‘Bức tranh’ dài 13km trong rừng nhiệt đới Amazon
Thay đổi về da: nám da, sẫm màu ở núm vúQuách Ngọc Tuyên tiết lộ hôn nhân với vợ kém 16 tuổi
Tỉ mẩn tạo hình con voi bên căn nhà dài truyền thống, nghệ nhân H'Huyên BHôk (49 tuổi) dừng tay mời chúng tôi vào nhà để tìm hiểu về nghề gốm cổ Yang Tao. Dưới chân nhà dài, những tạo hình như: con voi, con lợn, lọ hoa… đang được bà phơi dưới ánh nắng của ngày đông. "Trong làng tôi chỉ còn vài nghệ nhân làm gốm Yang Tao, họ cũng đã già hết rồi, nếu tính nghệ nhân làm được gốm Yang Tao thì tôi là người trẻ nhất", bà H'Huyên BHôk nói.Bà H'Huyên BHôk cho hay, qua lời kể của bà cố, ngày xưa trong buôn người dân sinh sống không có các vật dụng sinh hoạt như chén, bát…, chỉ dùng lá chuối để đựng cơm. Từ đó, người xưa đã suy nghĩ và sáng tạo, tìm kiếm nguồn đất để nặn ra cái chén đầu tiên, đem đi nung thành công, rồi tiếp tục làm các vật dụng lớn hơn như sành đựng nước, chóe đựng gạo. Thời điểm đó, người dân trong buôn học hỏi lẫn nhau và tự tạo ra các vật dụng riêng để sử dụng trong gia đình."Để thể hiện lòng biết ơn và tôn kính với bề trên, người sáng kiến đã đặt ra rất nhiều quy tắc khi làm gốm Yang Tao, người vi phạm quy tắc sẽ bị bề trên khiển trách", bà H'Huyên BHôk kể và tiếp lời: "Ngày trước, chỉ có phụ nữ làm gốm, đàn ông trong buôn không được làm vì chế độ mẫu hệ. Độ tuổi mà con gái được làm gốm phải từ 17,18 tuổi, chưa có chồng. Trước khi đi lấy đất, con gái không được tiếp xúc với con trai, không trùng ngày 'đèn đỏ', nếu vi phạm sẽ bị run tay chân, không tìm thấy đường về nhà".Nghệ nhân H'Lưm Uông (63 tuổi), nhà ở bên cạnh và là người chỉ dạy cho bà H'Huyên BHôk làm gốm, vừa nằm viện về, tay chân vẫn còn yếu do bị tai biến (hồi tháng 6.2024), nhưng nỗi nhớ nghề vẫn hằn sâu trong đôi mắt của bà. "Bị thế này, mẹ (tôi) cũng nhớ nghề lắm, tay chân cứ khó chịu. Hằng ngày, chỉ có thể ngồi trong nhà dài nhìn H'Huyên BHôk làm gốm, mong mau khỏi bệnh để lại tiếp tục làm gốm như ngày xưa. Từ những năm 1990, chén bát hiện đại từ nơi khác về nên buôn này chỉ còn vài người làm gốm…", bà H'Lưm Uông chia sẻ.Giọng trầm buồn, nghệ nhân H'Huyên BHôk và H'Lưm Uông kể lại khoảng hơn chục năm trước, trong một lần đi bán gốm Yang Tao ở H.Cư Mgar (Đắk Lắk), chiếc xe chở mọi người không may bị lật ở giữa đèo, bà H'Huyên BHôk bị chấn thương ở vùng đầu, rất may không ảnh hưởng đến tính mạng. Nhưng cũng từ đây, người dân trong buôn không còn đi bán gốm ở xa nữa (vì sợ gặp tai nạn) mà chỉ làm các vật dụng phục vụ sinh hoạt trong gia đình. Rồi theo xu hướng phát triển, gốm thủ công không cạnh tranh được với gốm công nghiệp, nên người làm gốm trong buôn ít dần, chỉ còn 5 – 6 người giữ nghề đến ngày nay.Năm 2008, bà Lương Thanh Sơn (nguyên Giám đốc Bảo tàng Đắk Lắk) đã đến buôn Dơng Bắk (xã Yang Tao, H.Lắk) để động