắp đặt 13 máy lọc không khí PM2.5 xung quanh thủ đô Bangkok để giảm ô nhiễm bụi mịn trong không khí xuống mức an toàn.Không dừng lại ở đó, Thái Lan đang xây dựng Đạo luật Không khí sạch và dự kiến sẽ được phê chuẩn vào tháng 4 tới. Đây sẽ là bước tiến quan trọng hướng tới giải quyết cuộc khủng hoảng ô nhiễm không khí ở Thái Lan. Ông Buntoon Srethairote, Chủ tịch nhóm làm việc về Đạo luật Không khí sạch cho biết các công cụ thực thi chính trong đạo luật gồm các khái niệm như "khu vực phát thải thấp", nơi chỉ có xe điện (EV) mới được phép ra vào không hạn chế. Xe chạy bằng nhiên liệu hóa thạch có thể đối mặt các hạn chế về việc sử dụng hoặc phải trả phí phát thải để vào một số khu vực nhất định. Mỗi tỉnh hoặc quận có thể điều chỉnh các biện pháp này cho phù hợp nhu cầu của mình.TS Nguyễn Hoài Nam, Phó Viện trưởng Viện KHCN Năng lượng và Môi trường nhấn mạnh để tránh một cuộc thảm họa đang diễn ra tại Thái Lan cũng như hướng tới mục tiêu thành phố Net Zero, Hà Nội nên nhanh chóng khuyến khích, đầu tư chuyển đổi các phương tiện giao thông sang dùng điện (ô tô, xe máy, xe buýt) và tiến tới ban hành các quy định bắt buộc về tỷ lệ xe điện.Đồng thời, Thủ đô cần có cơ chế chính sách chuyển đổi phương thức sử dụng phương tiện cá nhân sang công cộng; ban hành quy định tiên tiến về mức tiêu hao nhiên liệu; chuyển đổi phương thức vận tải hàng hóa từ đường bộ sang đường thủy nội địa, đường sắt điện khí hóa. Song song, nghiên cứu công nghệ các nhiên liệu sạch mới như hydro, amoniac để có thể áp dụng, sử dụng cho phương tiện khi giá hợp lý.Ô nhiễm không khí được dự báo sẽ để lại hậu quả nặng nề đối với sức khỏe cộng đồng. Các bệnh về đường hô hấp, tim mạch, đột quỵ gia tăng, tạo gánh nặng cho hệ thống y tế. Theo WHO, bụi mịn PM2.5 có khả năng xâm nhập sâu vào phổi, làm tăng nguy cơ viêm nhiễm, xơ cứng động mạch và gây tổn thương hệ thần kinh. Đặc biệt, nhóm người nhạy cảm như trẻ em, người già và những người có bệnh lý nền chịu tác động nặng nề nhất. Ô nhiễm không khí gây ra khoảng 7 triệu ca tử vong trên toàn cầu mỗi năm và ít nhất 70.000 ca tử vong mỗi năm ở Việt Nam, khiến cho tuổi thọ trung bình bị rút ngắn 1,4 năm.Mua ô tô trả góp, nên mua xe cũ hay xe mới?
Ngày 5.3, Công an P.4 (Q.Phú Nhuận, TP.HCM) phối hợp các đơn vị liên quan xác minh, làm rõ vụ 2 người đi ô tô đánh người đi đường sau va quẹt giao thông.Sáng cùng ngày, mạng xã hội lan truyền clip ghi lại cảnh 2 người đàn ông đánh, đá 1 người khác, sau va quẹt giao thông.Đoạn clip ghi hình lại cảnh 3 người đàn ông tranh cãi nhau giữa đường. Lát sau, 2 người đàn ông đuổi đánh người còn lại. Người này chạy một đoạn thì ngã xuống đất, rồi tiếp tục bị 2 người đàn ông đánh, đá vào người.Sau khi đánh người, 2 người đàn ông lên xe ô tô biển số tỉnh Đồng Nai rời đi. Thời điểm xảy ra vụ việc, khu vực đông phương tiện qua lại.Qua xác minh, vụ việc xảy ra lúc 15 giờ ngày 4.3 tại giao lộ Phan Đăng Lưu - Thích Quảng Đức (P.4, Q.Phú Nhuận) khiến giao thông qua khu vực bị ùn ứ. Bước đầu, nguyên nhân dẫn đến vụ việc là do ô tô và xe máy xảy ra va quẹt giao thông trên đường.Liên quan vụ việc, cơ quan chức năng P.4 đang khẩn trương trích xuất camera an ninh phục vụ công tác điều tra.