viên, hỗ trợ cho bà con giữ lấy nghề gốm cổ lâu đời trong vùng. Các nghệ nhân và người làm gốm cổ ở Yang Tao luôn ghi nhớ rằng, nếu không có TS Lương Thanh Sơn thì nghề gốm đã mất đi.Bà Sơn cho hay những năm trước 2008, bà đã nghiên cứu và đề xuất các dự án phục hồi các làng nghề truyền thống của người Ê Đê, người M'nông tại địa bàn tỉnh Đắk Lắk. Trong đó, bà xin được nguồn vốn cho dự án phục dựng nghề làm gốm của người M'nông tại buôn Dơng Bắk (xã Yang Tao, H.Lắk). Thời điểm này, tại buôn có mở một lớp dạy nghề làm gốm cổ khoảng 15 – 20 người, trong đó có 3 nghệ nhân được mệnh danh là "bàn tay vàng" của địa phương."Qua thời gian làm văn hóa, gắn bó với người dân tại các buôn làng, điều mà tôi đau đáu đến bây giờ là làm sao tạo được nguồn thu, đầu ra cho các sản phẩm gốm Yang Tao của bà con. H.Lắk là vùng du lịch nổi tiếng của tỉnh Đắk Lắk, đặc biệt là khu du lịch hồ Lắk, đây là cơ sở để phát triển các sản phẩm gốm cổ Yang Tao gửi đến tay du khách thập phương", bà Sơn nói.Bà Sơn cho biết thêm, theo thông tin từ một người nghiên cứu (Bỉ) do bà hướng dẫn, sản phẩm gốm cổ Yang Tao đã hiện diện tại Bảo tàng Anh. Trong lần trở lại Dơng Bắk cách đây không lâu, các nghệ nhân (nay già yếu nhưng bàn tay của họ chưa bao giờ biết mỏi) cũng khoe với bà, gốm Yang Tao đã được du khách từ các công ty du lịch lữ hành đến tham quan và tìm mua. Từ đó, cũng tạo nguồn thu nhập đáng kể cho bà con duy trì với nghề.Trao đổi với Thanh Niên, Sở VH-TT-DL Đắk Lắk cho biết, Bộ VH-TT-DL vừa có Quyết định về việc công bố danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia đối với nghề làm gốm của người M'nông ở xã Yang Tao (H.Lắk, Đắk Lắk). Đây sẽ là cơ sở quan trọng để gốm cổ Yang Tao được hồi sinh.
Cần Thơ được bầu bổ sung 2 đại biểu Quốc hội
Sáng nay dư luận thế giới dậy sóng khi tổng thống Hàn Quốc Yoon Suk Yeol, người đã bị luận tội đã chính thức bị bắt giữ sau chiến dịch do hàng ngàn cảnh sát và lực lượng chấp pháp thực hiện tại dinh thự của ông. Văn phòng điều tra Tham nhũng đối với các quan chức cấp cao cho biết, ông Yoon sẽ bị thẩm vấn ở phòng ghi hình với sự hiện diện của phía điều tra và công tố viên.Trong khi đó, tại Việt Nam thông tin về lễ dạm ngõ của Á hậu Phương Nhi và doanh nhân Phạm Nhật Minh Hoàng – con trai thứ hai của tỉ phú Phạm Nhật Vượng ngập tràn trên các trang mạng xã hội. Dù gần một năm qua, Phương Nhi sống kín tiếng, không tham gia sự kiện hay đăng tải hình ảnh trên mạng xã hội nhưng người đẹp vẫn giữ được độ hot và luôn là tâm điểm chú ý.Đây cũng là thời điểm tết đã cận kề, nhiều người đang háo hức tìm vé xe giá rẻ, đổi tiền mới hay săn khuyến mãi, nhưng hãy thận trọng vì đằng sau những lời mời gọi hấp dẫn có thể là những cái bẫy tinh vi giăng sẵn, từ việc giả danh ngân hàng, khóa tài khoản đến dụ dỗ ‘việc nhẹ lương cao’.
Theo tiến sĩ - bác sĩ Vũ Hoàng Vũ - Trưởng khoa Tim mạch can thiệp BV ĐHYD, sinh thiết nội mạc cơ tim là công cụ đặc biệt hữu ích trong việc xác định nguyên nhân suy tim không rõ nguồn gốc, cũng như đánh giá mức độ tổn thương của cơ tim trong những bệnh lý phức tạp. Việc lấy một mẫu mô nhỏ từ tim giúp các bác sĩ không chỉ chẩn đoán chính xác mà còn có hướng điều trị phù hợp hơn cho từng trường hợp cụ thể.Bác sĩ Nguyễn Xuân Vinh - khoa Tim mạch can thiệp BV ĐHYD, cho biết kỹ thuật này đặc biệt quan trọng trong theo dõi người bệnh sau ghép tim. Nhờ vào việc thu thập trực tiếp mẫu mô từ tim, các bác sĩ có thể phát hiện sớm các dấu hiệu thải ghép, từ đó điều chỉnh phác đồ điều trị kịp thời để bảo vệ chức năng tim ghép. Bên cạnh đó, sinh thiết nội mạc cơ tim còn giúp nhận diện những bệnh lý tim hiếm gặp như viêm cơ tim tế bào khổng lồ hay bệnh amyloidosis - những tình trạng mà các phương pháp chẩn đoán hình ảnh thông thường khó phát hiện.Quy trình thực hiện sinh thiết nội mạc cơ tim được chuẩn bị chặt chẽ, đảm bảo an toàn tuyệt đối cho người bệnh. Các bác sĩ sẽ tiếp cận buồng tim thông qua đường tĩnh mạch, sử dụng một dụng cụ chuyên dụng để lấy mẫu mô nhỏ từ cơ tim dưới sự hướng dẫn của các thiết bị hình ảnh hiện đại. Toàn bộ thủ thuật được thực hiện trong phòng thông tim, với sự phối hợp nhịp nhàng giữa bác sĩ chuyên khoa, điều dưỡng và kỹ thuật viên.Dù là một kỹ thuật xâm lấn, nhưng sinh thiết nội mạc cơ tim mang lại nhiều lợi ích quan trọng trong thực hành lâm sàng. Tại BV ĐHYD, quy trình này được thực hiện với sự kiểm soát chặt chẽ, từ khâu đánh giá chỉ định đến theo dõi sau thủ thuật. Điều này giúp giảm thiểu các biến chứng có thể xảy ra như chảy máu, rối loạn nhịp tim hoặc tổn thương van tim.Theo bác sĩ chuyên khoa 2 Âu Thanh Tùng - Trưởng phòng Kế hoạch tổng hợp, việc áp dụng sinh thiết nội mạc cơ tim đã mở ra nhiều cơ hội mới trong chẩn đoán và điều trị các bệnh lý tim mạch. Với những người bệnh sau ghép tim, kỹ thuật này giúp phát hiện sớm tình trạng thải ghép, từ đó có biện pháp can thiệp kịp thời. Trong những trường hợp suy tim không rõ nguyên nhân, việc lấy mẫu mô cơ tim cho phép bác sĩ xác định chính xác bản chất tổn thương, giúp cá nhân hóa phác đồ điều trị, tối ưu hóa kết quả.Không chỉ là một phương pháp chẩn đoán, sinh thiết nội mạc cơ tim còn là một bước tiến quan trọng trong lĩnh vực tim mạch can thiệp. Với những ứng dụng thực tiễn rõ ràng, đây hứa hẹn sẽ là một phương pháp mang lại nhiều lợi ích lâu dài cho người bệnh, giúp nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe tim mạch tại Việt Nam.
Đề minh họa thi tốt nghiệp THPT năm 2025: Giáo viên nói gì về sự đổi mới?