Những tấm lòng vàng 23.3.2022
Theo đó vào ngày 28.1, Selena Gomez đã đăng tải một video trong đó cô đã xúc động và khóc rất nhiều khi đề cập đến những người Mexico nhập cư không có giấy tờ bị trục xuất. Trong clip, cô nói: "Tất cả mọi người nhập cư tôi biết đều bị trục xuất, kể cả trẻ em. Tôi không hiểu. Tôi rất xin lỗi. Tôi ước mình có thể làm gì đó nhưng không thể. Tôi không biết phải làm gì. Tôi sẽ thử mọi cách, tôi hứa".Động lực cho hành động này là bởi nữ ca sĩ là một người Mỹ gốc Mexico thế hệ thứ 3. Tuy vậy, sau khi bị chỉ trích từ những nhân vật bảo thủ, Gomez đã xóa bài đăng chỉ trong vòng vài giờ. Trong một bài đăng sau đó, cô đã nói rằng: "Có vẻ như việc thể hiện cảm xúc là không hợp lý khi tôi chỉ muốn thể hiện sự đồng cảm với mọi người".Mặc cho đã xóa, nhưng video này vẫn đang lan truyền với tốc độ chóng mặt trên mạng xã hội. Và mới đây nhất, Nhà Trắng đã có những phản hồi chính thức đầu tiên về vụ việc này.Cụ thể, trong một bài đăng có nhan đề: "Mẹ của những nạn nhân do người nhập cư bất hợp pháp gây ra cái chết phản đối Selena Gomez: Sao cô không khóc vì con chúng tôi?" vào cuối tuần qua, 3 nhân chứng là những người phụ nữ có con bị những người nhập cư không có giấy tờ giết hại đã nêu ý kiến về phản ứng của cựu ngôi sao Disney.Trong video, một người tên Alexis Nungaray đã bày tỏ rằng: "Khi xem video đó, không thể biết được nó có thật không. Bởi bạn biết đấy, Gomez là một diễn viên mà". Tammy Nobles cũng nói thêm rằng: "Tôi rất vui mừng vì cuối cùng Donald J.Trump cũng đã đắc cử và đưa ra những dự luật cần thiết về việc nhập cư". Người cuối cùng là Patty Morin cũng cho biết: "Tôi thấy video của cô ấy chỉ như trò bịp bợm để dối lừa mọi người và tạo sự đồng cảm giả với tình trạng vô thiên vô pháp".Tuy vậy, nhiều người cũng khá hoài nghi về quyết định này, khi một nghiên cứu của Sở An toàn Công cộng Texas vào năm 2024 đã phát hiện ra những người nhập cư không có giấy tờ chiếm tỷ lệ tội phạm nghiêm trọng và tội phạm bạo lực thấp nhất so với các nhóm khác.Khi được yêu cầu trả lời, người đại diện của Gomez hiện vẫn chưa đưa ra bình luận gì. Được biết, đây không phải lần đầu tiên mà nữ siêu sao lên tiếng về vấn đề này. Vào cuối tháng 10.2024, trong buổi ra mắt bộ phim Emilia Perez tại Los Angels, Gomez cho biết: "Tôi chắc chắn muốn sát cánh cùng những đồng hương của mình".
Tăng trưởng GDP năm 2023 đã đạt 5,05%, thấp hơn kế hoạch nhưng khá cao so với khu vực và trên thế giới; lạm phát được kiểm soát ở mức 3,25%; tăng trưởng tín dụng toàn hệ thống đạt khoảng 13,7% là con số cũng rất ấn tượng. "Mặt bằng lãi suất đã giảm hơn 2% so với cuối năm 2022, đang ở mức thấp kỷ lục trong nhiều năm trở lại đây", ông Dũng nói.
Những cách giúp cai nghiện smartphone
Ông Lâm Đình Thắng thay mặt Sở TT-TT TP.HCM và Phó tổng biên tập NXB Tổng hợp TP.HCM Trần Đình Ba đã lên sân khấu tặng hoa chúc mừng sự kiện ra mắt tác phẩm mới, Đọc sách cũng như yêu của nhà báo Trung Nghĩa - 1 trong 10 đại sứ Văn hóa đọc đầu tiên của TP.HCM.