Bắt đầu từ tháng 3.2025, Bộ GD-ĐT có 5 thứ trưởng, trong đó, thứ trưởng mới được bổ nhiệm là ông Lê Tấn Dũng. Các thứ trưởng vừa được phân công lại nhiệm vụ. Ông Thưởng được phân công làm nhiệm vụ thứ trưởng thường trực, phụ trách các lĩnh vực giáo dục phổ thông; kiểm định chất lượng giáo dục phổ thông; phân luồng và hướng nghiệp học sinh; phát triển đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục; giáo dục trẻ khuyết tật và trẻ em có hoàn cảnh khó khăn; giáo dục thể chất; công tác chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ thông tin trong lĩnh vực được phân công.Giúp Bộ trưởng Bộ GD-ĐT chỉ đạo công tác phòng chống tham nhũng, tiêu cực, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí của bộ và các công việc thường xuyên của thanh tra bộ.Các đơn vị mà ông Thưởng phụ trách gồm Vụ Giáo dục phổ thông, Cục Nhà giáo và Cán bộ quản lý giáo dục, Thanh tra, Nhà Xuất bản Giáo dục Việt Nam. Ông Thưởng phụ trách theo dõi chung các tỉnh vùng Đồng bằng sông Hồng.Ông Phúc phụ trách các lĩnh vực khoa học, công nghệ và môi trường; ứng dụng công nghệ thông tin; hợp tác quốc tế trong giáo dục và đào tạo; công tác chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ thông tin trong lĩnh vực được phân công.Giúp Bộ trưởng Bộ GD-ĐT chỉ đạo công tác cải cách hành chính và công tác chuyển đổi số của bộ; chỉ đạo các công việc thường xuyên của Vụ Pháp chế.Ông Phúc phụ trách các đơn vị: Vụ Pháp chế; Cục Khoa học, Công nghệ và Thông tin; Cục Hợp tác quốc tế; Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam; Báo Giáo dục và Thời đại; Tạp chí Giáo dục; phụ trách theo dõi chung các tỉnh vùng Đông Nam bộ.Lĩnh vực mà ông Sơn được phân công gồm giáo dục ĐH; giáo dục nghề nghiệp; giáo dục thường xuyên; kiểm định chất lượng giáo dục ĐH và giáo dục nghề nghiệp; quản lý văn bằng, chứng chỉ trong hệ thống giáo dục quốc dân, chứng chỉ do nước ngoài cấp trong phạm vi quản lý của bộ; công tác thi đánh giá năng lực ngoại ngữ theo Khung năng lực ngoại ngữ 6 bậc dùng cho Việt Nam.Bên cạnh đó, ông Sơn phụ trách công tác thi đánh giá năng lực tiếng Việt dùng cho người nước ngoài; liên kết tổ chức thi cấp chứng chỉ năng lực ngoại ngữ của nước ngoài tại Việt Nam; công nhận văn bằng, chứng chỉ; thực hiện quy chế công khai đối với cơ sở giáo dục trong phạm vi quản lý của bộ; công tác chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ thông tin trong lĩnh vực được phân công.Ông Sơn cũng giúp Bộ trưởng Bộ GD-ĐT chỉ đạo các nhiệm vụ thường xuyên trong công tác tổ chức, bộ máy của các cơ sở giáo dục ĐH và giáo dục nghề nghiệp; chế độ chính sách đối với công chức, viên chức thuộc quản lý của bộ.Các đơn vị ông Sơn phụ trách gồm: Vụ Giáo dục ĐH; Cục Quản lý chất lượng; Cục Giáo dục nghề nghiệp và Giáo dục thường xuyên. Phụ trách theo dõi chung các tỉnh vùng Bắc Trung bộ và duyên hải miền Trung và vùng Tây nguyên.Bà Kim Chi phụ trách các lĩnh vực giáo dục mầm non; kiểm định chất lượng giáo dục mầm non; công tác chính trị tư tưởng; công tác học sinh, sinh viên; giáo dục quốc phòng và an ninh; công tác dân số, gia đình và trẻ em; công tác phụ nữ và công tác bình đẳng giới của ngành; công tác dân vận và thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở; công tác chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ thông tin trong lĩnh vực được phân công.Giúp Bộ trưởng Bộ GD-ĐT chỉ đạo công việc thường xuyên của công tác thi đua, khen thưởng và công tác quản lý nhà nước đối với các hội, hiệp hội, quỹ hoạt động trong lĩnh vực giáo dục và đào tạo.Bà Kim Chi phụ trách các đơn vị: Vụ Giáo dục mầm non; Vụ Học sinh, sinh viên; Vụ Giáo dục quốc phòng và an ninh; theo dõi chung các tỉnh vùng Trung du và miền núi phía bắc.Trước đó, ông Lê Tấn Dũng là Thứ trưởng Bộ LĐ-TB-XH phụ trách lĩnh vực giáo dục nghề nghiệp. Hiện nay ông Dũng phụ trách các lĩnh vực kế hoạch - tài chính, đầu tư công; cơ sở vật chất và thiết bị trường học; xã hội hóa giáo dục; công tác quy hoạch ngành, địa phương; phòng chống lụt bão, thiên tai và biến đổi khí hậu; công tác chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ thông tin trong lĩnh vực được phân công.Các đơn vị ông Dũng phụ trách gồm Vụ Kế hoạch - Tài chính; Văn phòng; Ban Quản lý các dự án Bộ GD-ĐT; Công ty TNHH Một thành viên Thiết bị giáo dục nghề nghiệp. Đồng thời phụ trách theo dõi chung các tỉnh vùng Đồng bằng sông Cửu Long.
